"Sześciopak" naszych marzeń

Sześciopak – marzenie każdego mężczyzny, a coraz częściej także i kobiet. Wszystkie reklamy telewizyjne przedstawiają uśmiechniętych modeli o płaskich brzuchach. Odnosi się wrażenie, jakoby to był jedyny klucz do szczęścia.

Zacznijmy od początku – kilka słów na temat mięśni brzucha.

• mięsień prosty brzucha – zgina tułów, wzmacnia tłocznię brzuszną, obniża klatkę piersiową do miednicy (mięsień wdechowy), obniża żebra, podnosi miednicę;

• mięsień skośny zewnętrzny brzucha – mięsień wydechowy, unosi miednicę, obraca tułów w stronę przeciwną, zgina kręgosłup, zgina i pochyla w bok;

• mięsień skośny wewnętrzny brzucha – mięsień wydechowy, zgina kręgosłup, boczne zgięcie tułowia, obniża zebra;

• mięsień poprzeczny brzucha – zbliża zebra do płaszczyzny przyśrodkowej, zwęża klatkę piersiowa (mięsień wydechowy), zwiększa ciśnienie w jamie brzusznej.

Ilość mięśni wchodzących w skład mięśni brzucha i różnorodność ich funkcji sprawia, że modelowanie i wzmacnianie ich jest procesem długotrwałym. Sporadyczne wykonanie kilku „brzuszków” czy podciągnięć kolan do klatki piersiowej nie przyniesie oczekiwanych rezultatów, a wręcz odwrotnie – może być powodem bólu kręgosłupa (przede wszystkim w odcinku krzyżowym) i prowadzić do jego zwyrodnień. Z tego powodu postanowiłem bliżej przyjrzeć się popularnym ćwiczeniom na mięśnie brzucha – tzw. „brzuszkom”, a także sprawdzić wpływ takiego treningu na zdrowie człowieka.

Dr Stuart McGill, profesor biomechaniki kręgosłupa (University of Waterloo, Canada) jest przeciwny wykonywaniu ćwiczeń, obejmujących zgięcia lub rotacje kręgosłupa. Jego zdaniem te ćwiczenia mają zły wpływ na zdrowie kręgosłupa – często prowadzą do jego zwyrodnień i przeciążeń. W swojej książce Ultimate Back Training Book przedstawia technikę izolowania i wzmacniania mięśni kręgosłupa z zastosowaniem ćwiczeń w różnych podporach. Mają one zapewnić nam wypracowanie mocnych mięśni głębokich (m.in. mięśni brzucha), i tym samym stabilność kręgosłupa.

Gray Cook, fizjoterapeuta i założyciel FMS (Functional Movement Screening) zwraca szczególną uwagę na ćwiczenia z pełnym zakresem ruchu kręgosłupa. Pozwalają one kształtować i wzmacniać mięśnie brzucha, a najistotniejszym elementem takiego treningu jest zachowanie odpowiedniej ruchomości kręgosłupa. Dzięki temu możemy swój kręgosłup chronić przed wszelkimi schorzeniami.

Mike Boyle – czołowy trener siły i kondycji, zwolennik ćwiczeń z wykorzystaniem pozycji niestabilnych – jako pierwszy wprowadził do swego programu technikę z zastosowaniem treningu funkcjonalnego. W wielu publikacjach naukowych, a także podczas warsztatów dla trenerów mówi o konieczności zachowania równowagi między stabilnością a pełną ruchomością kręgosłupa. Mocne mięśnie brzucha z uwagi na swą wielofunkcyjność mają być tylko narzędziem dla zachowania tej niezbędnej proporcji.

Nasuwa się następujący wniosek: sześciopak to nie – jak pokazują media – wynik wysportowanego ciała, ale jeden z wielu elementów składających się na zadbaną i zdrową sylwetkę. Przy modelowaniu mięśni brzucha należy pamiętać o zachowaniu ruchomości kręgosłupa – to jego kondycja wpływa na nasze zdrowie i odpowiednią sylwetkę.

„Nie kształt mięśni, ale ich funkcja powinna być głównym podmiotem naszego treningu”.