Nowy sklep

już ON-LINE

Badanie nasienia (seminogram) - przygotowanie, przebieg i wyniki

Badanie nasienia odgrywa kluczową rolę w diagnostyce męskiej niepłodności. Pomaga nie tylko ocenić ilość i jakość plemników, ale również określić szansę pacjenta na posiadanie potomstwa drogami naturalnymi. Zobacz, jak przygotować się do badania, jaki jest jego przebieg i jak interpretować wyniki.
Badanie nasienia u mężczyzny
Źródło: 123RF
 

Seminogram jest niezwykle ważnym badaniem dla panów, którzy chcą zostać ojcami. Dla płodności mężczyzny kluczowe znaczenie ma ruchliwość plemników, ich ilość i budowa. Choć wiedział to już w 1875 roku Oskar Hertwig, niemiecki uczony, który zaobserwował, że zapłodnienie następuje wtedy, gdy plemnik wnika do komórki jajowej, to standardy badania jakości nasienia zostały opisane i wprowadzone w życie przez Światową Organizację Zdrowia dopiero w 1980 roku. Od tego czasu badanie nasienia stało się podstawą w diagnostyce męskiej niepłodności. Badanie płodności u mężczyzn zleca się najczęściej wtedy, gdy para ma za sobą rok bezskutecznych starań o ciążę.

Co pokazuje seminogram?

Wynik badania nasienia daje lekarzowi ogromną wiedzę na temat potencjału prokreacyjnego pacjenta i pozwala zdiagnozować przyczyny problemów z płodnością. W trakcie jednego badania można określić:

  • liczbę plemników na 1 ml nasienia
  • ogólną liczbę plemników
  • ich ruchliwość
  • budowę
  • odsetek żywych plemników
  • stopień zgrupowania plemników
  • czas upłynnienia
  • objętość, lepkość i wygląd ejakulatu
  • pH spermy

Jak wygląda badanie nasienia?

Dla wielu mężczyzn badanie spermy to jedno z bardziej krępujących badań. Wytrysk na zawołanie wywołany masturbacją w obcym miejscu czasem bywa prawdziwym wyzwaniem, zwłaszcza dla młodych niedoświadczonych mężczyzn. Gabinety, w którym pobiera się ejakulat mają najczęściej specjalne pokoje, w których dba się o intymność pacjenta.

Czasem zdarza się, że lekarz zezwoli na pobranie spermy w domu, trzeba wtedy jednak pamiętać o tym, że próbka w sterylnym pojemniku musi trafić w ciągu 30 minut do laboratorium. Warunkiem koniecznym jest także utrzymanie przez cały czas próbki w temperaturze zbliżonej do temperatury ciała i ochrona jej przed światłem. Nie jest to łatwe, dlatego lekarze zalecają wykonanie badania w poradni, bo gwarantuje to, że wynik nie zostanie zafałszowany.

Nasienie powinno pochodzić z pierwszego wytrysku i nie może być pobrane z tradycyjnej prezerwatywy, która może być pokryta preparatem plemnikobójczym. Coraz częściej w niektórych klinikach są jednak dostępne specjalne prezerwatywy, które pozwalają na pobranie próbki w trakcie stosunku z partnerką.

Nie wykonuje się natomiast badania próbki, która została pobrana w trakcie stosunku przerywanego, bo można stracić w ten sposób pierwszą porcję spermy, która zawiera najwięcej plemników.

Badanie nasienia - jak się przygotować?

Żeby wynik badania spermy był wiarygodny trzeba wiedzieć o kilku ważnych wskazówkach. Główną z nich to wstrzemięźliwość seksualna i powstrzymanie się od wytrysku, na 3-5 dni przed badaniem (niektórzy zalecają 2-7 dni). Pacjent powinien także:

  • 3-5 dni przed badaniem nie pić alkoholu
  • poinformować lekarza o lekach przyjmowanych przez ostatnie 3 miesiące
  • przed pobraniem próbki umyć ręce i prącie wodą z mydłem
  • przed masturbacją oddać mocz, żeby oczyścić początkowy odcinek cewki moczowej z bakterii
  • oddać próbkę spermy do jałowego pojemnika
  • pacjent powinien także poinformować o ewentualnej utracie części ejakulatu

Rozszerzone badanie nasienia

Lekarz może zlecić pacjentowi także rozszerzone badanie nasienia, które pozwala ocenić morfologię plemników. W dużym powiększeniu widać wtedy nie tylko budowę plemników, ale także można określić proporcję między plemnikami zbudowanymi prawidłowo i tymi, które są uszkodzone. Można zobaczyć również, czy uszkodzona jest główka plemnika, wstawki, czy witki.

Badanie nasienia wyniki

Wynik badania nasienia pozwala lekarzowi ocenić, czy niepłodność wynika z:

  • obniżonej liczby plemników w ejakulacie (tzw. oligozoospermia, <20 mln/ml)
  • nieprawidłowej ruchliwości plemników (asthenozoospermia <50 proc. plemników klasy A i B lub <25 proc. klasy A)
  • nieprawidłowej budowy plemników (teratozoospermia, <30 proc. prawidłowo zbudowanych)
  • braku plemników w spermie (azoospermia)
  • brak właściwej objętości ejakulatu (hipospermia)
  • braku ejakulatu (aspermia)

Od 2010 roku obowiązują nowe normy Światowej Organizacji Zdrowia. Pacjent nie powinien mieć problemów z płodnością, jeśli:

  • objętość ejakulatu wynosi ≥ 1,5 ml
  • całkowita liczba plemników w ejakulacie wynosi ≥ 39 mln
  • koncentracja plemników (liczba plemników w 1 ml nasienia) wynosi ≥ 15 mln
  • ogólny odsetek ruchliwych plemników wynosi ≥ 40 proc.
  • odsetek plemników o ruchu postępowym wynosi≥ 32 proc.
  • odsetek plemników żywych wynosi ≥ 58 proc.
  • pH wynosi ≥ 7,2
  • morfologia plemników wynosi ≥ 4 proc.

Czytaj też:

Oceń artykuł

(liczba ocen 17)

Pytanie: Jaki świąteczny prezent ucieszyłby Cię najbardziej?

  ręcznie wykonany

  kosmetyki

  dobry alkohol

  odzież

  coś z wyposażenia wnętrz lub małe AGD

  karta podarunkowa do wykorzystania na dowolny zakup

  bilety na kulturalne wydarzenie

  voucher na atrakcję