Kiedy należy udać się do endokrynologa?

Endokrynologia jest dziedziną medycyny, która zajmuje się funkcjonowaniem, fizjologią i patologią gruczołów wydzielania wewnętrznego. O objawach, jakie mogą nam sugerować wizytę u endokrynologa, opowiada Medme.pl lek. Krystian Truszkiewicz.

- To wbrew pozorom bardzo trudne pytanie. Niepożądanych objawów nieprawidłowego funkcjonowania układu dokrewnego, bo tak też możemy nazywać układ hormonalny, jest tak wiele, że nieraz nawet doświadczony endokrynolog ma problem ze ścisłym rozpoznaniem konkretnej choroby. Niemniej jednak bardziej oczywiste objawy, które powinny nam sugerować wizytę u endokrynologa, zależą od gruczołu wydzielania wewnętrznego, którego patologia dotyczyć może płci pacjenta, wieku czy nawet miejsca stałego zamieszkiwania.

Czytaj kim jest: Endokrynolog

Objawy

- Objawami, które u każdego powinny wzbudzić czujność endokrynologiczną, są np. dysfunkcja gruczołu tarczowego, czyli zmniejszona tolerancja ciepła lub wręcz przeciwnie: uczucie ciągłego chłodu, przyspieszona/zwolniona perystaltyka, spadek/wzrost masy ciała, wytrzeszcz,467.html">wytrzeszcz oczu, pojawiające się nagle uczucia kołatania serca, obrzęk goleni itd.

Zobacz też: Tarczyca i jej schorzenia.

- Tak, oczywiście. Nadrzędną rolę w układzie hormonalnym pełni przysadka mózgowa i to właśnie objawy nadczynności lub niedoczynności tego gruczołu wydzielania wewnętrznego możemy często obserwować. Przykładem może być choćby akromegalia, choroba spowodowana nadmiernym wytwarzaniem somatotropiny (tzw. hormonu wzrostu) najczęściej przez gruczolaka przysadki. Występuje ona u osób dorosłych, u których niemożliwy jest już wzrost kości na długość (ze względu na zamknięte chrząstki wzrostowe). Tutaj już nieraz na pierwszy rzut oka można postawić diagnozę, bez badania poziomu hormonów czy badań obrazowych. Człowiek dotknięty schorzeniem ma bardzo charakterystyczny wygląd. W oczy rzucają się duże małżowiny uszne, duża, pogrubiała żuchwa, przerośnięty, nieraz wystający z ust język. Chory mówi często, że nie może zmieścić dłoni w stare rękawice, a i buty, które do niedawana pasowały, nagle zrobiły się za małe. Jest to skutek przerostu tkanek miękkich stymulowanych nadmiernym stężeniem somatotropiny. Gruczolak produkujący nadmiernie somatotropinę może również pojawić się u osób młodych, jednak u nich – z racji tego, że chrząstki wzrostowe są jeszcze aktywne – objawy przedstawiają się nieco inaczej. Osoby takie najczęściej są ponadprzeciętnego wzrostu.

Leczenie u endokrynologa

- Jest ich cały szereg. Do głównych powinniśmy zaliczyć choroby tarczycy i cukrzycę. Wiele osób zapomina, że cukrzyca jest również w dużej mierze problemem endokrynologicznym. To właśnie upośledzenie produkcji czy działania insuliny (hormonu trzustkowego) prowadzi do jej występowania. Objawy – takie jak szybki spadek masy ciała mimo wzmożonego apetytu, senność, częste zakażenia ropne, utrata przytomności, częste picie napojów w dużych ilościach oraz częste oddawanie moczu – powinny dać nam do myślenia i skierować nasze myślenie w kierunku wizyty lekarza.

- Choroba Addisona, dawniej nazywana cisawicą, czyli pierwotna niedoczynność kory nadnerczy, dość charakterystycznie objawia się zmianą zabarwienia skóry, zwłaszcza w miejscach eksponowanych na promienie słoneczne. Oprócz przebarwień na skórze pojawią się też: osłabienie, hipoglikemia, utrata masy ciała, nudności, drażliwość itd. Guz chromochłonny, a więc najczęściej choroba dotycząca rdzenia nadnerczy (choć nie zawsze), będzie się objawiał jako okresowe znaczne zwyżki ciśnienia tętniczego krwi, którym będą towarzyszyć niepokój, tachykardia, bóle głowy itd.

- Ależ oczywiście, np. nadczynność przytarczyc może się objawiać powstaniem zwapnień w tkankach miękkich, kamicą nerkową czy nawracającymi zapaleniami nerek. W przypadku spadku stężenia wapnia we krwi, którego powodem może być m.in. przypadkowe usunięcie przytarczyc podczas zabiegu na tarczycy, jest tężyczka. Polega ona na znacznym wzroście napięcia mięśni szkieletowych. Jest to bardzo niebezpieczny stan patofizjologiczny wymagający szybkiego działania. Łagodna tężyczka może się objawiać jako: objaw Trousseau (podczas zaciskania ramienia opaską, np. mankietem ciśnieniomierza, dochodzi do charakterystycznego ułożenia palców dłoni, określanego ręką położnika), objaw Lusta (charakterystyczne ułożenie stopy po uderzeniu młoteczkiem neurologicznym w okolicy głowy kości strzałkowej) oraz objaw Chwostka (skurcz mięśni mimicznych po uderzeniu młoteczkiem w okolicę brzegu mięśnia żwacza). Wyżej wymienione objawy badane są już jednak przez lekarza.

Sprawdź: Jak przygotować się do wizyty u endokrynologa?

Oceń artykuł

(liczba ocen 15)

WASZA OPINIA JEST DLA NAS WAŻNA