Może ratować życie. W 2023 roku została jej poddana rekordowa liczba pacjentów. Sprawdź❗
Może ratować życie. W 2023 roku została jej poddana rekordowa liczba pacjentów. Sprawdź❗
Może ratować życie. W 2023 roku została jej poddana rekordowa liczba pacjentów. Sprawdź❗

Zatrucie grzybami - objawy i pierwsza pomoc. Co robić?

Zatrucie grzybami może przebiegać łagodnie lub stanowić zagrożenie dla życia. Jakie są objawy zatrucia grzybami silnie trującymi, a jakie grzybami, które szkodzą tylko układowi trawiennemu? Sprawdź, czy można się zatruć grzybami jadalnymi?
Czerwony muchomor
Źródło: 123RF
W skrócie
  • Nawet wprawieni grzybiarze mogą doświadczyć zatrucia. Jak rozpoznać jego objawy?
  • roces zatrucia grzybami nie jest jednorodny i objawy mogą się różnić. Z czego to wynika?
  • Kiedy tylko wystąpią pierwsze oznaki zatrucia, należy jak najszybciej wezwać pierwszą pomoc. Co robić, czekając na przyjazd medyków?
SPRAWDŹ TEŻ: Zatrucie pokarmowe - objawy, dieta, czas trwania
Spis treści

Reklama

Jak wygląda zatrucie grzybami? Objawy

Według klasyfikacji ICD-10 zatrucie grzybami, a konkretnej szkodliwe skutki wynikające z ich spożycia widnieją pod kodem T62.0, a w ICD-11 jako PB36.

Objawy zatrucia grzybami często działają tylko na układ trawienny (do takich grzybów należy np. sarniak dachówkowaty lub opieńka miodowa) i jest to najczęściej:

Takie zatrucie będzie odczuwalne niedługo po zjedzeniu grzybów. Objawy mogą być dokuczliwe, powodować odwodnienie organizmu oraz duże osłabienie, nie  stanowiąc jednak zagrożenia dla życia.

Jak wygląda natomiast zatrucie grzybami u dzieci i jak je rozpoznać? Najmłodsi mogą przechodzić zatrucie grzybami, również jadalnymi, ciężej niż dorośli.

Z tego powodu, należy unikać ich podawania najmłodszym. Niektóre teorie głoszą, że dzieci nie powinny jeść grzybów nawet do momentu, aż staną się nastolatkami.

Objawy zatrucia grzybami silnie trującymi (są to m.in. muchomor sromotnikowy, piestrznica kasztanowata i zasłonak rudy, itd.):

  • uczucie gorąca,
  • wzmożona,
  • uciążliwa potliwość,
  • bóle głowy,
  • halucynacje,
  • utrata świadomości,
  • zaburzenie wzroku,
  • obfita, wielogodzinna biegunka.

Mitem jest natomiast pieczenie języka po spożyciu trującego grzyba. Zatrucie nie objawia się także cierpnięciem warg ani goryczą.

Nieprawdą jest też to, że toksyny znikają w wyniku suszenia czy innej obróbki termicznej. Mrożone i gotowane grzyby również mogą prowadzić do zatrucia.

Reklama

Po jakim czasie następuje zatrucie grzybami?

Objawy nie zawsze są o jednakowym nasileniu. Mogą u różnych osób pojawić się wcześniej lub później. Zazwyczaj występują już po 30 minutach, jednak równie często znacznie później.

Reakcja organizmu na toksyny zawarte w silnie trujących grzybach, występuje po kilku lub kilkunastu godzinach, w niektórych przypadkach przedłużając się nawet do dwóch tygodni!

Szybkość pojawienia się objawów zatrucia zależy od tego, jak bardzo toksyczny był zjedzony grzyb.

Reklama

Objawy zatrucia muchomorem sromotnikowym

Grzybem, który w naszym kraju najczęściej powoduje silne zatrucia jest muchomor sromotnikowy, czyli grzyb niejadalny nagminnie mylony z jadalnymi czubajką, zwaną także kanią lub gąską.

Pierwszym, wyraźnym objawem zatrucia jest w tym przypadku silna, długotrwała biegunka, która może trwać nawet do kilku godzin.

Tak silna biegunka prowadzi do odwodnienia, a co się z tym wiąże, także do silnego osłabienia organizmu. Zatrucie muchomorem sromotnikowym powoduje ogromne uszkodzenia wątroby.

