Dysmorfofobia - objawy, przyczyny, leczenie. Jak pomóc?

Lęk przed brzydotą
Źródło: 123RF

Autor

Ewa Więckiewicz

Ocena użytkowników

(liczba ocen 0)

Dysmorfofobia to problem psychiczny, objawiający się zaburzeniami w postrzeganiu samego siebie. Osoby dotknięte dysmorfofobią mają stałe przeświadczenie o istnieniu istotnego defektu estetycznego w ich własnym ciele. Ich nadmierna uwaga zwykle jednak jest skupiana na tej części ciała, która wcale nie odbiega wyglądem od części ciała innych ludzi.

Spis treści

 

Wydawać by się mogło, że narzekanie na za duży nos, krzywe nogi, czy odstające uszy, nie jest niczym groźnym. Niemal każdy z nas ma przecież kompleksy. Problem zaczyna się jednak wtedy, gdy wspomniane części ciała wyglądają całkowicie prawidłowo, a rzekomego defektu nie zauważa nikt poza samym zainteresowanym. Wtedy możemy mówić o podejrzeniu schorzenia psychicznego, jakim jest dysmorfofobia, którą nazywa się również lękiem przed brzydotą.

Czym jest dysmorfofobia? 

Dysmorfofobia jest problemem psychiatrycznym, zaliczanym do grupy zaburzeń somatomorficznych lub zaburzeń obsesyjno – kompulsyjnych. Objawia się tym, że pacjent ma przeświadczenie o istnieniu w jego wyglądzie defektu estetycznego. Przekonanie, że jakaś część jego ciała całkowicie odbiega wyglądem od innych ludzi jest jednak błędne.

Dysmorfofobia występuje u pacjentów w różnym wieku, ale najczęściej dotyka nastolatków w wieku dojrzewania. Szacuje się, że wśród całej populacji ludzkiej może dotykać do 3% zarówno kobiet, jak i mężczyzn.

Przyczyny dysmorfofobii

Przyczyny dysmorfofobii nie są do końca zdiagnozowane. Uważa się, że podobnie jak przy innych zaburzeniach psychicznych, na ten problem może składać się wiele czynników. Jednym z nich mogą być oczywiście uwarunkowania genetyczne. Jeśli więc ktoś z naszej rodziny chorował na tę przypadłość, potencjalnie jesteśmy w grupie ryzyka,Kolejnym czynnikiem decydującym o dysmorfofobii są traumatyczne przeżycia z przeszłości. Okazuje się, że ofiary przestępstw, gwałtów lub prześladowania ze strony rodziny, są znacznie bardziej podatne na zaburzenia tego typu. 

Dysmorfofobia dotyka również osoby, które doświadczyły różnych problemów emocjonalnych, na przykład skrajnie niskiej samooceny, poczucia odrzucenia i niepewności, czy niskiego poczucia własnej wartości. Naukowcy, którzy w przeszłości analizowali przyczyny dysmorfofobii wskazują również, że osoby z tym schorzeniem psychicznym mogą cierpieć na zaburzenie czynności ośrodków mózgowia, związanych z odbieraniem i przetwarzaniem bodźców wizualnych oraz procesów emocjonalnych. Nie bez znaczenia przy tej chorobie jest także panujący w mediach kult atrakcyjności. Narzucanie kanonów piękna z pewnością przyczynia się do rozprzestrzeniania się dysmorfofobii. 

Objawy dysmorfofobii

U osób z dysmorfofobią można zaobserwować pewne charakterystyczne zachowania, które mogą świadczyć o rozwijaniu się choroby. Są to przede wszystkim symptomy takie jak:

  • nadmierne, wręcz obsesyjne, zainteresowanie własnym wyglądem- zainteresowanie dotyczy najczęściej okolic twarzy – nosa, ust, uszu, włosów,
  • zaburzenia urojeniowe- osobie chorej może wydawać się, że wszyscy zwracają uwagę na jej wygląd, a szczególnie te części ciała, które sama uznaje za nieprawidłowe,
  • zaburzone funkcjonowanie społeczne i niechęć do kontaktów z innymi ludźmi – pacjenci z dysmorfofobią unikają spotkań towarzyskich, a nawet całkowicie ograniczają wyjścia z domu, w związku z czym, z czasem mogą pojawić się także problemy w sferze edukacyjnej czy zawodowej.

Jak leczyć dysmorfofobię?

Sposobem na łagodzenie objawów dysmorfofobii jest psychoterapia. Poleca się w tym celu psychoterapię poznawczo – behawioralna. Często wykorzystuje się też metodę, która polega na celowej ekspozycji chorego na unikane przez niego sytuacje. W tym celu celowo aranżuje się na przykład długotrwałe przebywanie chorego w miejscach publicznych, ogranicza się czas na makijaż, nie daje się okazji do ciągłego sprawdzania wyglądu. Do psychoterapii można włączyć również pewne elementy psychoedukacji. Dzięki temu pacjent zostaje poinformowany o istocie i etapach rozwoju choroby, poznaje koncepcję obrazu ciała i uzyskuje informacje na temat psychologii wyglądu fizycznego. Pomocniczo, u pacjentów z zaburzeniami nastroju, do terapii włącza się leki przeciwdepresyjne (leki z grupy inhibitorów wychwytu zwrotnego serotoniny – SSRI).

Leczenie dysmorfofobii jest długotrwałe. Główna trudność polega na tym, że pacjentom z tym schorzeniem trudno uświadomić, że cierpią na zaburzenie typowo psychiczne. Większość z nich przyczyny problemu upatruje oczywiście w ciele, nie psychice. Właśnie dlatego nieoceniona jest rola rodziny pacjenta z dysmorfofobią, która powinna okazać mu szczególne wsparcie i motywować do dalszego leczenia. 

Czytaj również:

 

 

 

Pytanie: Jak często sprawdzasz swój poziom cukru?

  Kontroluję go regularnie

  Sprawdzam, przy okazji innych badań/zabiegów

  Zdarzyło mi się raz może dwa

  Nigdy nie sprawdzałem/łam