Kozie mleko - dla niemowlaka. Jak podawać? Właściwości

Niemowlę pije mleko z butelki
Źródło:123RF
Kozie mleko dla niemowlaka? To nie jest dobry pomysł. Choć właściwości koziego mleka sprawiają, że jest on znacznie bliższe matczynemu, niż krowiemu, eksperci podkreślają, iż nie należy go podawać dzieciom przed ukończeniem pierwszego roku życia, a więc w wieku niemowlęcym. Dlaczego?

Kozie mleko zamiast matczynego i krowiego?

Światowa Organizacja Zdrowia (WHO) rekomenduje karmienie niemowlęcia mlekiem z piersi matki przez minimum pierwszych 6 miesięcy życia, optymalnym zaś rozwiązaniem jest podawanie naturalnego pokarmu do ukończenia 2. roku życia lub nawet dłużej. Co istotne, w pierwszym półroczu mleko matki powinno być jedynym pokarmem dziecka (później stopniowo należy włączać inne produkty żywnościowe), jeśli zaś nie jest to możliwe – należy je zastąpić mlekiem modyfikowanym. Niewskazane natomiast jest czyste mleko krowie, które zawiera duże ilości uczulających białek. 

W ostatnich latach coraz głośniej mówi się jednak o alternatywie dla mleka krowiego, jakim jest mleko kozie. Ze względu na skład jest ono uważane za bliższe ludzkiemu niż krowiemu. Czy w związku z tym mleko kozie jest zdrowe i może być podawane małym dzieciom, w tym niemowlętom? Co na ten temat sądzą naukowcy?

Właściwości koziego mleka

Właściwości lecznicze i kosmetyczne koziego mlekasą bardzo dobrze rozpoznane i opisane. Przede wszystkim podkreśla się, iż jest ono zdecydowanie mniej alergizujące, aniżeli mleko krowie, co ma związek z budową białka o nazwie kazeina (ale uwaga: dzieci z już rozwiniętą alergią nie będą tolerować ani jednego, ani drugiego). Ponadto w mleku kozim, podobnie jak w ludzkim, 6-krotnie większa niż w krowim jest zawartość tauryny – aminokwasu, który bierze udział w procesach stabilizacji błon komórkowych, widzenia, osmoregulacji, homeostazy wapnia i glukozy oraz wytwarzania kwasów żółciowych. 

Zauważa się też, że mleko kozie stymuluje powstawanie u dziecka flory bakteryjnej jelit zbliżonej do tej, która wytwarzana jest u dzieci karmionych piersią. Do tego jest on zdecydowanie łatwiej strawne ze względu na mniejszy rozmiar kuleczek zawartego w nim tłuszczu. W porównaniu z mlekiem krowim, w kozim jest też więcej składników mineralnych (wapnia, potasu fosforu) oraz witamin A, B1, B2, D, PP. Czy to wszystko wystarczy, aby móc rekomendować je dla niemowląt? Okazuje się, że nie.

Kozie mleko dla niemowlaka?

Instytut Matki i Dziecka wśród produktów, które nie są zalecane w żywieniu niemowląt, oprócz soli, cukru, miodu, diety wegańskiej oraz mleka typu „junior” (dla dzieci powyżej 1. roku życia) wymienia właśnie kozie mleko, a także mleko owcze. 

Powodem jest zbyt niska zawartość kwasu foliowego (popularnie, aczkolwiek niezgodnie z fachową nomenklaturą nazywanego witaminą B9), a także witamin, w szczególności witaminy B12. Według ekspertów IMiD zwiększa to ryzyko wystąpienia u dziecka niedokrwistości z niedoboru B9 lub B12. 

Drugim czynnikiem jest zawartość wspomnianych składników mineralnych, których – co rzadko się zdarza – jest nie za mało, a wręcz za dużo. Tak dużo, że mogłyby być obciążeniem dla nie w pełni jeszcze dojrzale pracujących nerek niemowlęcia. Z tego powodu uważa się, że mleko kozie stanowi interesującą alternatywę dla krowiego, lecz nie dla matczynego. Jako takie, zaleca się je podawać nie wcześniej, niż po ukończeniu pierwszego roku życia. A więc już po okresie niemowlęcym. 

Czy kozie mleko zawiera laktozę?

Mleko każdego typu zawiera laktozę, dwucukier zbudowany z D-galaktozy i D-glukozy. Laktoza spełnia niezwykle pożyteczną rolę, sprzyjając wchłanianiu składników mineralnych oraz uczestnicząc w budowie układu nerwowego człowieka. W sytuacji jednak, gdy w organizmie brakuje rozkładającego ją enzymu o nazwie laktaza, laktoza staje się przyczyną uciążliwych dolegliwości żołądkowych. Jest to tak zwana nietolerancja laktozy

Kozie mleko w proszku zawiera mniej laktozy, niż krowie (około 5-10 procent), w związku z tym ryzyko nietolerancji jest proporcjonalnie mniejsze. Nie mniej cukier ten jest w jego składzie i może wywoływać niepożądane reakcje.

Kozie mleko w kremie i do kąpieli

Pamiętać należy, że kozie mleko znajduje wiele innych zastosowań, nie tylko w dietetyce, ale przede wszystkim w kosmetyce, co jest zasługą niskiej alergiczności oraz zawartości witamin A, PP, D. 

Na bazie koziego mleka wytwarza się między innymi:

  • kremy do twarzy i rąk,
  • balsamy do ciała,
  • maseczki i mleczka do twarzy,
  • żele do kąpieli,
  • szampony do włosów,
  • odżywki i maseczki do włosów.

Właściwości koziego mleka pozwalają redukować zmarszczki oraz zapobiegać powstawaniu nowych. Zawarte w nim substancje wyrównują też koloryt skóry. W szczególności nadaje się kozie mleko się do pielęgnacji skóry suchej i mieszanej, nie najlepiej jednak sprawdzi się w przypadku skóry tłustej, samo w sobie ma bowiem silne właściwości natłuszczające. 

Czytaj też: 

Bibliografia

  • 1. Kamil K. Hozyasz, Alternatywa w żywieniu niemowląt: modyfikowane mleko kozie. Journal of Education, Health and Sport. 2017;7 (4)
  • 2. Halina Weker i Marta Barańska (red). Żywienie niemowląt i małych dzieci, Zasady postępowania w żywieniu zbiorowym, Warszawa 2014, Instytut Matki i Dziecka
  • 3. Marta Florea, Laktacja i karmienie piersią. Przegląd piśmiennictwa, Perinatologia, Neonatologia i Ginekologia, tom 7, zeszyt 3, 165-170, 2014
  • 4. Hanna Szajewska, Andrea Horvath, Anna Rybak, Piotr Socha, Karmienie piersią. Stanowisko Polskiego Towarzystwa Gastroenterologii, Hepatologii i Żywienia Dzieci, Standardy Medyczne/Pediatria 2016 T. 13

Oceń artykuł

(liczba ocen 0)

WASZA OPINIA JEST DLA NAS WAŻNA