Nowy sklep

już ON-LINE

Zipragen

Działanie

Lek przeciwpsychotyczny. Zyprazydon wykazuje duże powinowactwo do receptorów dopaminergicznych typu 2 (D2) i wyraźnie większe powinowactwo do receptorów serotoninergicznych typu 2A (5HT2A). Działa także na receptory serotoninergiczne 5HT2C, 5HT1D i 5HT1A, przy czym jego powinowactwo do miejsc wiążących tych receptorów jest równe lub większe od powinowactwa do receptora typu D2. Wykazuje umiarkowane powinowactwo do neuronalnych transporterów serotoniny i norepinefryny oraz do receptorów histaminowych typu H1 i receptorów typu α1. Nie wykazuje istotnego powinowactwa do receptorów muskarynowych typu M1. Zyprazydon wykazywał działanie antagonistyczne zarówno w stosunku do receptorów serotoninergicznych 5HT2A, jak i receptorów dopaminergicznych D2. Uważa się, że działanie przeciwpsychotyczne jest częściowo spowodowane skojarzeniem powyższych aktywności antagonistycznych. Zyprazydon jest również silnym antagonistą receptorów 5HT2C i 5HT1D oraz receptora 5HT1A,hamuje także neuronalny wychwyt zwrotny serotoniny i norepinefryny. Po podaniu doustnym wielokrotnej dawki leku w trakcie posiłku maksymalne stężenie w surowicy obserwuje się po 6-8 h od przyjęcia leku. Bezwzględna biodostępność po posiłku dawki 20 mg wynosi 60%. Biodostępność zwiększa się nawet do 100% w obecności pokarmu. Lek wiąże się z białkami osocza w ponad 99%. Średni T0,5 zyprazydonu po podaniu doustnym wynosi 6,6 h. Stan stacjonarny osiągany jest po 1-3 dniach stosowania. Około 20% podanej dawki jest wydalane z moczem, około 66% - z kałem. Lek podlega intensywnym przemianom metabolicznym i tylko niewielka ilość zyprazydonu w postaci niezmienionej jest wydalana z moczem (<1%) i kałem (<4%). W łagodnej do umiarkowanej niewydolności wątroby (stopień A lub B wg Child-Pugh) spowodowanej przez marskość, stężenia we krwi, po podaniu doustnym były o 30% większe, a T0,5 o około 2 h dłuższe niż u pacjentów bez niewydolności wątroby.

Wskazania

Leczenie schizofrenii. Leczenie epizodów maniakalnych lub epizodów mieszanych o umiarkowanym nasileniu w zaburzeniach afektywnych dwubiegunowych (zapobieganie epizodom zaburzeń afektywnych dwubiegunowych nie zostało ustalone). Lekarz przepisujący lek powinien brać pod uwagę, że zyprazydon może wydłużać odstęp QT.

Przeciwwskazania

Nadwrażliwość na zyprazydon lub pozostałe składniki preparatu. Stwierdzone wydłużenie odstępu QT, wrodzone wydłużenie odstępu QT, niedawno przebyty ostry zawał mięśnia sercowego. Niewyrównana niewydolność serca. Zaburzenia rytmu serca leczone lekami przeciwarytmicznymi z grupy IA i III. Jednoczesne stosowanie leków wydłużających odstęp QT, takich jak: leki przeciwarytmiczne klasy IA i III, trójtlenek arsenu, halofantryna, octan lewometadylu, mezorydazyna, tiorydazyna, pimozyd, sparfloksacyna, gatyfloksacyna, moksyfloksacyna, metanosulfonian dolasetronu, meflochina, sertindol, cyzapryd.

