Miód spadziowy - właściwości i cena. Z czego powstaje?

Miód spadziowy iglasty lub liściasty słynie z wyjątkowych właściwości antybiotycznych, znacznie pod tym względem przewyższając miody kwiatowe. Zobacz, czym jest spadź i jak wytwarzany jest z niej miód. Poznaj jego lecznicze właściwości oraz terapeutyczne zastosowania.
Miód spadziowy na drewnianym nabieraku
źródło:123RF

Spis treści

Co to jest miód spadziowy?

Z czego powstaje miód spadziowy? Powstaje z soku drzew iglastych lub liściastych, najczęściej świerku, jodły bądź lipy, rzadziej modrzewia, sosny, klonu i dębu. Produkowany jest przez pszczoły, przy wsparciu mszyc i innych owadów, które filtrują i zmieniają skład chemiczny oraz właściwości spadzi. W jego smaku dominują nuty żywiczne, brak też wyraźnej słodyczy, niekiedy odczuwana wręcz może być delikatna gorycz. Ciemniejsza jest barwa – mniej złota, a bardziej brązowa. 

Miód spadziowy uważany jest za znacznie cenniejszy, niż ten wytwarzany z nektaru kwiatowego, a to ze względu na:

  • wyjątkowo silne właściwości antybiotyczne, wprost przekładające się na zastosowania lecznicze, zwłaszcza w przypadku spadzi iglastych,
  • rzadkość, nieregularność i nieprzewidywalność występowania – spadź, czyli przetworzony przez owady sok z igieł lub liści, pojawia się sporadycznie, niekiedy raz na kilka lat.

Właściwości miodu spadziowego

Jakie właściwości ma miód spadziowy? Wykazuje działanie:

  • bakteriobójcze – dlatego uważany jest za jeden z najskuteczniejszych „naturalnych antybiotyków”;
  • antyseptyczne;
  • przeciwutleniające;
  • wykrztuśne;
  • detoksykujące;
  • uspokajające;
  • wzmacniające odporność.

Wyjątkowe właściwości miodu spadziowego wynikają z bogactwa zawartych w jego składzie flawonoidów, fenoli (np. gwajakolu), olejków eterycznych, enzymów, aminokwasów, zróżnicowanych cukrów, witaminy B oraz składników mineralnych, takich jak wapń, potas, fosfor, magnez czy sód. Dzięki temu znajduje on liczne zastosowania lecznicze.  

Zalecany jest pomocniczo w terapii schorzeń górnych i dolnych dróg oddechowych, ale też problemów trawiennych reumatycznych, nefrologicznych oraz onkologicznych, a także zaburzeń układu sercowo-naczyniowego i nerwowego. 

Jak skuteczny jest miód spadziowy iglasty?

Przeprowadzone badania wykazały, że spośród kilkunastu porównywanych miodów, spadziowy iglasty należy do tych, które najsilniej blokują wzrost pałeczek gronkowca złocistego oraz E coli (M. Godlewska, R.Świsłocka, Fizykochemiczne i przeciwdrobnoustrojowe właściwości miodów…). 

Tak zwana wartość inhibinowa, czyli aktywność antybiotyczna miodów spadziowo-jodłowych i spadziowo-świerkowych oceniana jest jako najwyższa w odniesieniu do wszystkich innych odmian  (5,0 w skali od 0,0 do 8,0, dane: Rychlik, Doleżal, za: B. Kędzia, Aktywność antybiotyczna krajowych miodów odmianowych). Jeżeli chodzi o wartość miodu spadziowego liściastego, ci sami badacze określają ją jako średnią (3,0), jednak inne jeszcze opracowania właśnie miodom z lipy przypisują najsilniejsze działanie przeciwbakteryjne. 

Wyniki są więc daleko niejednoznaczne, nie mniej z większości opracowań wynika, iż spadź jest znacznie bardziej wartościowa, aniżeli nektar kwiatowy. Zwłaszcza, że miody tego typu mają silniejsze działanie przeciwutleniające, czyli zwalczające destrukcyjną dla organizmu aktywność wolnych rodników (przyspieszają one m.in. procesy starzenia oraz nowotworzenia).

Jak powstaje miód spadziowy?

Proces ten zapoczątkowują owady, takie jak mszyce, które wgryzają się w liście lub igliwie drzew i pobierają z nich soki. Trawiąc, przyswajają zawarte w nich białka, wydalają natomiast cukry w postaci charakterystycznej mazi oblepiającej drzewa, czyli spadzi. Tak przefiltrowane i przetworzone soki pobierane są przez pszczoły i znoszone do ula. Tam podlegają zagęszczeniu, fermentacji i innym procesom, aż w końcu przybierają finalną postać miodu. 

Warto wiedzieć, że spadź najczęściej pojawia się na drzewach latem, rzadziej wiosną. Mechanizm ten jest nieregularny i w dużej mierze nieprzewidywalny. Nie wiadomo, kiedy i gdzie spadź wystąpi, co utrudnia planowanie produkcji na masową skalę.

Jak stosować miód spadziowy?

Jak stosować miód spadziowy, by w maksymalny sposób wykorzystać jego prozdrowotne działanie? Przyjmuje się, że na co dzień w zupełności wystarczy 1 łyżka (15 ml) na 24 godziny. 

W okresach zwiększonej zachorowalności na grypę i przeziębienie, a także w przypadku osób chorych, dawkę zwiększyć można nawet do 100 ml (6-7 dużych łyżek) na dobę w przypadku osób dorosłych i mniej więcej 50 ml, jeśli chodzi o dzieci. W celach terapeutycznych miód spadziowy najlepiej jest spożywać w postaci niepoddanej jakiejkolwiek obróbce termicznej. Jeśli więc ma być rozpuszczony w wodzie, to lepiej przestudzonej, niż wrzącej, tak by nie stracił swoich cennych właściwości. 

Cena miodu spadziowego

Cena miodu spadziowego jest wyższa, niż w przypadku podobnych produktów wytwarzanych z nektaru kwiatowego. Stawki wahają się w przedziale od około 40 do 70 złotych za kilogram, a w sporadycznych przypadkach przekraczają nawet 100 zł. 

Za typowy 250-gramowy słoik trzeba zazwyczaj zapłacić kilkanaście złotych. Ceny mogą się różnić w poszczególnych latach, w zależności od aktualnej dostępności spadzi. Znaczenie w tej materii ma też surowiec, z którego wytwarzany jest miód – zazwyczaj spadzie iglaste są nieco droższe, niż liściaste. Miód spadziowy jest powszechnie dostępny w sklepach, jednak jego wybór przeważnie jest ograniczony. 

Czytaj też:

Bibliografia

  • Bogdan Kędzia, Elżbieta Hołderna-Kędzia, Agata Dutkowiak, Aktywność antybiotyczna krajowych miodów odmianowych, Postępy Fitoterapii 2/2014
  • Magdalena Godlewska, Renata Świsłocka, Fizykochemiczne i przeciwdrobnoustrojowe właściwości miodów z rejonu Podlasia, Kosmos Problemy Nauk Biologicznych, 2015 tom 64 nr 2.
  • Ewa Majewska, Piotr Nowotnik, Sekrety Miodu, Wszechnica Żywieniowa Szkoły Głównej Gospodarstwa Wiejskiego.

Oceń artykuł

(liczba ocen 0)

Dziękujemy za przeczytanie naszego artykułu do końca. Jeśli chcesz być na bieżąco z informacjami na temat zdrowia i zdrowego stylu życia, zapraszamy na nasz portal ponownie!