Uczulenie na komary – objawy i leczenie. Czy odczulanie jest skuteczne?

Uczulenie na komary powoduje występowanie dużych obrzęków na ciele. Choć są powierzchowne, niekiedy mogą utrudniać oddychanie. Zobacz, kto narażony jest na tego typu reakcje. Sprawdź, czy odczulanie jest skuteczną metodą leczenia alergii na komary.
Uczulenie na komary na szyi
źródło:123RF
  • Uczulenie na komary powoduje silne obrzęki – bąble po ukąszeniu mają nawet kilkanaście centymetrów średnicy
  • Alergia na komary rozwija się stopniowo – im więcej ukąszeń, tym silniejsze mogą być objawy
  • W leczeniu zastosowanie znajdują leki przeciwhistaminowe oraz glikokortykosteroidy. Odczulanie nie zawsze jest wskazane.
SPRAWDŹ TEŻ: Jak rozpoznać alergię?
Spis treści

Objawy uczulenia na komary 

U większości osób ukąszenie komara powoduje jedynie wystąpienie niewielkiego bąbla, czemu towarzyszy lekki świąd. To reakcja zupełnie normalna i powszechna. Jednak u niewielkiego odsetka populacji notowane jest uczulenie na komary

W Polsce zagadnienie to jest bardzo słabo zbadane i śladowo jedynie opisane w literaturze naukowej. Nie ma żadnych danych epidemiologicznych mówiących o skali zjawiska, nie do końca poznane są też mechanizmy prowadzące do wystąpienia odczynów alergicznych. Podejrzewa się jedynie, iż są to reakcje zarówno IgE zależne (natychmiastowe), jak też niezależne (rozłożone w dłuższej perspektywie czasowej). 

Do tych pierwszych należą przede wszystkim rozległe obrzęki i bąble pokrzywkowe – czerwone, silnie swędzące, często bolesne. Jeśli chodzi o te drugie, alergolodzy zwracają uwagę na przewlekły świąd oraz wyprysk. 

Bardzo rzadką reakcją alergiczną na komary jest ogólnoustrojowy i potencjalnie śmiertelny wstrząs anafilaktycznyWysypka, bąble i inne symptomy, spowodowane są przez białka znajdujące się w ślinie komara. Należą do nich antykoagulanty, czynniki przeciwpłytkowe, hemolityczne i rozszerzające naczynia, a także enzymy proteolityczne. 

Uczulenie na komary - opuchlizna 

Opuchlizna po ugryzieniu komara może przybierać bardzo duże rozmiary. W skrajnych przypadkach bąble mogą mieć nawet kilkanaście centymetrów średnicy, a jeśli wystąpią w okolicach szyi lub twarzy - poważnie utrudniają oddychanie. 

Obrzęk po ugryzieniu komara może pojawić się już po kilkunastu minutach, w przypadku tych największych apogeum nasilenia objawów następuje jednak po upływie około pół doby. Symptomy utrzymują się przez 1-1,5 tygodnia. 

Typową reakcją alergiczną jest tzw. zespół Skeetera, w przebiegu którego występują:

  • czerwone, duże, swędzące i ciepłe obrzęki (kilka minut po ukąszeniu);
  • grudki, pęcherze, wylewy (2 do 6 godzin po ugryzieniu przez komara);
  • gorączka (nie we wszystkich przypadkach).

Co ciekawe, uczulenie na ugryzienie komara jest przypadłością, która rozwija się stopniowo, a następnie zaczyna zanikać. Innymi słowy – im więcej doświadczonych ukąszeń, tym poważniejsze i szybsze mogą być reakcje, później jednak, z wiekiem następuje swoiste uodpornienie. 

Wyróżnia się pięć stadiów rozwoju tej alergii:

  1. brak reakcji skórnych (zazwyczaj u dzieci);
  2. reakcja opóźniona w postaci małej grudki i świądu, około 1 doby po ukąszeniu;
  3. reakcja natychmiastowa, a także opóźniona; nasilona wiosną, słabsza jesienią;
  4. reakcja natychmiastowa z ustępującą opóźnioną;
  5. ustępowanie reakcji natychmiastowych i pojawienie się tolerancji śliny komara – alergia wciąż występuje, ale znów jest bezobjawowa (przeważnie u osób starszych). 

Uczulenie na komary u dzieci

Uczulenie na komary u dzieci, choć łagodne w przebiegu, występuje relatywnie często. Maluchy, w tym zwłaszcza niemowlęta, należą do grupy podwyższonego ryzyka. Ma to związek z brakiem nabytej odporności. Wraz z dojrzewaniem reakcje mogą być coraz gwałtowniejsze, jednak po kilku latach zaczynają łagodnieć. 

