Doksycyklina – dawkowanie, działanie i skutki uboczne. Cena

Doksycyklina to jeden z antybiotyków tetracyklinowych. Podawany jest z przepisu lekarza m.in. na zakażenia dróg moczowo-płciowych, układu pokarmowego, czy górnych i dolnych dróg oddechowych. Stosuje się go także na boreliozę oraz trądzik. Jakie jeszcze inne działanie posiada ten antybiotyk?
Doksycylina i inne antybiotyki w aptece
źrodło:123RF

Spis treści

Co to jest doksycyklina?

Doksycyklina jest organicznym związkiem chemicznym. To półsyntetyczny antybiotyk, zaliczany do grupy tetracyklin. Substancja ta występuje też pod nazwą doxycyclinum.

Zestawiając doksycyklinę z innymi antybiotykami tetracyklinowymi, jej wchłanialność z przewodu pokarmowego jest dużo lepsza, ocenia się ją na 90-95 procent. Dodatkowo nie jest ona tak nefrotoksyczna, jak pozostałe tetracykliny, czyli nie ma tak dużego wpływu na zaburzenia pracy nerek. 

Jak działa doksycyklina? Antybiotyk ten określany jest jako bakteriostatyczny, co oznacza, że nie zwalcza on komórek bakteryjnych, ale powstrzymuje je od wzrostu. W tym kontekście ważne jest dobranie odpowiedniego stężenia oraz dawki doksycykliny, aby skutecznie zahamowała rozwój bakterii, a jednocześnie nie uszkadzała zdrowych tkanek.

Proces oddziaływania doksycykliny na wrogą komórkę wygląda tak, że wiąże się ona z jednostką rybosomalną 30S i wstrzymuje jej aktywność, dzięki czemu biosynteza białka w komórkach bakteryjnych zostanie zahamowana. Ten rodzaj tetracykliny wykazuje skuteczność wobec wielu szczepów bakterii. 

Zastosowanie doksycykliny

Doksycyklina bez recepty nie jest dostępna, wydaje się ją wyłącznie z przepisu lekarza. 

Opisywany antybiotyk jest stosowany przede wszystkim w dermatologii i otolaryngologii. Rzadziej korzysta się z niego, by wspomóc terapię schorzeń charakterystycznych dla innych specjalizacji klinicznych. 

Doksycyklinę przepisuje się w razie wystąpienia takich chorób oraz zaistnienia takich stanów zdrowia jak m.in.:

  • choroby skóry (w tym trudny w leczeniu trądzik);
  • zakażenia tkanek miękkich;
  • zakażenia górnych i dolnych dróg oddechowych;
  • zakażenia układu pokarmowego (m.in. biegunka podróżnych);
  • zakażenia układu moczowo-płciowego (np. zapalenie pęcherza, czy schorzenia przenoszone drogą płciową);
  • malaria;
  • dur plamisty;
  • dżuma (w tym przypadku jako antybiotyk drugiego rzędu);
  • zapalenie przyzębia;
  • borelioza ECM (w tym rumień przewlekły wędrujący; często podawana jest doksycyklina po ukąszeniu kleszcza);
  • filarioza;
  • inne zakażenia bakteriami, na które działa doksycyklina;
  • dożylnie w chirurgii klatki piersiowej;
  • doopłucnowo jako środek służący do pleurodezy chemicznej. 

Profilaktycznie zażywa się też ten antybiotyk na malarię.

Skutki uboczne doksycykliny

Czy w przypadku antybiotyku tetracyklinowego, jakim jest doksycyklina, skutki uboczne także są obserwowane? Niestety, tak jak w przypadku innych antybiotyków oraz leków, działania niepożądane mogą się pojawić. 

Przede wszystkim mogą one mieć związek z dolegliwościami pochodzącymi z układu trawiennego, zatem mogą wystąpić: 

  • niestrawność, 
  • bóle brzucha, 
  • nudności, 
  • wymioty, 
  • biegunka;
  • zaburzenia żołądkowo-jelitowe. 

