Gęsta krew – przyczyny i objawy. Jakie choroby oznacza?

Gęsta krew – tak potocznie określa się sytuację, kiedy krew danej osoby jest zbyt zagęszczona. Powodem takiej sytuacji może być zbyt niska podaż wody, czy przyjmowane leki, ale też mogą za nią stać różne choroby, jak np. toczeń rumieniowaty układowy, czy marskość wątroby. Nie należy ignorować takiego stanu, ponieważ może on doprowadzić np. do udaru mózgu, czy zawału serca. Jakie objawy świadczą o zbytniej gęstości krwi? Jakie badania warto wykonać, by sprawdzić gęstość krwi?
Gęsta krew w strzykawce
źródło:123RF

Spis treści

Przyczyny gęstej krwi

Gęsta krew to potoczne określenie nadmiernej gęstości i lepkości krwi, która może wynikać z zupełnie błahych, a czasem całkiem poważnych problemów zdrowotnych. Jednym z częstych powodów występowania zjawiska zbyt dużego zagęszczenia krwi jest niedostateczna podaż płynów. Dziennie należy pić co najmniej 1,5-2 litrów wody, kompotu, czy herbatek owocowych, natomiast trzeba unikać picia alkoholu, kawy i czarnej herbaty, które mogą powodować gęstnienie krwi.

Skąd jeszcze bierze się gęsta krew? Przyczyny takiej sytuacji można szukać także w nadkrzepliwości, czyli w procesie prowadzącym do tworzenia się skrzepów krwi. Są one bardzo niebezpieczne, mogą nawet zagrażać życiu takiej osoby, ponieważ mogą prowadzić nawet do udaru mózgu, zawału serca, czy zatorowości płucnej.

Za gęsta krew może być również powodem występowania w organizmie różnych chorób, np. nowotworu, białaczki, astmy, schorzeń reumatoidalnych lub autoimmunologicznych, ale także stanów takich jak ciąża, czy obciążenie genetyczne.

Jak objawia się gęsta krew?

Kiedy można powiedzieć „gęsta krew”? Objawy zagęszczonej krwi trudno zauważyć gołym okiem. Choć osoby, które wnikliwie obserwują swój organizm, być może będą umiały ocenić, czy ich krew stała się gęstsza niż zwykle. W sytuacji zgęstnienia krwi odznacza się ona też lepkością.

Pojęcie „zbyt gęsta krew” przejawia się w wynikach badań krwinek czerwonych, a dokładnie erytrocytów, które występując w krwiobiegu w nadmiarze prowadzą do zgęstnienia krwi.

W związku z tym, że przedłużający się stan związany z zagęszczeniem krwi może doprowadzić do bardzo poważnych schorzeń, należy się bacznie przyglądać własnemu ustrojowi i jak najszybciej reagować na pojawienie się następujących symptomów: 

  • kołatanie serca, 
  • duszność, 
  • krwioplucie, 
  • ból (czasem też kłucie albo ucisk) w klatce piersiowej, promieniujący do żuchwy, ramienia, górnej części brzucha, czy lewej ręki, 
  • omdlenie, 
  • nagłe osłabienie, 
  • zaburzenia mowy, czy widzenia,  
  • drętwienie twarzy albo/i kończyn. 

Oznaki te mogą zwiastować początek zawału serca, bądź udaru mózgu, dlatego w takiej sytuacji należy natychmiast wezwać pomoc medyczną.

Reklama

Jakie choroby oznacza gęsta krew?

Przyczyny gęstej krwi tkwią w niektórych schorzeniach. Wśród chorób mogących wywołać stan zbytniego zagęszczenia krwi znajdują się m.in.:

  • choroby nowotworowe (np. czerwienica prawdziwa, policythemia vera, makroglobulinemia Waldenstroma);
  • białaczka;
  • choroby genetyczne;
  • choroby autoimmunologiczne (zespół antyfosfolipidowy, toczeń rumieniowaty układowy);
  • choroby wrodzone (mutacja czynnika V Leiden, niedobory białka C i S);
  • choroby reumatoidalne.

