Wypadanie macicy - objawy, leczenie nieoperacyjne

Autor

Marta Roszkowska

Problem wypadającej macicy dotyczy wielu kobiet, które przeszły trudny poród lub weszły w okres przekwitania. Obniżenie narządów rodnych spowodowane jest zwiotczeniem tkanek. Jakie są tego przyczyny?

Wypadanie macicy

Wypadaniem macicy nazywa się obniżenie narządów rodnych, spowodowane rozciągnięciem mięśni pochwy, miednicy i odbytu. Pojawia się przede wszystkim po porodzie, ale dotyka również kobiet w okresie menopauzy. Oprócz narządów rodnych możliwe jest obsunięcie się pęcherza. Narządy zmieniają swoje położenie, co może doprowadzić do wysunięcia, zupełnego wypadnięcia lub wynicowania pochwy – czyli odwrócenia jej w drugą stronę.

Wypadająca macica - przyczyny

Obniżanie narządów rodnych u młodych kobiet może być spowodowane trudnym lub skomplikowanym porodem. Najczęstszą przyczyną jest urodzenie stosunkowo dużego dziecka lub przejście kilku porodów. W przypadku starszych kobiet do wypadania macicy dochodzi w wyniku zaburzenia gospodarki hormonalnej, a ściślej niedoboru estrogenów. Dochodzi wówczas do zmniejszenia produkcji kolagenu i w rezultacie zwiotczenia mięśni oraz tkanek utrzymujących narządy rodne.

Pewne dodatkowe dolegliwości mogą zwiększyć ryzyko wypadania macicy. Wiele z nich dotyczy dolegliwości związanych z silnymi zaparciami, chorobami układu oddechowego lub nadwagą, co skutkuje zwiotczeniem mięśni podtrzymujących narządy. Do rozwoju tego typu schorzeń przyczynia się również praca fizyczna, polegająca na dźwiganiu ciężkich przedmiotów.

Wypadanie macicy może być spowodowane zespołem Ehlersa-Danlosa. To zespół chorób genetycznych, charakteryzujący się nadmierną elastycznością stawów oraz skóry. Jednym z następstw choroby może być osłabienie mięśni podtrzymujących macicę i pozostałe narządy.

Wypadanie macicy - objawy

W początkowych objawach wypadania macicy kobiety skarżą się na ból podbrzusza oraz krzyżowej części kręgosłupa. Do tego dochodzi również nieprzyjemne uczucie parcia lub wysuwania się narządów z pochwy, co w skrajnych przypadkach może być wyraźnie widoczne. Powyższym objawom może towarzyszyć zaparcie, uczucie parcia na stolec, nietrzymanie moczu i poczucie niedokładnego wypróżniania się, co wiąże się z ryzykiem rozwoju infekcji dróg moczowych. Dodatkowo kobiety cierpiące na dolegliwość wypadania macicy mogą odczuwać uczucie ucisku i pełności w pochwie, a współżycie seksualne może stać się bolesne (zarówno w trakcie stosunku, jak i po nim).

Objawy wypadania macicy mogą się od siebie różnić w zależności od stopnia zaawansowania choroby. Od bólu podbrzusza po wynicowanie pochwy i całkowite wypadnięcie macicy.

Wypadająca pochwa

Wypadająca pochwa towarzyszy dolegliwościom związanym z obniżeniem narządów rodnych zwanych również wypadaniem macicy. Podobnie, jak w przypadku wypadania macicy, objawy wypadania pochwy uzależnione są od stopnia zaawansowania choroby. We wczesnym stadium schorzenia obserwuje się obniżenie przedniej, tylnej lub obu ścian pochwy. Zmiany mogą być zauważalne podczas badania ginekologicznego.

Objawy wypadającej pochwy na tym etapie rozwoju choroby to m.in.:

  • bóle w podbrzuszu,
  • bóle krzyżowej części kręgosłupa,
  • ból podczas stosunku seksualnego,
  • zaburzenia oddawania moczu (w szczególności nietrzymanie moczu);
  • uczucie obecności ciała obcego w pochwie,
  • zaparcia.

W skrajnych, bardziej zaawansowanych przypadkach ściany pochwy zaczynają być widoczne na zewnątrz.

Wypadanie macicy - leczenie

Wypadanie macicy jest chorobą, która wymaga specjalistycznego leczenia. Ignorowanie tego stanu rzeczy może doprowadzić do nieprzyjemnych dla zdrowia konsekwencji. Ostatnie stadium choroby, czyli wyraźne wypadanie i wysuwanie się macicy na zewnątrz, podlega leczeniu operacyjnemu, które nie zagraża zdrowiu kobiety. Brak leczenia może prowadzić do zakażeń i infekcji dróg moczowych. W przypadku wczesnego stadium choroby operacja nie jest konieczna.

