Nowy sklep

już ON-LINE

Bąblowica - objawy zakażenia tasiemcem bąblowcowym

Bąblowica to mało znana, ale jednocześnie bardzo niebezpieczna choroba, jedna z najgroźniejszych, jakimi człowiek może zarazić się od zwierząt (zarówno dziko żyjących, np. lisów, jak i tych oswojonych, np. psów). Ponieważ choroba przebiega zazwyczaj bezobjawowo przez nawet kilkanaście lat, w momencie, kiedy osoba dowiaduje się, że na nią cierpi, ta jest już w zaawansowanym stadium. Leczenie bąblowicy nie jest łatwe, a chorzy na nią muszą nierzadko przyjmować lekarstwa do końca życia. Można się jej jednak ustrzec w prosty sposób, nie zapominając na co dzień o podstawowych zasadach higieny.
Pies zakażony tasiemcem bąblowcowym
Źródło: 123RF

Spis treści

Bąblowica (zwana również echinokokozą, hydatidozą lub chorobą wodunkową) to odzwierzęca choroba pasożytnicza wywoływana przez tasiemce, a dokładniej dwie ich postacie:

  • tasiemca jednojamowego (Echinococcus granulosus), którym można zarazić się przede wszystkim od psów,
  • tasiemca wielojamowego (Echinococcus multilocularis) występującego u lisów.

Tasiemcem bąblowcowym można zarazić się także od innych zwierząt, np. wilków, jenotówkotów. Człowiek zaraża się tym pasożytem, kiedy np. nie umyje rąk po zabawie z psem chorującym na bąblowicę i dotykając sierść lub pysk pupila, przeniesie jaja bąblowca do swojego układu pokarmowego. Innym sposobem zarażenia jest zjedzenie nieumytych, zebranych w lesie owoców (jagód, malin, borówek i poziomek), na których znajdowały się odchody żyjących w lesie i chorujących na bąblowicę zwierząt. Na baczności powinny mieć się także grzybiarze, bo na grzybach również mogą znajdować się jaja bąblowca.

Po raz pierwszy w Polsce bąblowicę stwierdzono w 1994 r. u lisów żyjących niedaleko Gdańska. Od tej pory każdego roku odnotowuje się kilkadziesiąt przypadków zachorowania na bąblowicę u ludzi, w tym najwięcej na terenie woj. pomorskiego, woj. warmińsko-mazurskiego oraz woj. podkarpackiego.

Tasiemiec bąblowcowy – cykl

Z jaj tasiemca bąblowca  zjedzonych przez człowieka wykluwają się larwy tego pasożyta, które przez ścianki jelita cienkiego trafiają do naczyń krwionośnych i wędrują po całym organizmie. Osadzają się jedynie w wybranych narządach, np. wątrobie, płucach, śledzionie i mózgu. Ich dalszy rozwój jest inny, w zależności od tego, z którym rodzajem tasiemca mamy do czynienia – jednojamowym czy wielojamowym:

  • bąblowica jednojamowa – larwa tego tasiemca lokuje się głównie w wątrobie i płucach. Wokół niej powstaje torbiel (bąbel), który początkowo jest niewielkich rozmiarów, ale z czasem może mieć nawet 20 – 30 cm średnicy. Każdego roku powiększa się średnio o 1 cm. Zarażony odczuwa jakiekolwiek dolegliwości dopiero wtedy, gdy torbiel jest duży i zaczyna uciskać na narządy.
  • bąblowica wielojamowa – w tym przypadku wokół larw osadzającej się głównie w wątrobie nie wytwarza się żaden torbiel (bąbel). Larwa tasiemca rozrasta się systematycznie w danym narządzie, jednocześnie go niszcząc. Następnie z krwią przemieszcza się np. do płuc lub mózgu. Według lekarzy, ten rodzaj bąblowicy jest zdecydowanie bardziej groźny i przypomina zachorowanie na nowotwór z przerzutami.

 

Bąblowica – objawy

Objawy tego, że w organizmie ma się tasiemca bąblowcowego, są uzależnione od tego, w którym z narządów pasożyt się ulokował. Niemal we wszystkich przypadkach objawy nie pojawiają się od razu po zakażeniu, ale dopiero po latach, kiedy tasiemiec ten jest w zaawansowanym cyklu rozwoju.

