Znajdź lek

Diagen

Działanie

Doustny lek hipoglikemizujący z grupy pochodnych sulfonylomocznika. Gliklazyd zmniejsza stężenia glukozy we krwi pobudzając wydzielanie insuliny przez komórki beta wysp Langerhansa. Zwiększone poposiłkowe wydzielanie insuliny i białka C utrzymuje się po 2 latach leczenia. W cukrzycy typu 2, gliklazyd przywraca wczesny wzrost wydzielania insuliny w obecności glukozy i nasila drugą fazę wydzielania insuliny. Istotny wzrost wydzielania insuliny obserwuje się jako odpowiedź na stymulację indukowaną posiłkiem lub glukozą. Lek wpływa również na naczynia - ma właściwości hemowaskularne. Zmniejsza proces formowania się mikrozakrzepów w dwóch mechanizmach, które mogą leżeć u podstaw powikłań cukrzycy: przez częściowe hamowanie agregacji i adhezji płytek przez zmniejszenie aktywności markerów płytek (beta-tromboglobulina, tromboksan B2); przez wpływ na aktywność fibrynolityczną śródbłonka naczyń przez zwiększenie aktywności tkankowego aktywatora plazminogenu (tPA). Po podaniu doustnym lek wchłania się całkowicie. Posiłek nie wpływa na szybkość ani na stopień wchłaniania. Stężenie leku w osoczu stopniowo się zwiększa w ciągu pierwszych 6 h, a następnie pozostaje na niezmienionym poziomie między 6. a 12. h po podaniu. Wiązanie z białkami osocza wynosi ok. 95%. Lek jest metabolizowany głównie w wątrobie i wydalany z moczem, przy czym w moczu stwierdza się mniej niż 1% postaci niezmienionej. W osoczu nie wykryto żadnych aktywnych metabolitów. T0,5 w fazie eliminacji gliklazydu wynosi 12-20 h. Jednorazowa dawka dobowa preparatu umożliwia utrzymanie stężenia gliklazydu w osoczu przez 24 h.

Wskazania

Cukrzyca insulinoniezależna (typu 2) u osób dorosłych, kiedy przestrzeganie diety, ćwiczenia fizyczne oraz zmniejszenie masy ciała nie wystarczają do utrzymania prawidłowego stężenia glukozy we krwi.

Przeciwwskazania

Nadwrażliwość na gliklazyd, inne pochodne sulfonylomocznika, sulfonamidy lub którąkolwiek z substancji pomocniczych. Cukrzyca typu 1. Stan przedśpiączkowy lub śpiączka cukrzycowa, ketoza i kwasica cukrzycowa. Ciężka niewydolność nerek lub wątroby (w tych przypadkach zaleca się stosowanie insuliny). Leczenie mikonazolem. Okres karmienia piersią.

Środki ostrożności

Stosowanie pochodnych sulfonylomocznika u pacjentów z niedoborem G-6-PD może prowadzić do niedokrwistości hemolitycznej - należy zachować ostrożność w tej grupie pacjentów i rozważyć leczenie alternatywne. Leczenie preparatem powinno być stosowane jedynie u pacjentów regularnie odżywiających się (dotyczy śniadania). Ze względu na ryzyko hipoglikemii istotne jest, aby regularnie spożywać węglowodany. Czynniki zwiększające ryzyko hipoglikemii: brak współpracy ze strony pacjenta (zwłaszcza u osób w podeszłym wieku), niedożywienie, nieregularne pory spożywania posiłków, opuszczanie posiłków, okresy poszczenia lub zmiany w diecie, brak równowagi między wysiłkiem fizycznym a podażą węglowodanów, niewydolność nerek, ciężka niewydolność wątroby, przedawkowanie preparatu, niektóre zaburzenia endokrynologiczne: zaburzenia czynności tarczycy, niedoczynność przysadki i niewydolność nadnerczy; jednoczesne stosowanie niektórych leków. U pacjentów z niewydolnością wątroby lub ciężką niewydolnością nerek hipoglikemia może się przedłużać. Na kontrolę glikemii u pacjenta przyjmującego leki przeciwcukrzycowe mogą mieć wpływ następujące czynniki: gorączka, uraz, infekcja, zabieg chirurgiczny. W niektórych przypadkach konieczne może być stosowanie insuliny. Skuteczność hipoglikemiczna leku z czasem ulega osłabieniu: może to wynikać ze stopniowego nasilenia cukrzycy lub ze zmniejszenia reakcji na leczenie - jest to zjawisko wtórnego niepowodzenia terapeutycznego; przed rozpoznaniem u pacjenta wtórnego niepowodzenia terapeutycznego należy rozważyć odpowiednie dostosowanie dawki oraz modyfikację diety. Brak danych oraz badań klinicznych dotyczących stosowania u dzieci. Preparat zawiera laktozę - nie powinien być stosowany u pacjentów z takimi rzadkimi chorobami wrodzonymi, jak: nietolerancja galaktozy, niedobór laktazy typu Lapp lub zaburzenia wchłaniania glukozy-galaktozy.