Ponadto innymi objawami, jakie można zaobserwować w czasie antybiotykoterapii doksycykliną są wtórne zakażenia bakteryjne i grzybicze. 

Kolejnym niepokojącym symptomem mogą być fotouczulenia, czyli przebarwienia pojawiające się na skórze, a także zębach. Dorosłym pacjentom odradza się z tego powodu zażywania kąpieli słonecznych oraz wizyt w solarium. Zabrania się podawania tego antybiotyku dzieciom poniżej 12. roku życia (ze względu na niebezpieczeństwo pojawienia się przebarwień na zębach, które nie schodzą oraz zaburzeń wzrostu) oraz kobietom w ciąży. W tym ostatnim przypadku ma to związek z ryzykiem wystąpienia u płodu zaburzeń w rozwoju kośćca. 

Interakcje z doksycykliną

Okazuje się, że doksycykliny nie należy stosować razem z niektórymi lekami i antybiotykami, ponieważ działanie tych preparatów wzajemnie się znosi lub skuteczność niektórych środków jest znacznie osłabiona. Dotyczy to w szczególności penicylin oraz cefalosporyn. Ogranicza skuteczność przeciwbakteryjną penicyliny i innych antybiotyków o właściwościach bakteriobójczych.

Na co jeszcze należy uważać przyjmując antybiotyk, w którym znajduje się doksycyklina? Interakcje tego antybiotyku z hormonalnymi środkami antykoncepcyjnymi są dość częste, dlatego podczas stosunku płciowego dodatkowo powinno się zabezpieczać prezerwatywą lub innym rodzajem antykoncepcji.

Doksycyklina jest trudniej wchłaniana kiedy zażywa się lub spożywa w posiłkach jony glinu, magnezu, żelaza, cynku i wapnia. Zaleca się, by jeść produkty zawierające wymienione składniki odżywcze z zachowaniem co najmniej dwugodzinnego odstępu między posiłkiem a antybiotykiem.

Dawkowanie doksycykliny

W jaki sposób powinna być przyjmowana doksycyklina? Dawkowanie antybiotyku określa lekarz. On też ustala jak długo stosować preparat antybiotykowy. 

Standardowa terapia doksycykliną wygląda tak, że pierwszego dnia doustnie przyjmuje się dawkę między 200 a 300 mg, następnie 100 mg aplikowanych co 12 lub 24 godziny. Dożylne zażywanie doksycykliny zaś polega na wstrzykiwaniu 100 mg antybiotyku co 12 godzin. Raz jeszcze należy podkreślić, że tylko lekarz może podjąć decyzję o konieczności leczenia antybiotykiem oraz decyduje o sposobie przyjmowania leku.

Czas półtrwania antybiotyku wynosi około 16 godzin. Substancja jest wydalana z organizmu z żółcią. Dobrze, aby terapia antybiotykowa szła w parze z podawaniem preparatów przywracających prawidłowy skład flory bakteryjnej jelit. 

Ile kosztuje doksycyklina? Cena kształtuje się zależnie od przysługującej odpłatności, między około 6 zł a 15 zł.

Czytaj też:

 

Bibliografia

  • Kostowski Wojciech, Herman Zbigniew, Farmakologia. Podstawy farmakoterapii, Wydawnictwo Lekarskie PZWL, 2003, ISBN 83-200-3350-0.
  • Danysz Andrzej, Buczko Włodzimierz, Farmakologia Danysza. Kompendium farmakologii i farmakoterapii, Edra Urban & Partner, 2016, VI, ISBN 9788365373274.

Oceń artykuł

(liczba ocen 0)

Dziękujemy za przeczytanie naszego artykułu do końca. Jeśli chcesz być na bieżąco z informacjami na temat zdrowia i zdrowego stylu życia, zapraszamy na nasz portal ponownie!

Zamknij