Nowe zasady realizacji recept! 👉 Ważne zmiany dla pacjentów. Sprawdź❗
Nowe zasady realizacji recept! 👉 Ważne zmiany dla pacjentów. Sprawdź❗
Nowe zasady realizacji recept! 👉 Ważne zmiany dla pacjentów. Sprawdź❗

Skrajny wcześniak – przeżywalność, powikłania i choroby

Wcześniactwo skrajne to poród przed 32 tygodniem ciąży. Lekarze często określają mianem bardzo skrajnego wcześniactwa dzieci urodzone pomiędzy 28 a 32 tygodniem. To stan obarczony dużym ryzykiem powikłań. Konsekwencje tak wczesnego porodu mogą pojawiać się nawet w życiu dorosłym danej osoby. Ale też bardzo często przedwczesne urodzenie nie jest przyczyną poważnych chorób. Jakie problemy zdrowotne dotykają tak wcześnie urodzone dzieci? Jaki ma to wpływ na przeżywalność i powikłania?
Wcześniactwo podłączony do aparatury tlenkowej
źródło:123RF
Spis treści

Większość wszystkich wcześniaków to tak zwane wcześniaki późne, czyli te urodzone po 32 tygodniu ciąży. Ale maluchy urodzone przed 32 tygodniem są szczególnie mocno narażone na negatywne skutki wcześniactwa. Rodzą się z bardzo niską masą ciała, a to właśnie ich waga wpływa na zdolność  przeżycia i bezpieczny stan zdrowia.

Zgodnie z podstawowym medycznym podziałem, wcześniaki podzielone są na 3 główne grupy:

  • bardzo skrajne wcześniactwo - pomiędzy 22 a 28 tygodniem ciąży,
  • skrajne wcześniactwo - pomiędzy 28 a 32 tygodniem ciąży,
  • późne wcześniactwo - pomiędzy 32 a 37 tygodniem ciąży.

Reklama

Wcześniactwo skrajne - cechy dziecka

Skrajne wcześniaki to dzieci urodzone do 28 tygodnia ciąży. Oto podstawowe charakterystyczne cechy skrajnego wcześniactwa:

  • masa urodzeniowa skrajnego wcześniaka wynosi do 1 kilograma, 
  • organy nie są na tyle wykształcone, aby w pełni samodzielnie pracować, 
  • taki maluch od pierwszych godzin życia walczy z niewydolnością oddechową i krążeniową,
  • od chwili narodzin potrzebuje zaintubowania i podłączenia do respiratora,
  • konieczne jest zastosowanie wielu specjalistycznych urządzeń, wspierających oddychanie i zapobieganie zapadaniu się pęcherzyków płucnych,
  • szczególnie mocno u tak małych noworodków należy zapobiegać tak zwanym wylewom dokomorowym, czyli wylewom krwi do mózgu,
  • wymagane jest specjalistyczne karmienie i całodobowa opieka medyczna. 

Zawsze należy jednak pamiętać, iż współczesna medycyna potrafi i takie maluchy utrzymać przy życiu, a ich szanse przeżycia rosną z każdym tygodniem. Wraz z chwilą wzrostu masy ich ciała, zdecydowanie zwiększa się przeżywalność.

Reklama

Przeżywalność wcześniaków 

Przeżywalność wcześniaków wzrasta z chwilą wzrostu masy ich ciała. Wcześniaki o masie ciała pomiędzy 1000 g a 1500 g charakteryzują się wysokim wskaźnikiem przeżycia. W obecnych czasach tak dużego postępu medycyny, wskaźniki te dotyczą także skrajnego wcześniactwa. Lekarze twierdzą, że tutaj walka toczy się o każdy gram wagi, każdy pojedynczy oddech i każdy centymetr wzrostu. 

Przeżywalność wcześniaków wynosi obecnie średnio ok. 85%. Natomiast przeżywalność dzieci urodzonych do 28 tygodnia ciąży (wcześniaki skrajne) jest zdecydowanie niższa. Medycyna stoi na stanowisku, iż przedłużenie ciąży o jeden tydzień pomiędzy 23 a 26 tygodniem zwiększa przeżywalność wcześniaków o 3% dziennie.

Systematycznie zwiększają się szanse przeżycie dzieci nawet z bardzo niską masą urodzeniową ciała. Współczesna medycyna zrobiła w tym zakresie ogromne postępy. Ale przyszłe mamy też muszą zmniejszać czynniki ryzyka wcześniactwa.

Wiele przyczyn przedwczesnych porodów to nie tylko czynniki medyczne (takie jak na przykład krótka szyjka macicy czy nieprawidłowe umiejscowienie łożyska). Stosowanie używek w czasie ciąży czy stresujący tryb życia, zbyt duże natężenie pracy lub przebywanie w warunkach szkodliwych to z pewnością czynniki sprzyjające wczesnym porodom i utrudniające przeżywalność wcześniaków.

Powikłania i choroby wcześniactwa skrajnego

Jak przebiega rozwój wcześniaka? Skrajne wcześniactwo wywołuje wiele problemów zdrowotnych. Dzieci urodzone przed 32 tygodniem życia posiadają niedojrzałe narządy i układy. A zatem grozi im wiele chorób i powikłań. Im wcześniej urodziło się dziecko, tym poważniejsze konsekwencje zdrowotne. 

