Ciśnieniomierz rtęciowy – czy jest lepszy od elektronicznego?

Ciśnieniomierz rtęciowy na białym tle
Źródło:123RF
Ciśnieniomierz rtęciowy to pierwszy wynaleziony aparat do pomiaru ciśnienia tętniczego krwi. Do dziś przez specjalistów jest stosowany i uważany za najdokładniejszy. Jednak ze względu na toksyczność rtęci, która niezbędne jest do jego pracy, został wycofany z rynku i nie jest już powszechnie dostępny. W domowym użyciu został zastąpiony przez ciśnieniomierz elektroniczny.

Jak działa ciśnieniomierz rtęciowy?

Ciśnieniomierz rtęciowy został wynaleziony pod koniec XIX w. i do dziś używany jest przez lekarzy, nawet w krajach wysoko rozwiniętych. Do tej pory bowiem uważa się go za najdokładniejszy aparat do mierzenia ciśnienia krwi. Zawiera on w swojej budowie słupek rtęci, na którym dokonuje się odczytu wyniku.

Przy użyciu ciśnieniomierza rtęciowego pomiar przeprowadzany jest metodą osłuchową (tzw. metodą Korotkowa). Jest to tradycyjna metoda określania ciśnienia skurczowego i rozkurczowego, badanego na tętnicy ramiennej. Badanie tą metodą wymaga pewnej wiedzy i wprawy. Osłuchiwanie powinno odbywać się na tętnicy promieniowej (na przedramieniu) lub w zgięciu łokciowym.

Badanie ciśnieniomierze rtęciowym

Jak wygląda właściwie przeprowadzone badanie?

  • Mankiet ciśnieniomierza umieszcza się na lewym ramieniu (zgodnie z zasadami dotyczącymi wszystkich typów ciśnieniomierzy naramiennych).
  • Mankiet pompuje się do momentu nastąpienia okluzji – całkowitego zamknięcia światła tętnicy ramiennej (dzieje się tak, kiedy ciśnienie w mankiecie przekroczy poziom ciśnienia skurczowego).
  • Po nastąpieniu okluzji należy zacząć wolne, stopniowe uwalnianie powietrza z komory mankietu, jednocześnie przystępując do osłuchiwania.
  • Ciśnienie górne (skurczowe) notuje się, gdy dwa powtarzające się, wyraźnie słyszalne dźwięki zaczną odpowiadać dwóm uderzeniom serca. Jest to moment, kiedy ciśnienie w tętnicy osiąga poziom maksymalny.
  • Ciśnienie dolne (rozkurczowe) zapisuje się, gdy dźwięki całkowicie ucichną.

Odczytu wartości ciśnienie skurczowego i rozkurczowego dokonuje się z słupka rtęci na manometrze urządzenia. Ponieważ rtęciowy był pierwotnym aparatem do pomiaru ciśnienia krwi, określa się w jednostkach milimetrów słupa rtęci – mm Hg.

Ciśnieniomierz elektroniczny – najpopularniejszy

Ciśnieniomierzelektroniczny (in. cyfrowy) to obecnie najpopularniejsze urządzenie do mierzenia ciśnienia krwi. 

Dzięki swoim niewielkim gabarytom i prostocie obsługi aparat ten można spotkać w domach większości pacjentów borykających się z problemami sercowymi lub zaburzeniami pracy układu krążenia, takimi jak:

Schorzenia te w krajach cywilizowanych są najczęstszą przyczyną przedwczesnych zgonów, dlatego stała kontrola ciśnienia krwi, również w warunkach domowych jest powszechnie zalecana przez lekarzy specjalistów. Może ona mieć kluczowe znaczenie w diagnostyce i profilaktyce chorób mięśnia sercowego i układu krwionośnego.

Jak działa ciśnieniomierz elektroniczny?

Ciśnieniomierz cyfrowy może być w pełni automatyczny lub półautomatyczny. Oba typy wykorzystują do wykonywania pomiarów technikę elektroniczną, muszą zatem posiadać źródło zasilania w postaci baterii, zasilacza lub bezpośrednio z gniazda elektrycznego.

Ciśnieniomierz automatyczny jest rodzajem najpopularniejszym, ponieważ jego obsługa jest zdecydowanie najłatwiejsza. 

Wystarczy właściwie:

  • właściwie założyć mankiet,
  • uruchomić aparat głównym przyciskiem (zwykle jest to przycisk największy, umieszczony w centralnym miejscu).

Urządzenie samo pompuje mankiet do odpowiedniego poziomu, a następnie samo uwalnia powietrze z komory mankietu. Wynik pojawia się na wyświetlaczu LCD (w niektórych modelach – posiadających funkcję mowy dodatkowo podawany jest w postaci głosowej).

Ciśnieniomierz elektroniczny – funkcje dodatkowe

Wykorzystanie elektroniki powoduje, że ciśnieniomierze cyfrowe posiadają rozmaite funkcje dodatkowe, nieosiągalne przez aparaty manualne:

  • funkcja mowy– wynik badania nie tylko pojawia się na wyświetlaczu urządzenia, ale również podawany jest w formie głosowej; jest to funkcja bardzo istotna dla pacjentów niewidomych lub niedowidzących, umożliwia im samodzielne wykonywanie pomiarów,
  • funkcja wykrywania arytmii– niektóre modele wykrywają arytmię serca (np. jej najpowszechniejszą formę – migotanie przedsionków) i powiadamiają o niej pacjenta; funkcja ta ważna jest dla osób ze stwierdzoną arytmią, pomaga zapobiegać poważnym napadom choroby,
  • funkcja porównywania wyników z normami WHO (Światowej Organizacji Zdrowia) – urządzenie wyświetla wynik i od razu umieszcza go na specjalnej skali, by pacjent mógł zobaczyć, czy jego wynik mieści się w normie lub na ile od niej odbiega,
  • funkcja zapamiętywania ostatnich wyników– urządzenie posiada pamięć wewnętrzną, w której zapisuje pewną ilość (różną w zależności od modelu) wyników przeprowadzonych badań.

Dokładność ciśnieniomierza rtęciowego

Ze względu na to, że przeprowadzenie pomiaru ciśnieniomierzem elektronicznym nie wymaga żadnej wiedzy ani umiejętności, jest on najpowszechniej stosowanym aparatem do mierzenia ciśnienia krwi. Mogą go stosować osoby w różnym wieku i różnym stanie zdrowia (osoby niewidome, ograniczone ruchowo itd.). Jego pomiary są wystarczająco dokładne, by prowadzić stałą kontrolę poziomu ciśnienia tętniczego i tym samym zadbać o ogólną kondycję układu krążenia.

Jednak to ciśnieniomierz rtęciowy charakteryzuje się najwyższą dokładnością. Jego wyniki są najbardziej miarodajne, dlatego do tej pory używany jest w przychodniach i szpitalach przez lekarzy specjalistów. Toksyczność rtęci sprawiła, że urządzenia takiego nie można kupić go w aptece do użytku domowego. Również jego gabaryty sprawiają, że pacjenci wolą samodzielnie korzystać z aparatów elektronicznych. Niemniej jednak ciśnieniomierze rtęciowe jeszcze długo pozostaną w użyciu w placówkach medycznych zarówno do wykonywania pomiarów, jak i w roli urządzeń wzorcowych do kalibracji ciśnieniomierzy automatycznych, ustępujących im pod względem dokładności i wiarygodności.

Czytaj:

 

Oceń artykuł

(liczba ocen 0)

WASZA OPINIA JEST DLA NAS WAŻNA