Wcześniactwo skrajne – przeżywalność, powikłania i choroby

Wcześniactwo skrajne to poród przed 32 tygodniem ciąży. Lekarze często określają mianem bardzo skrajnego wcześniactwa dzieci urodzone pomiędzy 28 a 32 tygodniem. To stan obarczony dużym ryzykiem powikłań. Konsekwencje tak wczesnego porodu mogą pojawiać się nawet w życiu dorosłym danej osoby. Ale też bardzo często przedwczesne urodzenie nie jest przyczyną poważnych chorób. Jakie problemy zdrowotne dotykają tak wcześnie urodzone dzieci? Jaki ma to wpływ na przeżywalność i powikłania?
Wcześniactwo podłączony do aparatury tlenkowej
źródło:123RF

Spis treści

Większość wszystkich wcześniaków to tak zwane wcześniaki późne, czyli te urodzone po 32 tygodniu ciąży. Ale maluchy urodzone przed 32 tygodniem są szczególnie mocno narażone na negatywne skutki wcześniactwa. Rodzą się z bardzo niską masą ciała, a to właśnie ich waga wpływa na zdolność  przeżycia i bezpieczny stan zdrowia. Im dłuższa ciąża tym większe szanse na przeżycie i stabilny stan zdrowia. Wcześniactwo skrajne jest obarczone trudnościami w utrzymaniu przy życiu, a także problemami zdrowotnymi. Ale nie tylko przy narodzinach pojawiają się trudności medyczne. Często skrajny wcześniak może odczuwać w życiu dorosłym konsekwencje tak szybkiego przyjścia na świat. 

Wcześniak 

Aby poznać wszystkie problemy, związane ze skrajnym wcześniactwem, dobrze posiadać wiedzę ogólną na temat wcześniaków. To dzieci urodzone pomiędzy 22 a 37 tygodniem ciąży. Jest to grupa bardzo niejednolita. W zależności od wieku i przebiegu ciąży, przychodzą na świat w różnym stanie zdrowotnym. 

Zgodnie z podstawowym medycznym podziałem, wcześniaki podzielone są na 3 główne grupy:

●     bardzo skrajne wcześniactwo– pomiędzy 22 a 28 tygodniem ciąży,

●     skrajne wcześniactwo– pomiędzy 28 a 32 tygodniem ciąży,

●      późne wcześniactwo – pomiędzy 32 a 37 tygodniem ciąży.

Masa ciała wcześniaka oraz wszystkie jego czynności życiowe uzależnione są właśnie od tego podziału i czasu porodu. Noworodki przedwcześnie urodzone są słabsze, niewydolne oddechowo i krążeniowo. Takie maluchy są dość mocno narażone na ryzyko powikłań infekcyjnych. Do najczęstszych należą zapalenia płuc. Znajdują  się w pierwszym okresie życia pod opieką lekarzy, wymagają zastosowania specjalistycznej aparatury medycznej. Przebywają w inkubatorach, ponieważ potrzebują wyższej temperatury otoczenia i większej wilgotności powietrza. Niezależnie, czy dziecko urodziło się w 22 czy 37 tygodniu ciąży, wymaga stałej kontroli jego czynności życiowych. Właściwa opieka i nadzór medyczny dają pełną gwarancję normalnego funkcjonowania noworodka w przyszłości.

Skrajny wcześniak

Skrajne wcześniaki to dzieci urodzone do 28 tygodnia ciąży. Oto podstawowe charakterystyczne cechy skrajnego wcześniactwa:

●     masa urodzeniowa skrajnego wcześniaka wynosi do 1 kilograma, 

●     organy nie są na tyle wykształcone, aby w pełni samodzielnie pracować, 

●     taki maluch od pierwszych godzin życia walczy z niewydolnością oddechową i krążeniową,

●     od chwili narodzin potrzebuje zaintubowania i podłączenia do respiratora, 

●     konieczne jest zastosowanie wielu specjalistycznych urządzeń, wspierających oddychanie i zapobieganie zapadaniu się pęcherzyków płucnych,

●     szczególnie mocno u tak małych noworodków należy zapobiegać tak zwanym wylewom dokomorowym, czyli wylewom krwi do mózgu,

●      wymagane jest specjalistyczne karmienie i całodobowa opieka medyczna. 

Zawsze należy jednak pamiętać, iż współczesna medycyna potrafi i takie maluchy utrzymać przy życiu, a ich szanse przeżycia rosną z każdym tygodniem. Wraz z chwilą wzrostu masy ich ciała, zdecydowanie zwiększa się przeżywalność.

Przeżywalność wcześniaków 

Przeżywalność wcześniaków wzrasta z chwilą wzrostu masy ich ciała. Wcześniaki o masie ciała pomiędzy 1000 g a 1500 g charakteryzują się wysokim wskaźnikiem przeżycia. W obecnych czasach tak dużego postępu medycyny, wskaźniki te dotyczą także skrajnego wcześniactwa. Lekarze twierdzą, że tutaj walka toczy się o każdy gram wagi, każdy pojedynczy oddech i każdy centymetr wzrostu. 

