Transplantologia

Transplantacja to operacja dająca choremu drugie życie. Najczęściej wykonuje się przeszczep szpiku, przeszczep serca i przeszczep nerki. Ty też możesz pomóc! Dawca szpiku nie narażając swojego zdrowia może oddać komórki macierzyste, które są często jedyną szansą na powrót do zdrowia osobom ze schorzeniami krwi.

Transplantologia – wszystko o przeszczepach

Transplantologia, czyli przeszczepianie narządu w całości lub fragmentu, tkanek lub komórek z jednego ciała do drugiego. Między nimi musi być zgodność tkankowa, gdyż w przeciwnym razie przeszczep może zostać odrzucony. 

Wyróżnia się następujące rodzaje przeszczepów:

  • Przeszczep autogeniczny – przeszczepienie własnej tkanki
  • Przeszczep izogeniczny – przeszczepianie tkanki bliźniąt jednojajowych
  • Przeszczep allogeniczny – przeszczepianie tkanki między dawcą i biorcą o różnych, ale bardzo podobnych genotypach

Komórki macierzyste – przeszczep

Komórki macierzyste to pierwotne komórki, które mają zdolność odnawiania się i odtworzenia każdej tkanki. Obecnie pobierane są z krwi pępowinowej, krwi obwodowej i szpiku kostnego. Mogą być pobrane w czasie porodu ze sznura pępowinowego i zachowane na wszelki wypadek, bądź uzyskane specjalnie na potrzeby terapii.

Komórki macierzyste wykorzystywane są do leczenia:

  • chorób krwi
  • nowotworów np. białaczki
  • schorzeń metabolicznych

Przed podaniem komórek macierzystych pacjent otrzymuje dużą dawkę chemioterapii, która niszczy nieprawidłowe komórki. Przeszczep komórek macierzystych sprawia, że w organizmie tworzą się nowe, zdrowe komórki.

W Polsce coraz częściej wykorzystuje się tę metodę. Obecnie wykorzystuje się ją do leczenia ponad 60 jednostek chorobowych.

Przeszczep szpiku

Przeszczep szpiku kostnego to inaczej przeszczep komórek macierzystych. Szpik jest niezwykle cenny, dlatego tak ważne jest rejestrowanie się w bazach dawców szpiku.

Dawca szpiku może uratować komuś życie, bez żadnego uszczerbku na swoim zdrowiu. Komórki macierzyste najczęściej uzyskiwane jest z krwi obwodowej. Bardzo rzadko konieczne jest pobieranie szpiku kostnego z talerza biodrowego – jest to jednak zabieg w znieczuleniu ogólnym.

W wielu przypadkach jest to jedyny sposób na przedłużenie życia, a nawet całkowite wyleczenie. Należy pamiętać, że krew jest lekiem, którego nie można wyprodukować.

Przeszczep serca

Przeszczep serca to operacja wykonywana u osób, u których doszło do ciężkiej niewydolności i żadna z alternatywnych metod leczenia nie przyniosła rezultatu. Tyko „nowe” serce jest w stanie uratować życie pacjenta.

Transplantacja serca dzieli się na trzy etapy:

  • Pobranie serca od zmarłego dawcy organów, w którego stwierdzono śmierć pnia mózgu, a pozostałe organy funkcjonują dzięki pootrzymywaniu funkcji życiowych przez aparaturę. Serce przewożone jest w specjalnych warunkach i musi zostać przeszczepione w ciągu 5-6 godzin.
  • Usunięcie pacjentowi chorego serca i podtrzymanie jego funkcji życiowych.
  • Przeszczep serca i zespolenie go z pozostałymi tkankami.

Wskazaniami do przeszczepu serca są:

  • Wstrząs kardiogenny
  • Niewydolność krążenia
  • Przewlekłe zaburzenia rytmu serca
  • Zaawansowana i niestabilna choroba wieńcowa

Z przeszczepionym sercem można żyć długie lata. Wszystko zależy od wieku, stanu zdrowia, a także stylu życia. Konieczne jest monitorowanie funkcji serca, a także terapia immunosupresyjna.

Przeszczep włosów

Przeszczep włosów staje się coraz bardziej popularną metodą na zagęszczanie włosów. Dzięki niej możliwe jest uzupełnienie braków owłosienia wraz z cebulką.

 Transplantacja włosów dzieli się na następujące etapy:

  • Strzyżenie włosów w miejscu skąd będą pobierane oraz wszczepiane
  • Podanie miejscowych leków znieczulających – pacjent nie odczuwa żadnych dolegliwości w czasie zabiegu.
  • W zależności od metody pobierany jest pasek skóry wraz z mieszkami włosowymi lub preparowane są punktowo.
  • Na skórze pozbawionej włosów wykonywane są liczne nakłucia, w których umieszczane są włosy wraz z cebulkami.

Ilość przeszczepionych włosów jest indywidulna dla każdego pacjenta. Należy jednak pamiętać, iż niemożliwe jest wypełnienie dużego ubytku włosów.

Wskazaniem do przeszczepu włosów jest:

  • Łysienie androgenowe u mężczyzn i kobiet
  • Łysienie po oparzeniach
  • Łysienie pourazowe
  • Ubytki owłosienia – brwi oraz zarost

Przeszczep włosów ma znaczenie przede wszystkim estetyczne. Leczy kompleksy, poprawia samopoczucie i pewność siebie.

Transplantologia –  najczęściej wykonywane przeszczepy

Rozwój medycyny sprawia, że transplantologia staje się coraz powszechniejsza. Najczęściej wykonuje się:

  • Przeszczep trzustki
  • Przeszczep wątroby
  • Przeszczep nerki
  • Przeszczep płuc
  • Przeszczep rogówki
  • Przeszczep skóry  

Transplantacja – leczenie immunosupresyjne

Zdarza się, że przeszczepiony organ zostaje odrzucony. Jest to naturalna odpowiedź układu immunologicznego, który rozpoznaje nie tylko wirusy i bakterie, ale również obce tkanki. Podstawą przyjęcia przeszczepu jest stosowanie leków immunosupresyjnych. Osłabiają one działanie układu odpornościowego, co sprawia, że staje się on podatny na infekcje.