  • Jeśli tasiemiec bąblowiec zaatakuje wątrobę, to może dać o sobie znać w postaci bólów brzucha, kłucia w boku, mdłości, krwi w stolcu, a także żółtaczki i zapalenia dróg żółciowych.
  • Jeśli tasiemiec bąblowcowy osadzi się w płucach, to zarażony może uskarżać się na chroniczny kaszel, ból w klatce piersiowej i duszności. W tym przypadku chory może cierpieć również na niedodmę.
  • Jeśli larwy tasiemca bąblowca trafią do mózgu, to wówczas taka osoba zaczyna mieć często problemy z widzeniem. Mogą poza tym wystąpić u niej ataki padaczki, jak również zaburzenia świadomości.
  • W przypadku, gdy dojdzie do pęknięcia bąbla z larwą tasiemca, dochodzi do jego rozprzestrzenienia się po całym organizmie, co z kolei może spowodować wstrząs anafilaktyczny.

Czytaj również: Bąblowica - objawy, leczenie. Jak wykryć tasiemca bąblowca?

Reklama

Bąblowica – jak wykryć?

Zanim osoba zarażona tasiemcem bąblowcem zacznie odczuwać jakiekolwiek dolegliwości, do wykrycia obecności w jej organizmie pasożyta dochodzi na ogół przez przypadek podczas wykonywanych z innych powodów badań, np. tomografii komputerowej, rezonansu magnetycznego, USG lub też prześwietlenia rentgenologicznego.

By ostatecznie potwierdzić obecność tasiemca bąblowcowego w organizmie należy wykonać serologiczne badanie krwi (sprawdza się wtedy obecność przeciwciał IgG). Podczas badania wykonywanego na czczo pobiera się od pacjenta krew.

Inną możliwością jest badanie histopatologiczne powstałych w organizmie torbieli albo też płynów wypełniających bąble. W tym przypadku materiał do badań jest pobierany w trakcie biopsji lub też podczas operacji.

Bąblowica – leczenie

Współczesna medycyna zna kilka sposobów na pozbycie się tasiemca bąblowcowego z organizmu. Ich wybór zależy m.in. od tego, z którym rodzajem bąblowicy mamy do czynienia:

  • bąblowica jednojamowa – całkowitą gwarancją na pozbycie się pasożyta jest jego wycięcie z organu, w którym się ulokował. Wiąże się to często z operacyjnym wycięciem fragmentu tego narządu (np. wątroby), a w niektórych przypadkach nawet z jego przeszczepem. W przypadku, kiedy nie można wykonać operacji, tasiemca zwalcza się poprzez co najmniej kilkukrotne nakłuwanie torbieli i wpuszczaniu do ich wnętrza preparatu zabijającego pasożyta.
  • bąblowica wielojamowa – w tym przypadku pokonanie tasiemca polega na operacyjnym usunięciu go ze wszystkich zaatakowanych organów. Następnie pacjenta czeka chemioterapia. Na ogół osoby zarażone bąblowcem wielojamowym, by zapobiec nawrotom choroby, muszą przyjmować lekarstwa do końca życia. Obowiązkowo powinni pozostawać także pod stałą kontrolą lekarzy, bo zdarza się, że larwy tego pasożyta ukrywają się w organizmie człowieka na tyle dobrze, iż początkowo niewidoczne, dają o sobie znać dopiero w badaniach po latach.

Reklama

Bąblowica – profilaktyka

By uniknąć zachorowania na groźną chorobę, jaką jest bąblowica, należy przestrzegać kilku prostych zasad dotyczących higieny. Należą do nich:

  • nie wolno jeść owoców zebranych w lesie bezpośrednio z krzaczka. Przed spożyciem np. jagód trzeba je koniecznie umyć dokładnie wodą.
  • umyć bardzo dokładnie przed zjedzeniem trzeba również grzyby, a grzybiarze powracający z lasu nie powinni zapominać o dokładnym umyciu dłoni, zanim wezmą cokolwiek do ust.
  • po zabawie z psem lub kotem (przede wszystkimi tymi bezpańskimi) trzeba także bardzo dokładnie umyć dłonie.
  • domowe zwierzęta (psy i koty) powinny być regularnie odrobaczywiane.

Czytaj też: 5 chorób, którymi najczęściej zarażamy się od zwierząt

Oceń artykuł

(liczba ocen 21)