Żylaki przełyku - czym są? Objawy, leczenie, dieta

Żylaki przełyku – niewinnie brzmiąca nazwa, a schorzenie nadzwyczaj groźne i podstępne, o katastrofalnych wręcz w skutkach powikłaniach. Dowiedz się więcej o przyczynach, objawach i leczeniu żylaków przełyku.

Żylaki przełyku

Żylaki przełyku to nic innego jak nadmiernie, nieprawidłowo poszerzone naczynia żylne w dolnej części przełyku. Tworzą się one, kiedy krew napotyka trudności w krążeniu przez wątrobę i musi sobie znaleźć inną drogę przepływu. Stan taki nazywamy nadciśnieniem wrotnym, a te „inne” drogi przepływu krwi – krążeniem obocznym. Najczęstszą przyczyną rozwoju nadciśnienia wrotnego jest marskość wątroby. Z kolei najczęstszą przyczyną marskości wątroby – alkoholizm (na drugim miejscu plasują się przewlekłe zapalenia wątroby spowodowane przez wirusy HCV HBV).

Czytaj także: Co powinniśmy wiedzieć o wirusowych zapaleniach wątroby

Żylaki przełyku – objawy

Żylaki przełyku w początkowym stadium choroby często nie dają żadnych objawów. W miarę postępowania schorzenia, powiększają się, pękają i zaczynają powodować krwawienia. Chory może mieć problemy z przełykaniem i odczuwać związany z tym ból.

Głównym objawem żylaków przełyku jest krwawienie. Krwawienia mogą być niewielkie i ledwo zauważalne (mogą powodować posmak krwi w ustach), bądź bardzo obfite, objawiać się wymiotami z krwią i prowadzić do wstrząsu, a nawet śmierci. Pojawiają się w wyniku wzrostu ciśnienia krwi w przełyku. Kaszel, czkawka, wymioty, czy przemieszczanie się treści pokarmowej do żołądka, mogą stać się powodem krwawienia. Niekiedy, pojawia się ono samoistnie.

Przy niezauważalnych krwawieniach, objawem choroby może być smolisty stolec. Utrata krwi może prowadzić również do:

  • osłabienia,
  • przyspieszonej akcji serca,
  • przyspieszonego oddechu,
  • obniżenia ciśnienia tętniczego krwi,
  • wstrząsu krwotocznego,
  • żółtaczki,
  • zaburzeń świadomości,
  • zimnych potów,
  • wodobrzusza.

Opaskowanie żylaków przełyku i inne metody leczenia

Podstawową metodą tamowania krwawienia z żylaków przełyku jest leczenie endoskopowe. Polega ono na wprowadzeniu endoskopu przez usta do przełyku, odnalezieniu miejsca krwawienia naczynia i zatamowaniu go przy użyciu jednej z dwóch metod.

Zobacz również: Zator tętnicy płucnej

Pierwsza polega na zaciśnięciu krwawiącego żylaka przez nałożenie specjalnej gumowej opaski. Druga zaś na wstrzyknięciu do światła krwawiącego naczynia i obok niego substancji, która powoduje wykrzepianie krwi w świetle żylaka, z następowym jego zarośnięciem. Taki zabieg powtarza się kilkukrotnie, najpierw w odstępach 3-4 dniowych, a następnie kilkutygodniowych, aż do całkowitego zniknięcia żylaków.

W przypadku nieskuteczności lub niemożności wykonania zabiegu endoskopowego stosuje się leczenie inwazyjne polegające na wytworzeniu sztucznego połączenia pomiędzy żyłą wrotną ( którą krew z narządów jamy brzusznej płynie do wątroby), a krążeniem systemowym. Zabieg ten zmniejsza nadciśnienie wrotne, a więc i ilość krwi przepływającą przez krążenie oboczne – w tym też przez żylaki przełyku.

