Fizjoterapia poudarowa

Udar mózgu w większości przypadków pozostawia trwały ślad w postaci niepełnosprawności. Wczesne rozpoczęcie fizjoterapii poudarowej ma na celu przeciwdziałanie skutkom unieruchomienia oraz zmniejszenie stopnia dysfunkcji.

Obok terapii zajęciowej, terapii mowy, neuropsychoterapii i odpowiedniej opieki pielęgnacyjnej każdego pacjenta po udarze należy objąć fizjoterapią. Rehabilitacja z uwzględnieniem fizjoterapii – według standardów ustanowionych w Deklaracji Helsingborskiej – powinna rozpoczynać się już pierwszego-drugiego dnia hospitalizacji.

U pacjentów po przebytym udarze przeciwdziałanie skutkom unieruchomienia realizowane jest poprzez:

  • ćwiczenia oddechowe i oklepywanie, które mają na celu usprawnienie funkcjonowania układu oddechowego,
  • ćwiczenia kończyn stymulujące krążenie obwodowe i zapobiegające powstawaniu zmian zakrzepowo-zapalnych,
  • utrzymanie prawidłowej higieny skóry, bielizny, pościeli, czyli profilaktykę przeciwodleżynową.

Zobacz: Udar mózgu – co to takiego?

Od pierwszej doby pobytu w szpitalu należy zwrócić uwagę na prawidłowe ułożenie chorego. Odpowiednie pozycje mają na celu zapobieganie powstawania przykurczów jednej grupy mięśniowej i rozciągnięciu innej.

Terapia i leczenie po udarze

Skutkiem udaru mózgu mogą być deficyty ruchowe w postaci niedowładów jednostronnych kończyny dolnej i/lub górnej prowadzące do niepełnosprawności. Podjęcie wczesnej rehabilitacji ma na celu przeciwdziałanie tym skutkom ruchowym i przywrócenie sprawności chorego. Terapia prowadzona jest w ten sposób, aby chory mógł nauczyć się poprawnego wykonywania każdego ruchu. Ćwiczenia powtarzane są wielokrotnie, aby stymulować ocalałe komórki nerwowe i utorować nowe połączenia, które warunkują powrót utraconych funkcji.

Praca z chorym składa się z kilku faz. Pierwsza z nich ma za zadanie pionizację pacjenta i rozłożona jest na kilka dni. Częściową pionizację rozpoczyna się w łóżku od podniesienia zagłówka i przyzwyczajania pacjenta do pozycji siedzącej. Na tym etapie przywracana jest kontrola osi ciała oraz stymulowane są odruchy postawne. W kolejnych dniach chory sadzany jest w łóżku ze spuszczonymi nogami. W tej pozycji chory powinien być karmiony. Jest to również komfortowa pozycja do wykonywania ćwiczeń kończyn górnych. Ponieważ równolegle z pionizację chory uczony jest wykonywania ruchów w określony sposób, czyli wzorców ruchowych. Każdy z tych wzorców jest częścią składową określonej funkcji ruchowej.

Jeśli pozycja siedząca w łóżku jest dobrze tolerowana, fizjoterapeuta przesadza chorego na fotel lub wózek inwalidzki. Następnym etapem jest pełna pionizacja przy asekuracji fizjoterapeutów. W pozycji stojącej realizuje się szereg ćwiczeń równoważnych, które przygotowują do następnego etapu, czyli chodzenia. Pierwsze próby chodzenia mogą być podejmowane z wykorzystaniem balkonika, poręczy lub trójnoga. W miarę opanowywania tej umiejętności chory otrzymuje do wspierania kij, a w końcowym etapie chodzi z asekuracją fizjoterapeuty. Trzeba pamiętać, aby rodzina zapewniła choremu odpowiednie obuwie, ujmujące piętę i wykonane z miękkiej zelówki.

Oprócz zaburzeń ruchowych mogą wystąpić zaburzenia mowy, poznawcze, dlatego też ważne jest, aby równolegle z terapią ruchową zapewnić pacjentowi terapie logopedyczną i neuropsychologiczną. Poprawa tych funkcji zwiększy szanse powodzenia kinezyterapii.

Rehabilitacja powinna rozpoczynać się na oddziale, na którym przebywa chory i z którego bezpośrednio powinien trafić na oddział rehabilitacji neurologicznej, gdzie realizowany jest program „wczesnej rehabilitacji poudarowej” trwający od 3 do 9 tygodni. Na oddziale rehabilitacji kontynuowana jest wcześniejsza terapia. Wszystkie czynności tam podejmowane dążą do udoskonalenia funkcji chodu i przywrócenia sprawności ruchowej kończyny górnej.

Czytaj także o najczęstszych błędach popełnianych w trakcie rehabilitacji po udarze i neuropsychoterapii.



Oceń artykuł

(liczba ocen 15)

WASZA OPINIA JEST DLA NAS WAŻNA