Ryzyko zbyt dużej krzepliwości krwi jest też powiązane z przyjmowaniem leków na różne schorzenia (może to dotyczyć takich preparatów jak np. chlorpromazyna, chinidyna, prokainamid, fentytoina), a także doustnej antykoncepcji hormonalnej i hormonalnej terapii zastępczej.

Poza tym za gęstą krwią mogą także stać schorzenia hematologiczne, jak np. DIC, czyli zespół rozsianego wykrzepiania wewnątrznaczyniowego. Z czym jeszcze może mieć związek gęsta krew, co oznacza? Niekiedy może ją powodować marskość wątroby lub mocznica. 

Jakie badania zrobić na gęstą krew?

Aby dowiedzieć się co oznacza gęsta krew i z jakiego powodu doszło do takiego stanu, należy wykonać odpowiednie badania krwi. Ich wykonanie zleca lekarz pierwszego kontaktu, bądź inny lekarz specjalista, np. hematolog.

Jakie testy mogą dowieść, że u danego pacjenta występuje gęsta krew, jakie badania powinny zostać przeprowadzone? Jest nim test agregacji płytek i łączenia się (zlepiania) trombocytów. Wykonuje się go w ten sposób, że dodaje się do krwi substancje powodujące zagęszczanie, a po jakimś czasie ocenia się nasilenie i stopień agregacji. 

Jednak to nie jedyne badanie, na podstawie którego lekarz może wywnioskować istnienie stanu nadmiernego zagęszczenia krwi. Dzięki morfologii krwi też można stwierdzić taką okoliczność, jeśli poziom płytek krwi będzie zbyt niski.

Pomocne może się też okazać badanie krwi MPV, czyli takie, które określa średnią objętość płytki.

Jak leczyć za gęstą krew?

Leczenie zbyt gęstej krwi ściśle wiążę się ze schorzeniem, czy jakimś czynnikiem, który doprowadził do takiej sytuacji. Dość często podaje się w takim przypadku preparaty rozrzedzające krew (np. heparynę – przeważnie doraźnie lub acenokumarol – raczej długotrwale). 

Odbiegając od farmakologii medycyna zna też inne sposoby na zmniejszenie gęstości krwi, które warto wprowadzić do codziennego funkcjonowania. Polegają one na odpowiedniej diecie, w której nie może brakować dużej ilości płynów (najlepiej wody) – około 1,5-2 litrów na dzień, a także owoców i warzyw. Palenie tytoniu oraz alkohol należy w takim wypadku odstawić. Powinno się prowadzić aktywny tryby życia, włączając do niego regularny sport (bardzo sprzyjają dobrym wynikom krwi takie aktywności jak bieganie, jazda rowerem lub pływanie). 

Ponadto należy unikać długotrwałego stania, ale też przeciągającego się siedzenia. W związku z tym pracując na stojąco albo na siedząco, dobrze jest robić częste przerwy na odpoczynek i ćwiczenia ruchowe. Osoby, które mają problem z nadwagą lub otyłością, powinny dążyć do schudnięcia. Poza tym trzeba mieć rękę na pulsie, jeśli chodzi o ciśnienie tętnicze krwi i pilnować jego prawidłowych parametrów.

Czytaj też:

Bibliografia

  • 1. Carr Jacqueline H., Rodak Bernadette F., Atlas hematologii klinicznej, Wydawnictwo Medyczne Urnab & Partner, 2012, I, ISBN 9788376092157.
  • 2. Rosenberg Gilian, Przypadki w hematologii laboratoryjnej, Wydawnictwo Medyczne Urnab & Partner, 2012, I, ISBN 9788376097893.

Oceń artykuł

(liczba ocen 0)

Dziękujemy za przeczytanie naszego artykułu do końca. Jeśli chcesz być na bieżąco z informacjami na temat zdrowia i zdrowego stylu życia, zapraszamy na nasz portal ponownie!

<-- popup -->