Środki ostrożności

Zaleca się zachowanie ostrożności u pacjentów z istotną bradykardią. Zaburzenia elektrolitowe, takie jak hipokaliemia i hipomagnezemia, zwiększają ryzyko złośliwych zaburzeń rytmu i należy je skorygować przed rozpoczęciem stosowania zyprazydonu. U pacjentów ze stabilną chorobą serca należy rozważyć wykonanie badania EKG przed rozpoczęciem leczenia. Jeśli w trakcie leczenia pojawią się objawy wskazujące na zaburzenia rytmu serca (np. kołatanie serca, zawroty głowy, drgawki czy omdlenia), należy rozważyć możliwość wystąpienia złośliwych zaburzeń akcji serca i wówczas niezbędna jest ocena kardiologiczna, w tym wykonanie badania EKG; jeśli odstęp QTc >500 ms zalecane jest przerwanie stosowania leku. W przypadku wystąpienia objawów złośliwego zespołu neuroleptycznego należy odstawić wszystkie leki przeciwpsychotyczne. W razie wystąpienia przedmiotowych i podmiotowych objawów dyskinezy późnej należy rozważyć zmniejszenie dawki leku lub przerwanie leczenia zyprazydonem. Należy zachować ostrożność u pacjentów, u których występowały w przeszłości napady drgawkowe, z niewydolnością wątroby (brak doświadczeń u tych pacjentów) oraz u pacjentów z czynnikami ryzyka udaru mózgu (u pacjentów z otępieniem, stosujących niektóre atypowe leki przeciwpsychotyczne, stwierdzono 3-krotne zwiększenie ryzyka niepożądanych zdarzeń naczyniowo-mózgowych). Lek nie jest zalecany u dzieci i młodzieży (brak danych dotyczących bezpieczeństwa i skuteczności leku).

Ciąża i laktacja

Nie zaleca się stosowania leku w okresie ciąży chyba, że oczekiwana korzyść dla matki przewyższa ryzyko dla płodu. Kobietom w wieku rozrodczym należy zalecić stosowanie skutecznej metody antykoncepcji podczas leczenia. W trakcie leczenia nie należy karmić piersią. Jeśli leczenie jest konieczne, należy przerwać karmienie piersią.

Działania niepożądane

Często: niepokój; dystonia, akatyzja, zaburzenia pozapiramidowe, parkinsonizm (w tym objaw koła zębatego, sztywność, spowolnienie ruchowe, hipokineza), drżenie, zawroty głowy, sedacja, senność, ból głowy; niewyraźne widzenie; nudności, wymioty, zaparcie, dyspepsja, suchość błon śluzowych jamy ustnej, nadmierne wydzielanie śliny; sztywność mięśniowo-szkieletowa; astenia, zmęczenie. Niezbyt często: zwiększenie łaknienia; pobudzenie, lęk, ucisk w gardle, koszmary nocne; uogólnione drgawki toniczno-kloniczne, późna dyskineza (wrażliwi są zwłaszcza pacjenci z chorobą afektywną dwubiegunową; częstość występowania tych objawów zwiększa się wraz z wydłużeniem czasu trwania leczenia i z wiekiem), dyskineza, ślinienie się, ataksja, dyzartria, napady przymusowego patrzenia się z rotacją gałek ocznych, zaburzenia uwagi, nadmierna senność, osłabienie czucia, parestezja, letarg; światłowstręt; zawroty głowy, szumy uszne; kołatanie serca, tachykardia; przełom nadciśnieniowy, nadciśnienie, niedociśnienie ortostatyczne, niedociśnienie; duszność, ból gardła; biegunka, dysfagia, zapalenie błony śluzowej żołądka, dyskomfort w obrębie przewodu pokarmowego, obrzęk języka, pogrubienie języka, wzdęcie; pokrzywka, wysypka, wysypka plamkowo-grudkowa, trądzik; dyskomfort mięśniowo-szkieletowy, skurcz mięśni, ból kończyn, sztywność stawów; dyskomfort w obrębie klatki piersiowej, nieprawidłowy chód, ból, pragnienie; zwiększenie stężenia enzymów wątrobowych. Rzadko: zapalenie błony śluzowej nosa; limfopenia; hipokalcemia; napady paniki, objawy depresji, zwolnienie toku myślenia, zubożenie emocjonalne, brak orgazmu; kręcz szyi, niedowład, bezruch, wzmożone napięcie, zespół niespokojnych nóg; niedowidzenie, zaburzenia widzenia, świąd oka, suchość oczu; ból ucha; nadciśnienie skurczowe, nadciśnienie rozkurczowe, wahania ciśnienia tętniczego; czkawka; refluks żołądkowo-przełykowy, luźne stolce; łuszczyca, alergiczne zapalenie skóry, łysienie, obrzęk twarzy, rumień, wysypka grudkowa, podrażnienie skóry; szczękościsk; nietrzymanie moczu, dyzuria; zaburzenia erekcji, nasilona erekcja, mlekotok, ginekomastia; gorączka, uczucie gorąca; wydłużenie odstępu QT w zapisie EKG (zależne od dawki), nieprawidłowe badania czynności wątroby, zwiększenie aktywności dehydrogenazy mleczajowej, zwiększenie liczby eozynofilów. W badaniach klinicznych, w czasie długotrwałego leczenia podtrzymującego schizofrenii, u pacjentów stosujących zyprazydon stwierdzano zwiększenie stężenia prolaktyny, u większości z nich jednak wartości te powracały do norm bez przerwania terapii. Po wprowadzeniu leku do obrotu obserwowano: reakcje anafilaktyczne, bezsenność, mania lub hipomania, złośliwy zespół neuroleptyczny, zespół serotoninowy (objawiający się gorączką, pobudzeniem, poceniem się, ataksją, wzmożeniem odruchów, mioklonią i biegunką), torsade de pointes, omdlenie, nadwrażliwość, obrzęk naczynioruchowy, priapizm.

