Chłoniak grudkowy: objawy, rokowania, leczenie. Jaka dieta?

Chłoniak grudkowy to skutek zmian nowotworowych limfocytów. Ten nowotwór rozpoczyna się w komórkach układu immunologicznego, który spełnia ogromną rolę w organizmie, odpowiada bowiem za walkę z infekcjami. Chłoniak grudkowy pochodzi z grupy chłoniaków nieziarniczych o dość niskim stopniu złośliwości. Jakie daje objawy i jak można go leczyć?

Spis treści

Chłoniaki, niezależnie od rodzaju, to złośliwe nowotwory pochodzące z limfocytów, czyli białych krwinek. Cały system limfatyczny zbudowany jest z węzłów chłonnych i naczyń, które rozprowadzają płyn limfatyczny po organizmie. To w właśnie białe krwinki odpowiadają głównie za zwalczanie infekcji o różnym podłożu. Limfocyty produkują przeciwciała do zwalczania ciał obcych. Jeżeli zostają dotknięte zmianami nowotworowymi pojawia się choroba zwana chłoniakiem. Chłoniak grudkowy należy do tych wolniej postępujących.

Czym jest chłoniak grudkowy?

Chłoniak grudkowy to nowotwór należący do chłoniaków nieziarniczych, wywodzących się z limfocytów B, które są ośrodkami rozmnażania grudek chłonnych. Komórki nowotworowe atakują na początku pojedynczy węzeł chłonny, stopniowo go powiększają i z czasem „przerzucają się” do kolejnych węzłów. Na koniec atakują szpik kostny. Ten proces jest bardzo powolny, a w związku z tym daje naprawdę niewiele objawów. Niestety często ta choroba jest rozpoznawana już w bardzo zaawansowanym stadium rozwoju. 

Trudno jest określić miejsce występowania chłoniaka grudkowego. Jest obecny w tkance chłonnej, a ta znajduje się przecież w całym organizmie. Jednak najczęściej chłoniak tego typu pojawia się w węzłach chłonnych pach, pachwin i szyi. 

Medycyna wyróżnia 4 stopnie zaawansowania tej choroby:

  • stopień I- wtej fazie komórki nowotworowe zajmują tylko pojedyncze węzły chłonne, najczęściej śledziony i migdałków,
  • stopień II- zajmuje w tym przypadku dwie lub więcej grup węzłów chłonnych po tej samej stronie przepony, na przykład węzły chłonne szyjne i pachowe,
  • stopień III-tutaj już są zajęte węzły chłonne po obu stronach przepony,
  • stopień IV-to stopień najmocniej zaawansowany. W tej fazie komórki nowotworowe zajmują już prawie wszystkie węzły chłonne i szpik kostny.

Objawy chłoniaka grudkowego

Chłoniak grudkowy to „skryta” choroba, dająca naprawdę skromne objawy. Stąd też jego późna rozpoznawalność, już naprawdę w mocno zaawansowanym stadium. Tak naprawdę w 2/3 przypadków tej choroby jest diagnozowana w ostrej fazie rozwoju. To typ chłoniaka indolentnego, czyli powoli postępującego. Jakie przejawy złego samopoczucia i inne sygnały powinny jednak zaniepokoić? 

Oto główne objawy chłoniaka grudkowego:

  • limfadenopatia- oznacza powiększenie węzłów chłonnych szyi i pach. Na początku jest to raczej tylko bezbolesny obrzęk szyi, pach i pachwin. Chory wyczuwa niewielkie guzki, ale nie odczuwa bólu. Te chorobowo zmienione miejsca nie są zaczerwienione, nie widać przetok czy stanów zapalnych. Niektóre zaatakowane węzły chłonne leżą głębiej i trudno je wyczuć przez skórę. Niestety mogą powodować ucisk innych narządów. Pojawiają się wtedy takie dolegliwości, jak:duszności, kaszel, trudności z oddychaniem,ból klatki piersiowej,ból pleców,ból brzucha,
  • bezprzyczynowy spadek wagi- każda utrata masy ciała powyżej 10% w ciągu maksymalnie 6 miesięcy, jeśli jest zupełnie niezamierzona świadczy o stanie chorobowym,
  •  infekcje i przeziębienia- w tym przypadku chodzi o takie infekcje, które często powracają i są trudne do wyleczenia,
  • gorączki powyżej 38 stopni -niepokojące są gorączki utrzymujące się dłużej niż 2 tygodnie, niezwiązane z infekcjami,
  • nocne pocenie,
  • krwawienia- najczęściej z nosa i dziąseł. Pojawiają się też wybroczyny i zmiany na skórze, która ma tendencję do zasinień,
  • splenomegalia- jest to stan powiększenia śledziony,
  • stan ciągłego zmęczenia,
  • brak apetytu.

Reklama

Leczenie chłoniaka grudkowego

Jakie są rokowania przy chłoniaku grudkowym? Przez bardzo długi czas traktowano go jako nieuleczalną chorobę w każdym stadium rozwoju. Obecnie medycyna potrafi całkowicie wyleczyć pacjenta z chłoniaka w I lub II stopniu choroby. Chłoniak w stanie zaawansowanym, czyli III lub IV stopniu jest już nieuleczalny, ale to łagodna choroba, z którą można długo żyć. 