Natężenie objawów alergicznych zależne jest też od długości ekspozycji na czynnik ekspozycji – im dłużej dzieci są narażone na kąsanie komarów, tym poważniejsze mogą być konsekwencje dla ich zdrowia. Ważnymi zmiennymi warunkującymi obraz kliniczny alergii na komary u dziecka są w tym przypadku:

  • długość sezonu letniego, w czasie którego pojawiają się i są aktywne komary;
  • lokalizacja i klimat (temperatura, wilgotność) sprzyjające występowaniu mniejszych lub większych ilości komarów na danym obszarze.

Uczulenie na komary - odczulanie 

Większość alergii leczy się w trójnasób: ograniczając kontakt z substancją uczulającą (profilaktyka), przyjmując leki hamujące reakcję alergiczną (terapia objawowa) oraz stosując tak zwaną immunoterapię, czyli odczulanie poprzez kontakt z niewielkimi, kontrolowanymi dawkami alergenu. 

W przypadku uczulenia na komary, odczulanie standardową szczepionką swoistą, zawierającą wyciąg z całych owadów, zapobiega ciężkim odczynom, ale w przypadku lżejszej alergii nie do końca się sprawdza. Jak komentuje Anna Zawadzka-Krajewska z Warszawskiego Uniwersytetu Medycznego (Pediatria po Dyplomie, 2015/04), preparat ten zawiera bowiem – oprócz alergenów pochodzących ze śliny komara także białka, które w ślinie tej nie znajdują się w naturze. Może to być przyczyną dodatkowych reakcji alergicznych.

Jeśli chodzi o profilaktykę, zalecane jest ograniczone przebywanie w miejscach występowania komarów, a także stosowanie odzieży ochronnej oraz preparatów odstraszających owady (tzw. repelentów), takich jak permetryna, 10 proc. DEET lub ikarydyna. Dodatkowo profilaktycznie (a także w procesie leczenia objawowego) należy przyjmować leki przeciwhistaminowe II generacji, które łagodzą ewentualne odczyny. Do tej grupy zalicza się takie substancje, jak cetyryzyna, loratadyna, feksofenadyna, desloratadyna, lewocetyryzyna, rupatadyna i bilastyna.

W przypadku cięższych odczynów zaleca się używanie kremów sterydowych, a w najpoważniejszych przypadkach – glikokortykosteroidów doustnych, działających ogólnoustrojowo. 

Czytaj również

Bibliografia

  • Małgorzata Piechota, Wioletta Zagórska, Nadmierne reakcje miejscowe po ukąszeniu przez komary – jak diagnozować i leczyć?, Pediatria po Dyplomie→2015→04
  • K. Buczyłko i wsp., Alergia na owady niebłonkoskrzydłe, Alergia Astma Immunologia 2015, 20 (3): 170-177
Artykuł napisany przez
Piotr Brzózka
Dziennikarz, autor tysięcy publikacji o tematyce ekonomicznej, politycznej, społecznej oraz medycznej. Przez 15 lat związany z Dziennikiem Łódzkim i Polska TheTimes. Z wykształcenia socjolog stosunków politycznych, absolwent Wydziału Ekonomiczno-Socjologicznego Uniwersytetu Łódzkiego. Po godzinach fotografuje, projektuje, maluje, tworzy muzykę.
Więcej z kateogrii: Zdrowie
Przeczytaj artykuł
Alergia krzyżowa - rozpoznanie i tabele reakcji krzyżowych
Przeczytaj artykuł
Alergia na słońce - jakie ma objawy i jak wygląda leczenie?
Czy ten artykuł był dla Ciebie pomocny?
Dziękujemy za przeczytanie naszego artykułu do końca.
Jeśli chcesz być na bieżąco z informacjami na temat zdrowia i zdrowego stylu życia, zapraszamy na nasz portal ponownie!
Podobne artykuły
Jak walczyć z roztoczami kurzu? Skuteczne rozwiązanie dla alergików
Alergia krzyżowa - rozpoznanie i tabele reakcji krzyżowych
Alergia na słońce - jakie ma objawy i jak wygląda leczenie?
Bazofile a ich rola w organizmie. Jaka jest norma?
IgE całkowite: badanie i cena. Jaka jest norma IgE?
Kiedy pyli sosna?

Przychodnia online dla Ciebie

Szybka konsultacja lekarska online przez telefon.

Zacznij leczenie, przedłuż receptę na przyjmowane leki - szybko i bez kolejek.

Wybierz konsultację

Reklama

Może to Cię zainteresuje
Ból owulacyjny - ile trwa i jak go załagodzić?
Dieta ketogeniczna – na czym polega? Zasady i jadłospis
Kiszone buraki - właściwości i zastosowanie. Jak je kisić?
RDW CV - co znaczy wysokie lub niskie?
D-dimery: norma, badanie i wyniki. Przyczyny podwyższonych?

Reklama