Lunatykowanie u dzieci – przyczyny, objawy. Jak je leczyć?

Dziewczynka bawi się zabawką w czasie snu
Źródło:123RF
Lunatykowanie u dzieci stanowi dość powszechną przypadłość, która nie jest schorzeniem i najczęściej mija wraz z wiekiem. Za lunatyzm u najmłodszych odpowiadają m.in. geny, niedojrzały system nerwowy, ale też stres i przemęczenie. Czy mały lunatyk wymaga leczenia? Niekiedy tak.

Czym jest lunatykowanie u dzieci?

Lunatykowanie u dzieci polega na wykonywaniu różnych czynności przez dziecko podczas snu.Lunatyk nie ma świadomości, że siada na łóżku, chodzi, szpera w szufladzie, mówi coś, bawi się zabawkami, a nawet „czyta” książki, itp. Charakterystyczne jest to, że po przebudzeniu nie pamięta co się działo z nim podczas nocy.

Lunatykowanie u dzieci nie jest chorobą, z reguły też nie leczy się tego zaburzenia, ponieważ najczęściej dzieci po prostu z niego wyrastają. Lunatyzm dotyka zwykle dzieci w wieku od 4 do 12 lat, w tym okresie przypadłość tę można spotkać u kilkunastu procent dzieci (częściej u chłopców). U starszych dzieci oraz u dorosłych szacunek ten wynosi już tylko około 1 procenta. 

Lunatykowanie pojawia się w fazie snu wolnofalowego (NREM), zazwyczaj około 1-2 godzin od zaśnięcia.

Najczęściej nie stanowi zagrożenia dla rozwoju dziecka. Trzeba jednak kontrolować bezpieczeństwo małego lunatyka aby w czasie nocnych eskapad nie zrobił sobie krzywdy.

Jak objawia się lunatykowanie u dzieci?

Lunatykowanie u dzieci objawia się najczęściej wykonywaniem podczas snu takich czynności, jak:

  • siadanie na łóżku, 
  • chodzenie po domu, 
  • mówienie (a nawet rozmawianie z domownikami), 
  • bawienie się zabawkami, 
  • czytanie, 
  • ubieranie się, 
  • szykowanie posiłków i jedzenie ich. 

Niektórzy lunatykujący potrafią nawet wyjść z domu. U bardzo wielu małych lunatyków zaburzenie to manifestuje się tzw. mówieniem przez sen. Dziecko potrafi snuć całe opowieści albo też wyrzucać z siebie pojedyncze wyrazy. Zapytane, może odpowiedzieć oraz wejść w dyskusję z innym członkiem rodziny.

Lunatykujący maluch najczęściej ma otwarte oczy, jednak jego twarz jest bez wyrazu, przypomina bardziej maskę niż ekspresyjną buzię. Otwarte oczy pozwalają ominąć mu ewentualne przeszkody, które spotyka na drodze, jednak warto zadbać o to by usunąć wszelkie przedmioty leżące na podłodze, o które lunatyk może się potknąć, przewrócić, czy zranić.

Dlaczego dzieci lunatykują?

Uważa się, że lunatyzm u dzieci może być spowodowany dziedziczeniem takiego zachowania po bliskich krewnych. Jeśli w rodzinie dziecka ktoś lunatykował, szanse, iż także jego dotknie ta przypadłość, wzrasta. Niektórzy tłumaczą lunatyzm niedojrzałością układu nerwowego, a dokładniej pewnych neuronów, które odpowiadają za funkcję zasypiania i wybudzania się.

Wskazuje się także na inne czynniki, które mogą wywołać lunatykowanie u dzieci, a zalicza się do nich m.in.:

  • stres, 
  • przemęczenie, 
  • nieregularny sen, 
  • zbyt późne kładzenie się spać, 
  • spożycie zbyt obfitego, ciężkostrawnego posiłku przed snem, 
  • picie napojów z kofeiną, 
  • chorobę,
  •  gorączkę,
  • przyjmowanie niektórych medykamentów. 

Jak postępować z lunatykującym dzieckiem?

Bardzo ważne jest właściwe postępowanie z lunatykującym dzieckiem. Nie powinno się gwałtownie wybudzać go kiedy lunatykuje. Lepiej spróbować łagodnie zaprowadzić go z powrotem do łóżka i ułożyć do spania (oczywiście lunatyk śpi przez cały ten czas). 

Warto zadbać o odpowiednią ochronę lunatyka przed jego nocnymi podbojami. Najlepiej zatem usunąć z jego pokoju wszelkie zagrażające jego zdrowiu przedmioty, zabezpieczyć ostre krawędzie, pozamykać okna i drzwi wejściowe do domu, zablokować dojście do schodów, balkonu, itd.

Natomiast przed położeniem dziecka spać powinno się podać mu lekką kolację, zapewnić mu spokój i odprężenie. A tuż przed zaśnięciem dziecko powinno skorzystać z toalety.

Dzieci lubią rytuały, dlatego można wymyślić jakiś kojący zestaw czynności, które będzie się wykonywać wspólnie z dzieckiem przed jego snem, np.:

  • czytanie mu spokojnych opowieści (być może sprawdzą się tutaj bajki terapeutyczne), 
  • kojąca kąpiel, 
  • masaż, 
  • głaskanie, 
  • śpiewanie kołysanek, itp. 

Kładzenie się do łóżka powinno się odbywać o tej samej porze każdego dnia, a ilość snu powinna być optymalna dla malca.

Jak leczy lunatykowanie dziecka?

Powyższe postępowanie rodziców oraz upływający czas zwykle wystarczą aby stawić czoło lunatykowaniu dziecięcemu. Jednak w niektórych przypadkach potrzebna będzie pomoc lekarska i wdrożenie specjalistycznego leczenia.

Może się bowiem okazać, że lunatykowanie stanowi jeden z symptomów choroby (np. padaczki, nerwicy, obturacyjnego bezdechu sennego, czy przerośniętymi migdałkami), wówczas należy podjąć kurację zmierzającą do jej wyleczenia lub zredukowania objawów.

Zdarzają się także dzieci, które lunatykują tak często i tak intensywnie, że w ciągu dnia są wyczerpane i utrudnia im to normalne funkcjonowanie. Wówczas lekarze niekiedy decydują się na podanie takim lunatykom farmakoterapii lub namawiają rodziców by budzili dziecko przed spodziewanym epizodem lunatykowania.

Czytaj:

Oceń artykuł

(liczba ocen 0)

WASZA OPINIA JEST DLA NAS WAŻNA