Do głównych powikłań skrajnego wcześniactwa zaliczane są:

choroby układu oddechowego- najpoważniejszym problem zdrowotnym w tych przypadkach jest zespół zaburzeń oddychania; dziecko od pierwszego momentu przyjścia na świat ma trudności w złapaniu oddechu, często pojawia się sinica,

  • choroby układu krwionośnego - tutaj najczęściej występuje niedokrwistość czy krwawienie śródczaszkowe, najczęściej do komór mózgu,
  • choroby układu nerwowego- może pojawiać się dziecięce porażenie mózgowe czy zaburzenia rozwoju psychoruchowego,
  • choroby jelit-najczęściej występuje tak zwane martwicze zapalenie jelit, spowodowane zmianami niedokrwiennymi i martwiczymi w obrębie jelita cienkiego,
  • choroby siatkówki oka - spowodowane patologia naczyń krwionośnych siatkówki oka, poprzez nagromadzenie się wolnych rodników.

Groźnym powikłaniem skrajnego wcześniactwa jest także wyziębienie organizmu. Wcześniaki mają niewielka ilość tkanki tłuszczowej, podskórnej, a do tego dość cienka skórę. Równowaga między wytwarzaniem ciepła a jego utrata jest u tak małych dzieci mocno zagrożona. 

Reklama

Wcześniak skrajny w dorosłym życiu

Konsekwencje skrajnego wcześniactwa są często odczuwalne w dziecięcym i dorosłym życiu. Choroby wcześniaków w dorosłym życiu:

  • osoby te są zdecydowanie mocniej narażone na występowanie chorób układu oddechowego,
  • częściej zapadają na zapalenie oskrzeli, alergie czy astmę,
  • częściej borykają się z zaburzeniami metabolizmu,  
  • skrajne wcześniaki częściej borykają się z chorobami nerek czy zapaleniem wyrostka.
  • kobiety, które urodziły się jako wcześniaki niekiedy mają czasami problemy z zajściem w ciążę,
  • pojawiają się opinie, iż takie osoby są bardziej podatne na ADHD lub różne niepokoje,
  • niektóre powikłania skrajnego wcześniactwa mogą doprowadzić do opóźnionego rozwoju umysłowego i psychoruchowego.

Naukowcy twierdzą, iż późniejsze problemy zdrowotne skrajnych wcześniaków są konsekwencją konieczności mierzenia się z bardzo trudnymi warunkami życia zaraz po narodzeniu. 

Czytaj również

Bibliografia

  • M. Hamuda, A. Kowalczykiewicz-Kuta „Przeżywalność noworodków urodzonych przedwcześnie z masą do 1500 g”, Samodzielny Specjalistyczny ZOZ nad Matką i Dzieckiem w Opolu, Nowa Pediatria 2006.
  • M. Borszewska-Kornacka „Kompendium wiedzy o wcześniaku”, Klinika Neonatologii i Intensywnej Terapii Noworodka, Uniwersytet Medyczny w Warszawie, 2013,
Jolanta Woźniak
Artykuł napisany przez
Jolanta Woźniak
Absolwentka Prawa na Uniwersytecie Łódzkim. Pierwsze doświadczenie zawodowe zdobywała, jako pracownik Działu Penitencjarnego i Organizacyjno-Prawnego w Areszcie Śledczym w Łodzi. Od 2004 roku Zastępca Prezesa i Członek Zarządu w Miejskiej Spółdzielni Mieszkaniowej. Od kilku lat copywriterka, głównie w tematyce prawnej, ale i medycznej i parentingowej. Prywatnie miłośniczka dobrego kina.
Pokaż więcej
Czy ten artykuł był dla Ciebie pomocny?
Dziękujemy za przeczytanie naszego artykułu do końca.
Jeśli chcesz być na bieżąco z informacjami na
temat zdrowia i zdrowego stylu życia,
zapraszamy na nasz portal ponownie!
Więcej z kategorii Noworodek i niemowlę
Czopki glicerynowe dla niemowląt - ile czekać? Działanie
Opakowanie czopków glicerynowych
Przeziębienie u niemowlaka - skutek braku odporności. Kiedy pójść do lekarza?
Niemowlak z gorączką
Krochmal do kąpieli. Co daje? Jak często go stosować? Jak zrobić krochmal do kąpieli?
Dziecko po kąpieli
Podobne artykuły
Noworodek bawiący się na podłodze
Skok rozwojowy - kiedy jest pierwszy i jak rozpoznać kolejny?
Kobieta karmiąca dziecko
Ulewanie u noworodka – kiedy powinno zaniepokoić?
Dziecko trzymające główkę
Kiedy dziecko trzyma główkę?
Wcześniak w inkubatorze
Wcześniak w 28, 30 i 34 tygodniu ciąży - cechy i opieka medyczna
Płaczące dziecko z powodu dyschezji niemowlęcej
Dyschezja niemowlęca - objawy, sposoby i leczenie. Ile trwa i jak pomóc dziecku?

Reklama


Czy możliwe jest odzyskanie słuchu? 🦻
Sprawdź!