Ciąża i laktacja

Doustne leki hipoglikemizujące nie są odpowiednim leczeniem w okresie ciąży - lekiem pierwszego wyboru w leczeniu cukrzycy u kobiet w ciąży jest insulina. Zaleca się odstawienie doustnych leków hipoglikemizujących i rozpoczęcie insulinoterapii przed próbą zajścia w ciążę, lub niezwłocznie po jej stwierdzeniu. Przeciwwskazane jest stosowanie leku u kobiet karmiących piersią.

Działania niepożądane

Może wystąpić hipoglikemia (możliwe objawy: ból głowy, silny głód, nudności, wymioty, zmęczenie, zaburzenia snu, pobudzenie, agresja, osłabiona koncentracja, pogorszenie uwagi i spowolnienie reakcji, depresja, splątanie, zaburzenia widzenia i mowy, afazja, drżenie, niedowłady, zaburzenia czucia, zawroty głowy, uczucie bezsilności, utrata samokontroli, majaczenie, drgawki, płytki oddech, bradykardia, senność i utrata przytomności, co może prowadzić do śpiączki i zgonu); dodatkowo mogą wystąpić objawy pobudzenia adrenergicznego (poty, wilgotność skóry, lęk, tachykardia, wzrost ciśnienia tętniczego, kołatanie serca, bóle w klatce piersiowej i zaburzenia rytmu serca). Niezbyt często: zaburzenia żołądkowo-jelitowe takie jak: bóle brzucha, nudności, wymioty, niestrawność, biegunka i zaparcia (można ich uniknąć lub je zminimalizować przyjmując lek w czasie śniadania). Rzadziej: wysypka, świąd skóry, pokrzywka, rumień, zmiany plamisto-grudkowe, zmiany pęcherzowe, zmiany w obrazie hematologicznym krwi (niedokrwistość, leukopenia, trombocytopenia, granulocytopenia), przemijające zaburzenia widzenia (szczególnie na początku leczenia), zwiększona aktywność enzymów wątrobowych (AspAT, AlAT, fosfataza alkaliczna), zapalenie wątroby (pojedyncze przypadki); w razie wystąpienia żółtaczki cholestatycznej preparat należy odstawić. Działania niepożądane pochodnych sulfonylomocznika: opisywano przypadki erytrocytopenii, agranulocytozy, niedokrwistości hemolitycznej, pancytopenii i alergicznego zapalenia naczyń oraz przypadki zwiększenia aktywności enzymów wątrobowych, a nawet zaburzenia czynności wątroby (np. z cholestazą i żółtaczką) i zapalenia wątroby, które przemijały po odstawieniu pochodnej sulfonylomocznika lub w pojedynczych przypadkach, prowadziły do zagrażającej życiu niewydolności wątroby.

Interakcje

Następujące substancje mogą zwiększać ryzyko hipoglikemii: mykonazol stosowany ogólnie oraz żel do stosowania w jamie ustnej - równoczesne stosowanie przeciwwskazane; fenylobutazon stosowany ogólnie - równoczesne stosowanie niezalecane (zaleca się stosowanie innego leku przeciwzapalnego lub należy ostrzec pacjenta i podkreślić znaczenie samokontroli, w razie potrzeby zmodyfikować dawkę w czasie i po zakończeniu leczenia lekiem przeciwzapalnym), alkohol - równoczesne stosowanie niezalecane; inne leki przeciwcukrzycowe (insulina, akarboza, biguanidy), leki β-adrenolityczne, flukonazol, inhibitory ACE (kaptopryl, enalapryl), antagoniści receptora H2, inhibitory MAO, sulfonamidy i NLPZ - równoczesne stosowanie wymaga zachowania ostrożności. Następujące substancje mogą zwiększać stężenia glukozy we krwi: danazol - równoczesne stosowanie niezalecane (jeśli nie można zrezygnować ze stosowania tej substancji czynnej, należy ostrzec pacjenta i podkreślić znaczenie kontroli stężenia glukozy we krwi i w moczu, konieczna może być modyfikacja dawki leku przeciwcukrzycowego w czasie i po zakończeniu leczenia danazolem); chlorpromazyna - równoczesne stosowanie z ostrożnością (należy ostrzec pacjenta i podkreślić znaczenie kontroli stężenia glukozy we krwi, konieczna może być modyfikacja dawki leku przeciwcukrzycowego w czasie i po zakończeniu leczenia lekiem neuroleptycznym), glikokortykosteroidy podawane ogólne i miejscowo: preparaty dostawowe, na skórę i doodbytnicze oraz tetrakosaktyd - równoczesne stosowanie z ostrożnością (należy ostrzec pacjenta i podkreślić znaczenie kontroli stężenia glukozy we krwi, szczególnie na początku leczenia, konieczna może być modyfikacja dawki leku przeciwcukrzycowego w czasie i po zakończeniu leczenia glikokortykosteroidami), ritodrin, salbutamol, terbutalina: dożylnie - równoczesne stosowanie z ostrożnością (należy podkreślić znaczenie kontroli stężenia glukozy we krwi, w razie potrzeby należy zastosować insulinę). Leki przeciwzakrzepowe (np. warfaryna) - równoczesne stosowanie po rozważeniu ryzyka (pochodne sulfonylomocznika mogą nasilać działanie przeciwzakrzepowe, w razie jednoczesnego stosowani, konieczna może być modyfikacja dawki leku przeciwzakrzepowego).

