Zmysł smaku (narząd) - rodzaje smaków

Zmysł smaku u człowieka to zdolność do rozróżniania spożywanego pokarmu. Za smak odpowiadają kubki smakowe na języku. Istnieje 5 rodzajów smaków: smak słodki, słony, gorzki, kwaśny oraz umami.


Reklama

Spis treści

Język (lingua, glossa) jest ważną częścią ciała ludzkiego. Bierze on udział w artykulacji mowy jak również ułatwia rozdrabnianie pokarmu, połykanie i żucie. Zbudowany jest z mięśni poprzecznie prążkowanych. Charakteryzuje się dużą ruchomością i zmiennością kształtu. W języku wyróżnia się trzon i nasadę przytwierdzoną do dna jamy ustnej.

Budowa języka

Jak zbudowany jest język? Trzon języka stanowi przednie 2/3 języka i zwężając się ku przodowi przechodzi w koniec języka (apex linguae). Górna powierzchnia języka jest podzielona na dwie symetryczne części przez podłużny rowek - bruzdę pośrodkową języka (sulcus medianus linguae). Stanowi ona drogę odpływu śliny do gardła. Na grzbiecie trzonu języka występują liczne brodawki wśród których wyróżniamy brodawki okolone (papillae vallatae), liściaste (papillae foliatae) i grzybowate (papillae fungiformes) oraz brodawki nitkowate (papillae filiformes). Brodawki zawierają w swej budowie kubki smakowe, czyli struktury odpowiedzialne za odczuwanie smaku i to dzięki nim odróżniamy różne smaki potraw.

  • Brodawki nitkowate występują na całej powierzchni języka i są najliczniejsze
  • Brodawki grzybowate są większe od nitkowatych ale mniej liczne. Zlokalizowane są między nitkowatymi, głównie w okolicy końca języka
  • Brodawki okolone w liczbie 7-12 sztuk ustawione w jednym szeregu, znajdują się na granicy trzonu i nasady języka
  • Ostatnie brodawki w kształcie listków, ciemniejsze i lepiej wykształcone u dzieci leżą na brzegach języka w tylnej części trzonu.

Narząd smaku

Smak stanowi jeden z podstawowych zmysłów dostępnych naszemu organizmowi, służy do chemicznej analizy składu pokarmu co pozwala nam delektować się przyjmowanym pożywieniem. Odbierany jest przez kubki smakowe które poza brodawkami spotyka się w błonie śluzowej podniebienia miękkiego, nagłośni i tylnej ścianie gardła.

W miarę starzenia sie organizmu liczba brodawek ulega redukcji aż o 2/3.

Reklama

Rodzaje smaków

Wyróżniamy 4 podstawowe smaki :

  • słodki (dulcis),
  • kwaśny (acidus),
  • słony (salsus),
  • gorzki (acerbus)

oraz piąty smak umami (wyodrębiony ze smaku słonego, odpowiadają za niego receptory kwasu glutaminowego). Smak gorzki (acerbus) przewodzą przeważnie brodawki okolone (tył języka), słodki (dulcis) kubki smakowe końca języka, natomiast receptory odpowiedzialne za rozróżnianie smaku słonego (salsus) i kwaśnego (acidus) znajdują się głównie na brzegach języka.

Z narządem smaku ściśle związany jest narząd powonienia, dlatego sygnały z obu tych narządów dają nam pełne wrażenia smakowe.

Reklama

Bibliografia

  • Bochenek A., Reicher M.: „Anatomia człowieka. Tom I. Anatomia ogólna, kości, stawy i więzadła, mięśnie”. Wydawnictwo Lekarskie PZWL, Warszawa, 2006,
  • Błaszczyk W.: „Biomechanika kliniczna. Podręcznik dla studentów medycyny i fizjoterapii”. Wydawnictwo Lekarskie PZWL, Warszawa, 2004,

Dziękujemy za przeczytanie naszego artykułu do końca. Jeśli chcesz być na bieżąco z informacjami na temat zdrowia i zdrowego stylu życia, zapraszamy na nasz portal ponownie!

<-- popup -->