Aby zdiagnozować chłoniaka potrzebne są badania obrazowe i laboratoryjne. Ostateczna diagnoza zależy jednak od wyników badania histopatologicznego. I tylko badanie histopatologiczne może potwierdzić stopień zaawansowania nowotworu i określić plan dalszego leczenia, który uzależniony jest od: 

  • ilości zajętych węzłów chłonnych,
  •  ilości zajętych innych narządów układu chłonnego,
  • stosunku zmian względem przepony,
  • zajęcia szpiku kostnego,
  • przerzutów na inne narządy.

Chłoniak grudkowy I lub II stopnia podlega bardzo uważnej obserwacji (watch and wait), która określa czy wymaga on włączenia leczenia. Jeśli obserwacja nie wystarcza, chłoniak poddawany jest radykalnej radioterapii, razem z miejscami zmienionymi chorobowo. Radioterapia maksymalnie oszczędza komórki zdrowe. W tych przypadkach jest szansa na całkowite wyleczenie. 

Osoby chore na chłoniaka grudkowego w stopniu III lub IV są klasyfikowane do chemioterapii. Często też chemioterapia jest łączona z radioterapią. Chemioterapia polega na podawaniu leków przeciwnowotworowych, których celem jest zniszczenie komórek nowotworowych. Jednak leczenie chłoniaka w tym stadium rozwoju często powoduje remisję choroby. 

Kolejną formą leczenia jest immunoterapia, która wzmacnia działanie układu odpornościowego, dzięki podawaniu przeciwciał monoklonalnych. Te leki rozpoznają białka na powierzchni komórek nowotworowych, przyłączają się do nich i stymulują układ immunologiczny do ich zwalczania. Często do ciała monoklonalnego dołączana jest substancja promieniotwórcza. Ta metoda nazywana jest radioimmunoterapią. 

Po zastosowaniu radioterapii i chemioterapii może być konieczny przeszczep szpiku kostnego, który pochodzi od samego pacjenta lub dawcy. 

Często dochodzi do wznowy, czyli nawrotu chłoniaka. Skuteczne metody leczenia nawrotu choroby uwarunkowane są czasem, jaki upłynął od pierwotnego leczenia, a także jego rodzajem. Możliwości walki z chłoniakiem grudkowym powracającym obejmują przede wszystkim chemioterapię, radioimmunoterapię i przeszczep komórek macierzystych. 

Reklama

Dieta przy chłoniaku grudkowym

Dieta ma dość istotne znaczenie w leczeniu tego nowotworu Jest często uzależniona od stanu pacjenta, a także od skutków ubocznych leczenia.

Jakie zasady powinna spełniać dieta przy chłoniaku grudkowym?

  1. Wprowadzanie takich posiłków, aby zachowywać przez cały czas leczenia odpowiednią wagę ciała. Utrata kilogramów to zawsze niepokojący znak. Warto zatem zwiększać wartość energetyczną posiłków i wprowadzać specjalistyczne produkty odżywcze. Dobrze jest ustalać skład diety i dobór takich preparatów z lekarzem prowadzącym,
  2. Przygotowywanie posiłków w zależności od skutków ubocznych terapii. W okresach spadku apetytu przyjmować mniejsze posiłki i jeść je częściej. W przypadku mdłości i wymiotów zjadać posiłki o temperaturze pokojowej, częściej w postaci płynnej,
  3. Unikanie surowych mięs, ryb czy surowych jaj w trakcie chemioterapii,
  4. Jedzenie nabiału tylko w postaci naturalnej i pasteryzowanej,
  5. Unikanie fast-foodów, aby zmniejszać ryzyko zatruć pokarmowych,
  6. Przygotowywanie potraw lekkostrawnych i niesłonych,
  7. Ograniczanie spożycia świeżych warzyw i owoców. 

Czytaj też:

Bibliografia

  • 1. „Chłoniak grudkowy. Co to jest chłoniak grudkowy? Chcielibyśmy to wyjaśnić”, Seria Poradników dla pacjentów ESMO/ACF, opartych na wytycznych ESMO dotyczących praktyki klinicznej,
  • 2. E. Paszkiewicz-Kozik, W. Jurczak „Chłoniaki – chcę wiedzieć więcej”, Przewodnik dla Pacjentów,
  • 3. K. Warzocha, E. Lech-Marańda „Diagnostyka i leczenie chłoniaków nieziarniczych”, Klinika Hematologii Instytutu Hematologii i Transfuzjologii w Warszawie, 2011 r.,
  • 4. B. K. Budziszewska „Nowotwory układu chłonnego. Jaki chłoniak – takie leczenie”, Instytut Hematologii i Transfuzji.

Dziękujemy za przeczytanie naszego artykułu do końca. Jeśli chcesz być na bieżąco z informacjami na temat zdrowia i zdrowego stylu życia, zapraszamy na nasz portal ponownie!