Lek. med Wojciech Gontarek o wirusie HPV i szczepionce przeciwko HPV

Starszy niż rok

Ocena użytkowników

(liczba ocen 3)

Wirusy brodawczaka ludzkiego HPV (Human Papillomavirus) są powszechną infekcją narządów płciowych.

Typy wirusów brodawczaka ludzkiego HPV

Istnieje około 100 poznanych serotypów DNA wirusa ludzkiego. Część z nich jest wysokoonkogenna jak 16,18 - w 70% stanowiąca przyczynę raka szyjki macicy. Wirusy o podobnym wysokoonkogennym działaniu, czyli powodujące nowotwory, wywołujące raka sromu, pochwy czy odbytu, to zwykle wirusy o typach serologicznych 31,32,44,45. Osobną grupę stanowią typy pośrednio onkogenne takie jak serotyp 6 czy 11. Są one najczęstszą przyczyną mięsistych brodawczaków na skórze sromu, w pochwie, na szyjce macicy lub na męskim prąciu. Znane są pod nazwą brodawczaków lub kłykcin kończystych. Wirusy HPV 6 i 11 mogą być przyczyną brodawczaków krtani, strun głosowych i gardła. Mogą powodować poważne następstwa oddechowe przeważnie u noworodków i małych dzieci. Infekcje te są w większości nabyte w trakcie porodu matek zainfekowanych wirusem HPV. W późniejszym okresie życia mogą być przyczyną nawracających zapaleń gardła i krtani a nawet raka. Inne typy brodawczaka ludzkiego należą raczej do łagodnych i mogą być jedynie przyczyną brodawek na skórze czy przemijających zapaleń narządów płciowych lub śluzówek jamy ustnej i gardła.

Zobacz wideo: Szczepionki przeciwko HPV - czy chronią przed rakiem szyjki macicy

Jak można zarazić się wirusem HPV

Wirusy brodawczaka ludzkiego rozpowszechnione są w około 85% populacji ludzkiej. Jak wszystkie wirusy przenoszą się przez wydzieliny ludzkie:

  • Wydzielina z pochwy
  • Nasienie męskie
  • Ślina
  • Krew

Wirus brodawczaka ludzkiego powszechnie przenoszony jest drogą płciową. Częsta zmiana partnerów seksualnych sprzyja transponowaniu się wirusa pośród ludzi młodych z konsekwencją chorobowych następstw.

Jak objawia się wirus HPV

Czas zarażenia po kontakcie płciowym liczy się w miesiącach i trwa od 6 do 12 miesięcy i wywołuje zapalenie narządów płciowych. Dzięki systemowi immunologicznemu u zdrowych i młodych ludzi udaje się nie dopuścić do ostrej infekcji wirusowej. Dlatego wirus HPV przebiega u nich prawie bezobjawowo. W momencie innych infekcji bądź osłabienia organizmu wirus obficie namnaża się i objawia się:

  • zapaleniem szyjki macicy,
  • zapaleniem pochwy
  • brodawkami na skórze sromu
  • kłykcinami kończystymi z płynem surowiczym

U mężczyzn brodawczak może namnażać się na prąciu dając podobny wygląd jak u kobiet na sromie. Może u nich dochodzić do atakowania narządu moczowo-płciowego w tym gruczołu krokowego. Warto dodać, że infekcja wirusowa ostra może ulec samoistnemu wyleczeniu lub co jakiś czas pojawiać się jako wznawiająca się infekcja przewlekła. Na początku artykułu pojawiła się informacja, że serotypów wirusa jest bardzo wiele i stanowi to przyczynę częstych mutacji wirusów niskoonkogennych w formy wysokoonkogenne, czyli powodujące nowotwory.

Jak diagnozuje się wirus brodawczaka ludzkiego

Ostra infekcja wirusowa szyjki macicy oceniana przez cytologa w skali Bethesda mianem ASCUS kwalifikuje pacjentkę do weryfikacji infekcji wirusowej. Pobiera się wówczas materiał z szyjki macicy celem weryfikacji typu wirusa metodą PCR. Dziś metoda wirusologicznej oceny wymazów z szyjki macicy cewki moczowej mężczyzny czy z innych śluzówek jest dość powszechna. Słuszne wydaje się, aby wiedzieć, jakie serotypy wirusa w trakcie infekcji ostrej lub przewlekłej są w tkance obecne. Odległymi następstwami infekcji wirusowej HPV może być również niepłodność u par planujących potomstwo.

Leczenie wirusa HPV

Jak dotąd nie udało się opracować konkretnej skutecznej metody leczenia wirusa brodawczaka ludzkiego. Zmiany miejscowe na skórze lub śluzówkach można leczyć metodą wymrażania, wypalania laserem czy nożem elektrycznym. Jednak nie zlikwiduje to wirusa obecnego w tkankach. Wiadomo również, że inne infekcje ogólne np.bakteryjne czy grzybicze sprzyjają następowej infekcji wirusem HPV. Każde osłabienie odporności organizmu kobiety lub ciąża, a nawet zmiana klimatu może sprzyjać uaktywnieniu się infekcji wirusowej.

Sprawdź: Szczepienia przeciwko wirusowi HPV – dlaczego i dla kogo?

Czy warto szczepić się przeciwko wirusowi HPV

Ideałem byłoby wdrożenie powszechnych szczepień przeciwko wirusowi HPV przed podjęciem inicjacji seksualnej dziewcząt w wieku 9-11lat .Do tej pory na rynku pojawiły się szczepionki chroniące przed najbardziej onkogennymi wirusami, wywołującymi raka szyjki. Program szczepień powszechnych najprawdopodobniej ograniczyłby transmisję populacyjną wirusów brodawczaka ludzkiego i w dużym procencie ochroniłby przed rakiem szyjki, sromu, odbytu oraz być może przed innymi nowotworami. W wielu krajach programy szczepień przeciwko wirusom onkogennym wywołujących raka szyjki HPV zostały już wdrożone. Szczepi się głównie dziewczynki w wieku 9-11lat, co jako działania profilaktyczne przed okresem inicjacyjnym, jest słusznym posunięciem. Starsze pacjentki można szczepić niezależnie od wieku. Jednak należy zawsze pamiętać o badaniach cytologicznych i wirusologicznych niezależnie od przeprowadzonych szczepień ochronnych przeciwko HPV infekcjom. W Polsce problem ma podłoże ekonomiczne z powodu wysokich kosztów szczepionek. Powszechny program szczepień ochronnych przeciwko wirusowi brodawczaka nie został do tej pory wdrożony.

Sprawdź: Brodawczak HPV w gardle i krtani - przyczyny i objawy

AK

Zobacz też: Szczepionka przeciw HPV ochroni przed rakiem szyjki macicy

Czytaj też:

Temat miesiąca: Skuteczne sposoby na ból gardła