Śmiertelność w przypadku zatrucia muchomorem sromotnikowym jest niezwykle wysoka. Szacuje się, że połowa pacjentów, którzy trafiają do szpitala z tego powodu, umiera.

Reklama

Czy można się zatruć grzybami jadalnymi?

Zatrucie grzybami jadalnymi zdarza się częściej, niż można by przypuszczać. Dzieje się tak przede wszystkim z powodu ich złego przechowywania lub zbierania.

Zjedzenie starych grzybów, w których rozwinęły się szkodliwe dla ludzkiego zdrowia bakterie również może prowadzić do zatrucia.

Aby uniknąć  nieprzyjemnych dolegliwości grzyby należy zbierać do przewiewnych, drewnianych koszyczków.

Niedopuszczalne jest zbieranie grzybów do plastikowych toreb, ponieważ brak dostępu powietrza powoduje ich zaparzenie i ścinanie się zawartego w nich białka. To z kolei prowadzi do wytworzenia się w grzybach szkodliwych toksyn.

Zatrucie grzybami jadalnymi jest bardzo często wynikiem zebrania i zjedzenia grzybów starych, które są już przejrzałe (mają charakterystyczny, ciemny kolor). Takich grzybów należy unikać, ponieważ zawarta w nich substancja (cholina), w procesie starzenia się i pod wpływem wytwarzających się bakterii, zmienia się w dość silnie trującą toksynę.

Część grzybów w połączeniu z alkoholem powoduje silne zatrucie, które w niektórych przypadkach może zakończyć się śmiercią.

Wśród gatunków, których absolutnie nie należy popijać napojami alkoholowymi, ani jeść ich po spożyciu alkoholu, są: czernidlak pospolity i borowik ponury.

Po zjedzeniu tych grzybów należy zachować abstynencję nawet do 40 godzin, aby mieć pewność, że nie dojdzie do szkodliwej reakcji.

Objawy zatrucia grzybami jadalnymi są podobne do tych trujących, jednak ograniczają się do rewolucji żołądkowych. Leczenie może się ograniczyć do nawodnienia.

Najlepiej jednak mimo wszystko wywołać wymioty. Jeśli objawy staną się poważne również w przypadku zatrucia grzybami jadalnymi, należy niezwłocznie udać się do szpitala.

Reklama

Jak pomóc po zatruciu grzybami?

Zatrucie grzybami zawsze należy zgłosić lekarzowi. Jeżeli po zjedzeniu grzybów wystąpi którykolwiek z wymienionych objawów, należy udać się do najbliższej placówki medycznej.

Szybka reakcja może uratować życie, dlatego znajomość pierwszej pomocy w takim wypadku jest niezwykle cenna.

W pierwszych chwilach po zatruciu grzybami warto spróbować wywołać wymioty. Sprawdzić się może domowy sposób picia wody z solą. Inną opcją jest woda przegotowana z dodatkiem węgla aktywnego.

Pod żadnym pozorem nie można podawać mleka na zatrucie grzybami.

Nie należy także leżeć na plecach, żeby uniknąć ewentualnego zakrztuszenia. Na pierwszą wizytę do lekarza warto zabrać ze sobą resztki grzybów, które zostały spożyte. Badania laboratoryjne mogą pomóc ustalić rodzaj grzyba, który doprowadził do zatrucia, a także usprawnić proces udzielania pierwszej pomocy

Reklama

Czy da się wyleczyć zatrucie grzybami?

Leczenie w przypadku zatrucia grzybami, które nie są silnie trujące i szkodzą przede wszystkim układowi trawiennemu, może ograniczyć się do płukania żołądka i nawodnienia organizmu wycieńczonemu przez biegunkę pacjentowi.

Zatrucie grzybami, które są silnie toksyczne będzie wymagało długotrwałego leczenia ukierunkowanego na walkę o życie pacjenta, dlatego tak ważne jest, aby nie bagatelizować objawów.