Czytaj także: Żylaki – jak je skutecznie leczyć

Najskuteczniejszym sposobem leczenia żylaków przełyku, a tym samym zapobiegania nawrotom krwotoku, pozostaje przeszczep wątroby. Wraz ze zdrową wątrobą znika nadciśnienie wrotne, a wraz z nim żylaki przełyku. U pozostałych chorych w celu zapobiegania nawrotom krwawienia z żylaków przełyku stosuje się opisane już wyżej zabiegi: opaskowanie żylaków przełyku, skleroterapię, a także wytworzenie sztucznego połączenia pomiędzy krążeniem wrotnym a systemowym. Zastosowanie znajdują również leki zmniejszające ciśnienie wrotne np. propranolol.

Żylaki przełyku dieta

Dieta stosowana przy żylakach przełyku nie jest łatwa do skomponowania, bowiem warunkują ją nie tylko obecne w przełyku żylaki, ale przede wszystkim przyczyna ich występowania, czyli na ogół marskość wątroby. Dieta uzależniona więc będzie od stadium marskości wątroby i opierać się będzie na odpowiednio zbilansowanej ilości białka, tłuszczów i węglowodanów. Warto zwrócić uwagę na odpowiednią ilość żelaza w pokarmach, ze względu na niedobory tego pierwiastka spowodowane przez utratę krwi.

Dieta zalecana w przypadku występowania żylaków przełyku zazwyczaj jest lekkostrawna. Posiłki należy spożywać regularnie, porcje powinny być nieduże i mieć temperaturę pokojową. Pośpiech podczas jedzenia nie jest wskazany, bowiem może powodować dodatkowe podrażnienia przełyku. Pokarmy powinny być tak przygotowane aby ich przełykanie nie powodowało problemów i tym samym, nie przyczyniało się do pękania żylaków.

O tym, czy dieta powinna być stała, czy płynna mogą zadecydować wyniki specjalistycznych badań. Ustalenie formy i składu jadłospisu wymaga konsultacji z lekarzem bądź dietetykiem.

Żylaki przełyku przyczyny

Żylaki przełyku to schorzenie, które powstaje w wyniki innych chorób. Przyczyną ich powstawania i rozwoju jest najczęściej marskość wątroby. Żylaki przełyku powstają w wyniku różnicy ciśnień między żyłą wrotną a żyłami wątrobowymi, gdy przepływ krwi żylnej z dolnych części ciała przez wątrobę jest utrudniony. Krew wcześniej przepływająca przez wątrobę szuka łatwiejszego ujścia i napływa do żył przełyku, które nie są przystosowane do tłoczenia tak dużej ilości krwi. To z kolei prowadzi do poszerzenia i rozciągnięcia żył i powstawania żylaków przełyku.

Do przyczyn powstawania żylaków przełyku można zaliczyć również niewydolność serca, choroby trzustki, nowotwory, zakrzepicę, chorobę Wilsona, hemochromatozę, gruźlicę, dializoterapię.

Czytaj również: Objawy chorej wątroby - jak rozpoznać ból wątroby?

Żylaki przełyku – rokowania

Obecność żylaków przełyku stanowi duże zagrożenie dla zdrowia, a nawet życia, ze względu na możliwość ich pęknięcia i krwawienia. Ryzyko pęknięcia żylaków przełyku zależy od ich wielkości – im rozleglejsze, bardziej poskręcane i o cieńszych ściankach są żylaki, tym większe jest ryzyko ich pęknięcia. Krwotoki z żylaków przełyku są zazwyczaj masywne i trudne do zatamowania. Manifestują się obfitymi wymiotami krwią i skrzeplinami. Prowadzą do dużej utraty krwi, znacznego spadku ciśnienia tętniczego ze wzrostem akcji serca, a nawet rozwoju wstrząsu. Śmiertelność przy pierwszym krwotoku z żylaków przełyku sięga aż 50 %!

Sprawdź: Poalkoholowe uszkodzenie wątroby - leczenie

Żylaki przełyku u alkoholika

Żylaki przełyku często występują przy okazji choroby alkoholowej, która może bezpośrednio prowadzić do marskości wątroby. Marskość wątroby jest z kolei główną przyczyną żylaków przełyku. Dodatkowo, żylaki przełyku u alkoholika pękają z powodu spożywania alkoholu, który podrażnia przełyk.

Zobacz też: Paciorkowiec w gardle - objawy i leczenie

Oceń artykuł

(liczba ocen 19)

WASZA OPINIA JEST DLA NAS WAŻNA