Marskość wątroby – przyczyny, objawy i leczenie

Marskość wątroby może rozwijać się latami np. w wyniku dużego spożycia alkoholu, leków czy złego sposobu odżywiania. Najczęściej jednak do marskości prowadzą wirusowe zapalenia wątroby i choroby dróg żółciowych.

Spis treści

Marskość wątroby jest schorzeniem, w którym w wyniku uszkodzenia miąższu wątroby dochodzi do jej włóknienia i przebudowy architektonicznej. Miąższ zostaje przebudowany guzkowo, co prowadzi do zaburzeń ukrwienia, a co za tym idzie – także zaburzeń funkcji całego narządu. Powstaje tzw. nadciśnienie wrotne, a więc zwiększone ciśnienie w obrębie naczyń wrotnych wątroby. Marskość pojawia się jako faza końcowa wielu chorób przewlekłych toczących się w wątrobie. Do najczęstszych przyczyn zaliczmy przewlekłe nadużywanie alkoholu oraz przewlekłe zakażenia wirusami zapalenia wątroby (głównie typu B i C). Jako rzadsze przyczyny wymienia się: autoimmunologiczne zapalenie wątroby, pierwotną marskość żółciową, polekowe uszkodzenie wątroby, wrodzone choroby przemiany materii itd.

Zobacz też: Diagnostyka chorób wątroby.

Objawy marskości wątroby

Jako że w wyniku marskości zostaje zakłócona prawidłowa funkcja metaboliczna wątroby, objawy dotyczą niemal całego organizmu, a ich nasilenie zależy od stopnia zaawansowania marskości. Do objawów ogólnych marskości wątroby zaliczmy: osłabienie, spadek wydolności fizycznej, uczucie pełności w jamie brzusznej, wzdęcia, nudności, zmniejszenie masy ciała, stany podgorączkowe. Pojawiają się także dość charakterystyczne zmiany skórne w postaci naczyniaków pajączkowych, które najczęściej umiejscowione w górnej części klatki piersiowej, na dekolcie. Pojawia się również świąd skóry, rumień dłoni i podeszew stóp. Jako że w wątrobie zachodzi również metabolizm hormonalny, może dojść do zmian w układzie hormonalnym w postaci zaburzeń miesiączkowania u kobiet oraz zaniku owłosienia męskiego, zaburzeń potencji, zaniku jąder, ginekomastii u mężczyzn. Charakterystyczne jest również poszerzenie żył powierzchownych powłok jamy brzusznej w postaci tzw. głowy Meduzy (skutek wzrostu ciśnienia w krążeniu wrotnym i uruchomienia „dodatkowych” dróg krążenia krwi).

Przy znacznym zaawansowaniu choroby pojawiają się tak zwane objawy dekompensacji marskości. Zaliczmy do nich: żółtaczkę, skazę krwotoczną, wyniszczenie, krwawienia z żylaków przełyku, wodobrzusze, znaczne powiększenie śledziony, obrzęki obwodowe, tzw. encefalopatię wątrobową (uszkodzenie komórek centralnego układu nerwowego wskutek nagromadzenia znacznych ilości substancji neurotoksycznych).

Wizyta u lekarza i leczenie

Lekarz wysnuwa podejrzenie marskości na podstawie wywiadu, badania lekarskiego oraz dodatkowych badań laboratoryjnych oraz obrazowych. Wśród parametrów laboratoryjnych dochodzi do wzrostu aktywności enzymów wątrobowych ( ASPAT, ALAT), wzrostu aktywności fosfatazy zasadowej (ALP), wzrostu GGTP, pojawia się także tzw. hipergammaglobulinemia, czyli wzrost stężenia białek frakcji gamma. Jeżeli dochodzi do dekompensacji marskości, zmniejsza się stężenie albumin, wzrost stężenia bilirubiny, osoczowa skaza krwotoczna, następuje wzrost stężenia amoniaku we krwi oraz zaburzenia elektrolitowe i gospodarki kwasowo – zasadowej. Jako jedno z pierwszych badan obrazowych wykonuje się USG jamy brzusznej, w którym stwierdzić można następujące nieprawidłowości: zmiany kształtu oraz wielkości poszczególnych płatów, niejednorodna echogeniczność miąższu, poszerzenie żyły wrotnej, powiększenie śledziony oraz zaburzenia przepływu w poszczególnych naczyniach. Podobny obraz obserwuje się w badaniu tomograficznym jamy brzusznej. Jako podstawę rozpoznania marskości uznaje się pobranie wycinka tkankowego podczas biopsji wątroby. Nie zawsze jednak istnieje konieczność przeprowadzania tej procedury.

Zobacz też: Co powinniśmy wiedzieć o wirusowych zapaleniach wątroby.

Leczenie marskości jest zależne od przyczyny. Jeżeli mamy rozpoznaną przyczynę, to należy dążyć do usunięcia czynników uszkadzających miąższ wątroby (np. abstynencja alkoholowa). Jeżeli jednak przyczyna jest nieznana lub występuje już zaawansowana postać marskości (dekompensacja), to wdraża się leczenie objawowe, niejednokrotnie ratujące życie (np. tamowanie krwotoków z żylaków przełyku). Zaawansowana marskość nie rokuje dobrze. Chorzy giną najczęściej w wyniku krwotoku z żylaków przełyku i/lub w wyniku niewydolności narządu. W marskiej wątrobie istnieje zwiększone ryzyko rozwoju raka wątroby, który także jest jedną z przyczyn śmiertelności u chorych dotkniętych tym schorzeniem. W niektórych przypadkach możliwa jest transplantacja narządu, konieczne jest jednak spełnienie szczegółowych wskazań do tej procedury.

Czytaj też:

Ocena użytkowników (4.00)

(liczba ocen 15)

Pytanie: Jak często uprawiasz seks?

  codziennie lub prawie codziennie

  kilka razy w tygodniu

  kilka razy w miesiącu

  nie uprawiam seksu