Dawkowanie

Doustnie. Dorośli: zwykle zalecana dawka wynosi 1-4 tabl. na dobę przyjmowane jednorazowo, w porze śniadania. Dawka powinna być dostosowana indywidualnie w zależności od reakcji pacjenta (stężenie glukozy we krwi, HbA1C). Zalecana dawka początkowa wynosi 30 mg na dobę. W przypadku uzyskania skutecznej kontroli glikemii dawkę tę można stosować w leczeniu podtrzymującym. Jeśli glikemia nie jest odpowiednio kontrolowana, dawkę można stopniowo zwiększyć do 60, 90 lub 120 mg na dobę. Nie powinno się zwiększać dawki częściej, niż co najmniej po upływie 1 mies., z wyjątkiem pacjentów, u których stężenie glukozy we krwi nie uległo zmniejszeniu po 2 tyg. leczenia. W takich przypadkach dawkę można zwiększyć pod koniec 2. tyg. leczenia. Maksymalna zalecana dawka dobowa wynosi 120 mg. Zmiana z tabl. gliklazydu 80 mg (postać o natychmiastowym uwalnianiu) na preparat: 1 tabl. preparatu zawierającego 80 mg gliklazydu jest porównywalna z 1 tabl. o przedłużonym uwalnianiu preparatu Diagen; zmiana może być przeprowadzona pod warunkiem monitorowania parametrów krwi. Podczas zamiany innego doustnego preparatu przeciwcukrzycowego na Diagen, należy wziąć pod uwagę dawkę i okres półtrwania uprzednio stosowanego produktu przeciwcukrzycowego. Zastosowanie okresu przejściowego nie jest konieczne. Należy zastosować dawkę początkową 30 mg i tak ją zmodyfikować, aby była dostosowana do reakcji stężenia glukozy we krwi pacjenta, tak jak to opisano powyżej. Przechodząc z preparatu hipoglikemizującego będącego pochodną sulfonylomocznika o przedłużonym okresie półtrwania, konieczny może być kilkudniowy okres przerwy w leczeniu, aby uniknąć addycyjnego efektu 2 leków, który może spowodować hipoglikemię. Schemat dawkowania w takich sytuacjach powinien być taki sam jak na początku stosowania preparatu Diagen , tzn. zastosować dawkę początkową 30 mg/dobę, a następnie stopniowo ją zwiększać w zależności od reakcji metabolicznej pacjenta. Preparat może być stosowany z biguanidami, inhibitorami alfa-glukozydazy lub insuliną. U pacjentów, ze stężeniem glukozy we krwi niedostatecznie kontrolowanym z użyciem preparatu Diagen, powinno być wprowadzone leczenie skojarzone z insuliną pod ścisłym nadzorem lekarskim. U pacjentów w podeszłym wieku (powyżej 65 lat) oraz u pacjentów z łagodną i umiarkowaną niewydolnością nerek nie ma konieczności zmiany schematu dawkowania. U pacjentów z czynnikami ryzyko hipoglikemii (pacjenci niedożywieni lub źle odżywieni, ciężkie lub niedostatecznie wyrównane zaburzenia endokrynologiczne (niedoczynność przysadki, niedoczynność tarczycy, niedoczynność kory nadnerczy), zaprzestanie długotrwałego leczenia i (lub) leczenia dużymi dawkami kortykosteroidów, ciążka choroba naczyniowa (ciężka choroba wieńcowa, ciężka niewydolność tętnicy szyjnej, choroba naczyń obwodowych) zaleca się stosowanie minimalnej dawki początkowej 30 mg na dobę.
Tabletki należy połykać w całości, nie żuć ani nie rozgryzać.

Uwagi

Podczas terapii należy przestrzegać zaleceń dietetycznych, regularnie uprawiać ćwiczenia oraz oznaczać stężenie glukozy we krwi. W ocenie kontroli glikemii zaleca się oznaczanie stężenia hemoglobiny glikozylowanej (lub stężenia glukozy w osoczu na czczo). Pacjent powinien znać objawy hipoglikemii i powinien zachować ostrożność w czasie prowadzenia pojazdu lub obsługiwania urządzeń mechanicznych, szczególnie na początku leczenia.

Pharmindex