Interakcje

Nie należy stosować preparatu z lekami wydłużającymi odstęp QT, takimi jak: leki przeciwarytmiczne z grupy IA i III, trójtlenek arsenu, halofantryna, octan lewometadylu, mezorydazyna, tiorydazyna, pimozyd, sparfloksacyna, gatyfloksacyna, moksyfloksacyna, metanosulfonian dolasetronu, meflochina, sertindol, cyzapryd. Należy zachować ostrożność podczas jednoczesnego stosowania leków działających ośrodkowo i alkoholu. Zyprazydon prawdopodobnie nie wpływa w sposób klinicznie istotny na farmakokinetykę leków metabolizowanych przez izoenzymy cytochromu P-450. Nie wpływa znacząco na farmakokinetykę doustnych preparatów antykoncepcyjnych, zawierających estrogen (etynyloestradiol, substrat CYP3A4) i progesteron. Nie wpływa na farmakokinetykę soli litu, jednak w przypadku jednoczesnego stosowania istnieje ryzyko wystąpienia interakcji farmakodynamicznych, np. arytmii. Istnieją ograniczone dane na temat stosowania razem z lekami stabilizującymi nastrój, karbamazepiną i walproinianami. Karbamazepina (induktor CYP3A4) zmniejsza narażenie na zyprazydon (o ok. 35%). Ketokonazol (inhibitor CYP3A4) zwiększa stężenie zyprazydonu w surowicy (o <40%), jednak nie zaobserwowano dodatkowego wydłużenia odstępu QTc - zmiany parametrów farmakokinetycznych zyprazydonu nie mają prawdopodobnie znaczenia klinicznego, modyfikacja dawkowania nie jest konieczna. Leki zobojętniające sok żołądkowy (preparaty glinu i magnezu) lub cymetydyna nie wpływają znacząco na właściwości farmakokinetyczne zyprazydonu po posiłku. Obserwowano pojedyncze przypadki zespołu serotoninowego związanego ze stosowaniem zyprazydonu w połączeniu z innymi lekami serotoninergicznymi takimi jak SSRI. Brak danych dotyczących jednoczesnego stosowania z walproinianem.

Dawkowanie

Doustnie. Dorośli: 40 mg 2 razy na dobę podczas posiłku. Dawkę dobową można następnie zwiększyć maksymalnie do 80 mg 2 razy na dobę, w zależności od stanu klinicznego pacjenta. Jeżeli jest to wskazane, największą zalecaną dawkę można stosować już od 3. doby leczenia. Nie należy przekraczać maksymalnej zalecanej dawki, ponieważ profil bezpieczeństwa stosowania w dawce większej niż 160 mg/dobę nie został potwierdzony i stosowanie zyprazydonu jest związane z zależnym od dawki wydłużeniem odstępu QT. W leczeniu podtrzymującym pacjentów ze schizofrenią należy stosować najmniejszą skuteczną dawkę; w wielu przypadkach może wystarczyć dawka 20 mg 2 razy na dobę. Nie jest zalecane stosowanie u dzieci i młodzieży. Nie jest wskazane rutynowe zmniejszenie dawki początkowej, jednak należy rozpatrzyć taką możliwość u pacjentów w wieku > 65 lat, jeśli jest to uzasadnione klinicznie. Nie ma konieczności zmiany dawkowania u pacjentów z niewydolnością nerek. U pacjentów z niewydolnością wątroby należy rozważyć zmniejszenie dawki leku.

Uwagi

Lek może wywoływać senność i wpływać na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn.

Pharmindex