Przeżywalność wcześniaków wynosi obecnie średnio ok. 85%. Natomiast przeżywalność dzieci urodzonych do 28 tygodnia ciąży (wcześniaki skrajne) jest zdecydowanie niższa. Medycyna stoi na stanowisku, iż przedłużenie ciąży o jeden tydzień pomiędzy 23 a 26 tygodniem zwiększa przeżywalność wcześniaków o 3% dziennie. Systematycznie zwiększają się szanse przeżycie dzieci nawet z bardzo niską masą urodzeniową ciała. Współczesna medycyna zrobiła w tym zakresie ogromne postępy. Ale przyszłe mamy też muszą zmniejszać czynniki ryzyka wcześniactwa. Wiele przyczyn przedwczesnych porodów to nie tylko czynniki medyczne (takie jak na przykład krótka szyjka macicy czy nieprawidłowe umiejscowienie łożyska). Stosowanie używek w czasie ciąży czy stresujący tryb życia, zbyt duże natężenie pracy lub przebywanie w warunkach szkodliwych to z pewnością czynniki sprzyjające wczesnym porodom i utrudniające przeżywalność wcześniaków.

Powikłania wcześniactwa

Jak przebiega rozwój wcześniaka?Skrajne wcześniactwo wywołuje wiele problemów zdrowotnych. Dzieci urodzone przed 32 tygodniem życia posiadają niedojrzałe narządy i układy. A zatem grozi im wiele chorób i powikłań. Im wcześniej urodziło się dziecko, tym poważniejsze konsekwencje zdrowotne. 

Do głównych powikłań skrajnego wcześniactwa zaliczane są:

●     choroby układu oddechowego- najpoważniejszym problem zdrowotnym w tych przypadkach jest zespół zaburzeń oddychania; dziecko od pierwszego momentu przyjścia na świat ma trudności w złapaniu oddechu, często pojawia się sinica,

●     choroby układu krwionośnego - tutaj najczęściej występuje niedokrwistość czy krwawienie śródczaszkowe, najczęściej do komór mózgu,

●     choroby układu nerwowego- może pojawiać się dziecięce porażenie mózgowe czy zaburzenia rozwoju psychoruchowego,

●     choroby jelit-najczęściej występuje tak zwane martwicze zapalenie jelit, spowodowane zmianami niedokrwiennymi i martwiczymi w obrębie jelita cienkiego,

●     choroby siatkówki oka- spowodowane patologia naczyń krwionośnych siatkówki oka, poprzez nagromadzenie się wolnych rodników.

Groźnym powikłaniem skrajnego wcześniactwa jest także wyziębienie organizmu. Wcześniaki mają niewielka ilość tkanki tłuszczowej, podskórnej, a do tego dość cienka skórę. Równowaga między wytwarzaniem ciepła a jego utrata jest u tak małych dzieci mocno zagrożona. 

Choroby wcześniaków w dorosłym życiu

Konsekwencje skrajnego wcześniactwa są często odczuwalne w dziecięcym i dorosłym życiu. 

Choroby wcześniaków w dorosłym życiu:

●     osoby te są zdecydowanie mocniej narażone na występowanie chorób układu oddechowego,

●     częściej zapadają na zapalenie oskrzeli, alergie czy astmę,

●     częściej borykają się z zaburzeniami metabolizmu,  

●     skrajne wcześniaki częściej borykają się z chorobami nerek czy zapaleniem wyrostka.

●     kobiety, które urodziły się jako wcześniaki niekiedy mają czasami problemy z zajściem w ciążę,

●     pojawiają się opinie, iż takie osoby są bardziej podatne na ADHD lub różne niepokoje,

●      niektóre powikłania skrajnego wcześniactwa mogą doprowadzić do opóźnionego rozwoju umysłowego i psychoruchowego.

Naukowcy twierdzą, iż późniejsze problemy zdrowotne skrajnych wcześniaków są konsekwencją konieczności mierzenia się z bardzo trudnymi warunkami życia zaraz po narodzeniu. 

Czytaj też:

Bibliografia

  • M. Hamuda, A. Kowalczykiewicz-Kuta „Przeżywalność noworodków urodzonych przedwcześnie z masą do 1500 g”, Samodzielny Specjalistyczny ZOZ nad Matką i Dzieckiem w Opolu, Nowa Pediatria 2006.
  • M. Borszewska-Kornacka „Kompendium wiedzy o wcześniaku”, Klinika Neonatologii i Intensywnej Terapii Noworodka, Uniwersytet Medyczny w Warszawie, 2013,

Oceń artykuł

(liczba ocen 0)

Dziękujemy za przeczytanie naszego artykułu do końca. Jeśli chcesz być na bieżąco z informacjami na temat zdrowia i zdrowego stylu życia, zapraszamy na nasz portal ponownie!

Powyższy artykuł prezentuje treści informacyjne i został opracowany wyłącznie przez redakcję serwisu. Artykuł zawiera informacje o wybranych produktach dostępnych w internetowym Sklepie Medme.pl i ma charakter autopromocyjny Sklepu Medme.pl Wybór prezentowanych produktów lub kategorii produktów został dokonany w sposób rzetelny, wyłącznie przez redakcję serwisu.