NAC i L-cysteina w suplementach dla sportowców. Działanie

NAC i L-cysteina zawarte w suplementach diety dla sportowców pozwalają regenerować uszkodzone białka mięśni, a także chronią i przyspieszają odnowę wątroby zniszczonej przez inne wspomagacze formy fizycznej. Zobacz, czym jest N-acetylo-L-cysteina, jakie są jej właściwości i zastosowanie, a także – jak należy dawkować tego typu suplementy.
Suplement diety dla sportowców
źródło:123RF

Spis treści

Czym jest NAC?

Pod enigmatycznym skrótem NAC kryje się N-acetyl-L-cysteina. Jest to pochodna L-cysteiny, aminokwasu niezbędnego do funkcjonowania ludzkiego organizmu. NAC stosowana jest w suplementach diety ze względu na większą stabilność i lepiej zachowane właściwości w porównaniu z czystą L-cysteiną. Za jej najważniejszą i najbardziej charakterystyczną właściwość niemal powszechnie uważa się fakt, iż jest ona tak zwanym prekursorem substancji o nazwie z glutation. Jest to szczególny tripeptyd o działaniu przeciwutleniającym, który regeneruje uszkodzone białka a także pełni inne role, istotne z punktu widzenia nie tylko osób wyczynowo uprawiających sport. 

Przyjrzyjmy się zatem bliżej cysteinie i jej pochodnej, czyli NAC; zobaczmy, jakie mają one właściwości i zastosowanie. 

Do czego służy cysteina? 

Cysteinaspełnia w organizmie ludzkim szereg istotnych funkcji, bez których trudno wyobrazić sobie sprawne jego funkcjonowanie. 

  1. Uczestniczy w syntezie glutationu, dzięki czemu wykazuje właściwości antyoksydacyjne, ograniczając aktywność wolnych rodników i zapobiegając starzeniu się organizmu, przyspieszając regenerację białek a także korzystnie wpływając na płodność mężczyzn.
  2. Bierze udział w syntezie kolagenu, który jest podstawowym budulcem ścięgien i odpowiada za właściwą ich kondycję.
  3. Uczestniczy w budowie tkanki mięśniowej.
  4. Pomaga w spalaniu tkanki tłuszczowej.
  5. Zwiększa wydolność tlenową, przyspiesza regenerację zmęczonychmięśni.
  6. Chroni wątrobę i ułatwia jej regenerację, zwłaszcza w przypadku obciążenia kuracją sterydową.
  7. Zapobiega miażdżycy naczyń krwionośnych.
  8. Nasila wydzielania dopaminy, wpływając na poprawę nastroju w stanach depresyjnych, działa wspomagająco w leczeniuzaburzeń psychicznych takich jak schizofrenia.
  9. Przyspiesza gojenie ran.
  10. Zwiększa odporność,wpływając na aktywność białych krwinek, redukuje zasięg i moc stanów zapalnych.
  11. Pomaga w detoksykacji organizmu z metali ciężkich, chroni przed skutkami promieniowania.
  12. Ułatwia oddychanie w trakcie chorób górnych dróg oddechowych.

Skąd się bierze L-cysteina?

L cysteina wytwarzana jest endogennie w organizmie ludzkim, ale ze względu na duże zapotrzebowanie, istnieje konieczność zwiększania jej poziomu w sposób egzogenny, dostarczając ją w postaci pożywienia, względnie suplementów diety. Jeśli chodzi o produkty żywnościowe, cysteina znajduje się w pokarmach o dużej zawartości białka, zarówno pochodzenia roślinnego, jak i zwierzęcego. 

Wymienić wśród nich można takie pozycje, jak:

  • soja i jej przetwory,
  • fasola,
  • groszek,
  • soczewica,
  • ciecierzyca,
  • jajka,
  • wieprzowina,
  • wołowina,
  • kurczak,
  • indyk.

Różnorodność wyżej wymienionych produktów sprawia, że teoretycznie z zaopatrzeniem organizmu w ten aminokwas nie powinny mieć problemu zarówno osoby jedzące mięso, jak też korzystające z diety wegetariańskiej, a nawet wegańskiej. Jeśli jednak z jakichś powodów poziom L-cysteiny jest zbyt niski, rozwiązaniem mogą być suplementy diety. 

N-acetylo-L-cysteina

Tak jak wspomnieliśmy wyżej, w suplementach diety zazwyczaj stosowana jest pochodna cysteiny, czyli N-acetylo-L-cysteina (NAC). Większość tego typu produktów dedykowana jest osobom zmagającym się z przeciążeniem mięśni oraz wątroby. Pomagają one przyspieszyć regenerację białek tworzących tkankę mięśniową, a także oczyścić wątrobę przeciążoną stosowaniem innego typu suplementów oraz pozostałych produktów zwiększających moc, siłę i wytrzymałość organizmu. I to właśnie wszechstronność oraz rozbudowana funkcja ochronno-odbudowująca stanowią o dużej popularności środka, jakim jest N-acetylo-L-cysteina.

NAC/cysteina - dawkowanie

Suplementy diety zawierające NAC/cysteinę dostępne są w różnych postaciach – w proszku (może być mieszany na przykład z koktajlami białkowymi) lub w tabletkach oraz kapsułkach przeznaczonych do połykania.  

Dzienne zapotrzebowanie na L-cysteinę wynosi około 1400 mg. Ilość tę łatwo jest zapewnić za sprawą dobrze zbilansowanej diety, natomiast w przypadku większych lub mniejszych niedoborów zaleca się suplementację w wielkości 500 do 1500 mg na dobę, co odpowiada 1-3 standardowym tabletkom/kapsułkom. Środków tego typu nie powinno się przyjmować w dawkach większych, a także dłużej, niż kilka miesięcy. Nadmierne spożycie preparatów z NAC może powodować między innymi powstawanie kamieni nerkowych

NAC jest suplementem droższym niż większość aminokwasów stosowanych przez sportowców. Ceny opakowań zawierających 60-120 kapsułek zazwyczaj wahają się w przedziale od 40 do nawet 100 złotych. Podobnie kształtuje się koszt nabycia 200-gramowego opakowania NAC w proszku.

Czytaj też:

Bibliografia

  • Aminokwasy i proteiny, L-cysteina, http://www.bio-med.pl/L-cysteina-w-postaci-wolnej.pdf
  • Anna Bilska, Agata Kryczyk, Lidia Włodek, Różne oblicza biologicznej roli glutationu, Postepy Hig Med Dosw. (online), 2007; 61

Oceń artykuł

(liczba ocen 0)

17484
Pytanie: Jak budujesz odporność swojego organizmu?

  Pamiętam o aktywności fizycznej

  Stosuje suplementy diety

  Dbam o pełnowartościową dietę

  Nie robię nic

Dziękujemy za przeczytanie naszego artykułu do końca. Jeśli chcesz być na bieżąco z informacjami na temat zdrowia i zdrowego stylu życia, zapraszamy na nasz portal ponownie!

Powyższy artykuł prezentuje treści informacyjne i został opracowany wyłącznie przez redakcję serwisu. Artykuł zawiera informacje o wybranych produktach dostępnych w internetowym Sklepie Medme.pl i ma charakter autopromocyjny Sklepu Medme.pl Wybór prezentowanych produktów lub kategorii produktów został dokonany w sposób rzetelny, wyłącznie przez redakcję serwisu.