  • W pierwszym etapie leczenia należy zadbać o usunięcie resztek pokarmu z układu pokarmowego. W tym celu wywołuje się wymioty oraz przeprowadza płukanie żołądka. W przypadku osób nieprzytomnych możliwa jest wyłącznie ta druga metoda.
  • W drugim etapie leczenia chodzi o zneutralizowanie działania toksyn. Po zaprzestaniu wymiotowania lub po zakończeniu płukania żołądka podaje się pacjentowi węgiel aktywny, który umożliwia absorpcję toksyn. W niektórych przypadkach lekarze mogą zalecić również hemodializy.
  • Nieodłącznym elementem leczenia po zatruciu grzybami jest nawodnienie organizmu. Do najczęstszych objawów należą bowiem wymioty i biegunki, które prowadzą do szybkiego odwodnienia organizmu. 
  • W najpoważniejszym stadium zatrucia grzybami konieczny może być przeszczep wątroby. To do zapalenia tego organu dochodzi najszybciej. Zapaleniu wątroby może towarzyszyć żółtaczka oraz wielonarządowa niewydolność. W przypadku ostrych zatruć jedynym sposobem leczenia może być przeszczep wątroby.

Pamiętaj! Objawy zatrucia grzybami mogą wystąpić po kilku godzinach. Jeśli rozpoznasz u siebie symptomy zgłoś się niezwłocznie do lekarza. Szybka reakcja może skończyć się tylko płukaniem żołądka.

Najbardziej zagrożone podczas zatrucia grzybami są nerki oraz wątroba, która może ulec całkowitemu zniszczeniu.

Reklama

Kto jest najbardziej narażony na zatrucie grzybami?

Ze względów zdrowotnych i efektów, jaki może mieć zatrucie zarówno na matkę, jak i na płód, grzyby są szczególnie wzbronione kobietom w ciąży.

Według specjalistów grzyby jadalne nie powinny  zaszkodzić przyszłej mamie ani jej dziecku, jednak lepiej ich unikać ze względu na ryzyko pomyłki lub złego przechowywania.

Grzybów powinni unikać również seniorzy i osoby z chorobami układu pokarmowego.

Czytaj również

Bibliografia

  • Barbara Gumińska, Władysław Wojewoda, Grzyby i ich oznaczanie, Warszawa, 1985.
  • Broussard C.N., Aggarwal A., Lacey S.R., Posrt A.B., Gramlich T., Henderson M., Zobair M.Y., Mushroom poisoning - from diarrhea to liver transplantation. Am. J. Gastroenterol, 2001, s. 3195–3198.
  • Till R. Lohmeyer, Ute Kũnkele, Grzyby. Rozpoznawanie i zbieranie, Warszawa, 2006.
  • Jankowska I., Liberek A., Sein Anand J., Pawłowska J., Diagnostyka i leczenie zatrucia muchomorem sromotnikowym. Postępy Nauk Medycznych. 2010, s. 45-50.
  • Klawitter M., Diagnostyka mikologiczna zatruć grzybami, Wyd. Śląsk, Katowice, 2005.
Czy ten artykuł był dla Ciebie pomocny?
Dziękujemy za przeczytanie naszego artykułu do końca.
Jeśli chcesz być na bieżąco z informacjami na
temat zdrowia i zdrowego stylu życia,
zapraszamy na nasz portal ponownie!
Więcej z kategorii Gastrologia
Odrobaczanie ludzi - czy, kiedy i jak to robić? Preparaty oraz domowe sposoby
Robaki w układzie pokarmowym
Uchyłki esicy - czym są? Objawy, leczenie, dieta
Wizualizacja uchyłków esicy
Luźny stolec to skutek nieprawidłowego formowania kału. Sprawdź, jak go zatrzymać
Młoda kobieta ma biegunkę
Podobne artykuły
Kobieta wymiotuje po alkoholu
Wymioty po alkoholu - co pomaga i jak je powstrzymać?
Choroba żołądka i dwunastnicy
Zapalenie dwunastnicy - dieta i leczenie
Mężczyzna odczuwający ciągły głód
Ciągłe uczucie głodu - jakie są przyczyny nadmiernego apetytu?
Kobietę boli żołądek po alkoholu
Ból żołądka po alkoholu - jak z nim walczyć i dlaczego występuje?
Kobieta z objawami gastropatii rumieniowej
Gastropatia rumieniowa - co to jest i jak ją leczyć? Przyczyny i objawy

Reklama


Sonda
Sonda redakcyjna
Jakie są Twoje sposoby na szybkie zaśnięcie?
Trisen-sonda