Parnter serwisu:

Jakie zastosowanie mają komórki macierzyste z krwi pępowinowej?

Okazuje się, że komórki macierzyste pobrane z krwi pępowinowej podczas porodu dziecka stanowią cenny materiał wykorzystywany w wielu dziedzinach medycyny. Znanych jest już ponad 80 jednostek chorobowych, które w tej chwili leczone są komórkami macierzystymi, w ramach leczenia finansowanego przez NFZ. Wciąż jednak słyszy się o kolejnych doniesieniach ze świata nauki o nowych możliwościach i potencjale komórek macierzystych.
Komórki macierzyste
Źródło: 123RF

Co to są komórki macierzyste?

Komórki macierzyste to pierwotne komórki, które mają niesamowitą zdolność do przekształcania się w różne komórki i tkanki, takie jak np. tkanka mięśniowa, nerwowa, kostna, czy krwinka. Takie komórki mogą dzielić się  nieskończoną ilość razy. Pobranie ich z organizmu i przeszczepienie w miejsce, gdzie organ został zniszczony przez chorobę, czy daną metodę leczniczą (np. chemioterapię lub radioterapię), daje olbrzymie szanse na powodzenie terapii i regenerację.

Najmłodsze komórki macierzyste pobiera się z krwi pępowinowej. Ten rodzaj komórek pobiera się w sposób nieinwazyjny podczas porodu, a właściwie tuż po urodzeniu dziecka i odcięciu pępowiny.

Leczenie komórkami macierzystymi z krwi pępowinowej

Leczenie komórkami macierzystymi w Polsce po raz pierwszy miało miejsce w 2000 roku. Przeszczepiono wtedy komórki macierzyste pobrane z krwi pępowinowej dopiero co urodzonej dziewczynki, jej choremu na białaczkę bratu. Od tej pory podobnych zabiegów wykonano kilkadziesiąt, nie tylko wśród dzieci.

Komórki macierzyste pobrane z krwi pępowinowej przy porodzie mogą być zastosowane zarówno u dziecka, od którego zostały pobrane (wówczas określa się to jako przeszczepienie autologiczne), jak i u jego rodzeństwa (wtedy mówimy o przeszczepieniu allogenicznym).

W naszym kraju znajduje się kilka ośrodków specjalizujących się w transplantacji komórek macierzystych pozyskanych z krwi pępowinowej, są to placówki m.in. z Wrocławia, Poznania, Lublina, Krakowa i Bydgoszczy.

Jakie zastosowanie mają komórki macierzyste z krwi pępowinowej?

Skąd takie poruszenie związane z zagadnieniem jakim są komórki macierzyste? Zastosowanie ich jest olbrzymie i stale rośnie. Na ten moment prowadzi się terapię ponad 80 schorzeń, wykorzystując właśnie komórki macierzyste z krwi pępowinowej. Ciągle przeprowadza się badania na temat możliwości eksploatacji tych nieprzeciętnych komórek na różnych polach medycyny.

Medyczne zastosowanie komórek macierzystych w tej chwili znane jest choćby na polu walki z chorobami immunologicznymi, metabolicznymi oraz związanymi z problemami krwiotwórczymi.

Komórki macierzyste krwi pępowinowej stosowane są w leczeniu 80 chorób onkologicznych i hematologicznych. Jest to postępowanie standardowe i refundowane przez Narodowy Fundusz Zdrowia. Z dobrodziejstw komórek macierzystych czerpie również medycyna regeneracyjna tj. neurologia, ortopedia czy okulistyka.

Jakie choroby można leczyć komórkami macierzystymi z krwi pępowinowej?

W tej chwili wiadomo o ponad 80 jednostkach chorobowych, które leczy się specjalistycznymi narzędziami. Są to komórki macierzyste. Leczenie komórkami macierzystymi pobranymi z krwi pępowinowej obejmuje swoim zasięgiem m. in. takie choroby jak:

  • ostre białaczki (np. ostra białaczka szpikowa, ostra białaczka limfoblastyczna);
  • białaczki przewlekłe (np. przewlekła białaczka szpikowa, przewlekła białaczka limfotyczna);
  • zespół mielodysplastyczny (np. niedokrwistość oporna na leczenia);
  • choroby wywołane przez uszkodzenie komórki macierzystej (np. niedokrwistość Fanconiego);
  • dziedziczne zaburzenia układu immunologicznego (np. zespół Kostmanna, zaburzenia adhezji leukocytów);
  • niektóre nowotwory złośliwe (np. rak piersi, mięsak Ewinga, neuroblastoma, rak nerki).

Komórki macierzyste – przyszłość medycyny?

W komórkach macierzystych z krwi pępowinowej tkwi olbrzymi potencjał. Wiedzą to naukowcy i badacze z całego świata. Dlatego nie szczędzą wysiłków, by badać jakie jeszcze inne schorzenia oraz stany mogą wyleczyć komórki macierzyste.

Pokłada się duże nadzieje w możliwości wykorzystania komórek macierzystych z krwi pępowinowej w kuracji m.in. stwardnienia rozsianego, mózgowego porażenia dziecięcego, cukrzycy typu 1, tocznia, uszkodzenia rdzenia kręgowego, dystrofii mięśniowej oraz oparzeń.

Obecnie częściej wykorzystuje się krew pępowinową u rodzeństwa dziecka, od którego komórki macierzyste zostały pobrane, jednak naukowcy stoją na stanowisku, że z czasem wzrośnie też liczba przeszczepień komórek macierzystych u dzieci, od których je pobrano. Od niedawna, także w Polsce, można wykorzystać je u dzieci cierpiących na mózgowe porażenie dziecięce pod warunkiem, że mają zabezpieczoną własną krew pępowinową.

Czytaj też:

Oceń artykuł

(liczba ocen 0)