W przypadku starszych pacjentek wykonuje się operację zupełnego usunięcia macicy lub tak zwanego zamknięcia pochwy. Leczenie operacyjne eliminuje objawy choroby i pozwala kobiecie prawidłowo funkcjonować.

Wypadanie macicy - leczenie nieoperacyjne

We wczesnym stadium wypadania macicy operacja często nie jest konieczna. Nieoperacyjne leczenie obniżenia narządów rodnych opiera się zazwyczaj na kuracji zachowawczej polegającej w głównej mierze na:

  • farmakoterapii - dopochwowym aplikowaniu kremów, maści, czy globulek zawierających estrogen, który ma wspomóc ujędrnianie ścian pochwy. Środki hormonalne przepisywane są przede wszystkim kobietom dojrzałym w okresie okołomenopauzalnym, u których za utratę elastyczności mięśni miednicy odpowiada malejąca produkcja żeńskich hormonów płciowych.
  • ćwiczeniach wzmacniających mięśnie miednicy – w szczególności na treningu mięśni Kegla.

W niektórych przypadkach zaleca się stosowanie tzw. pessary, czyli krążków lub dysków podtrzymujących ściany pochwy. Tę metodę stosuje się często w leczeniu nietrzymania moczu, a to schorzenie może mieć z kolei bezpośredni związek z dysfunkcją mięśni dna miednicy.

Wypadanie macicy - operacja

Zaawansowane stadium wypadania macicy wymaga leczenia operacyjnego. Metoda przeprowadzenia zabiegu uzależniona jest od stopnia zaawansowania choroby i stanu pacjentki. Swego czasu, głównym operacyjnym sposobem leczenia obniżenia narządów rodnych było usunięcie macicy (histerektomii), jednak nie rozwiązywało to problemu wypadania pochwy. Aktualnie stosuje się wiele technik operacyjnych, których głównym celem jest poprawa podpory macicy w miednicy. Zabiegi wykonywane są zarówno z poziomu wnętrza pochwy, jak również przez jamę brzuszną.

Wypadanie macicy a współżycie

Wypadanie macicy może prowadzić do bólu podczas współżycia, jak również dyskomfortu odczuwanego po stosunku. Jest to jeden z niepokojących sygnałów i objawów obniżenia narządów rodnych, w tym wypadania macicy i pochwy. W zależności od stadium choroby, lekarz może zalecić ćwiczenia mięśni Kegla i ewentualną farmakoterapię, aby zminimalizować odczuwanie bólu podczas współżycia. Jeśli konieczna okaże się operacja usunięcia macicy, kobieta będzie mogła wrócić do życia seksualnego po zalecanej rekonwalescencji.

Wypadanie macicy – profilaktyka

Po zdiagnozowaniu obniżenia narządów rodnych konieczna jest zmiana nawyków i prowadzenie w życie działań profilaktycznych. Przede wszystkim należy zrezygnować z dźwigania ciężkich przedmiotów. W przypadku występowania zaparć lub problemów z oddawaniem moczu wymagana jest wizyta u specjalisty. Podobnie w przypadku pojawienia się bólu w dolnej części kręgosłupa.

Kobiety w dojrzałym wieku mogą otrzymać od ginekologa specjalne kremy lub globulki z dodatkiem estrogenów, które mają za zadanie wyrównanie gospodarki hormonalnej i wzmocnienie tkanek utrzymujących narządy rodne. Przy okazji zmniejszają dolegliwości towarzyszące menopauzie.

Wypadanie macicy - ćwiczenia

Wypadanie macicy to choroba, która nie musi się rozwinąć do stadium wymagającego operacji. Nie warto więc lekceważyć najdrobniejszych objawów i jak najszybciej zgłosić się do ginekologa. Może się bowiem okazać, że leczenie będzie polegało jedynie na wzmocnieniu mięśni miednicy. Trening tego obszaru mięśni nie jest skomplikowany, a może przynieść wiele dodatkowych korzyści. Ćwiczenia mięśni Kegla, bo o nich mowa, można wykonywać niemalże w każdej sytuacji, czy to w domu, pracy, czy w drodze. Ważne, żeby wykonywać je codziennie, systematycznie i przestrzegać liczby powtórzeń.

Gdzie zlokalizowane są mięśnie Kegla? Wystarczy spróbować zatrzymać strumień moczu podczas opróżniania pęcherza i zaobserwować, które mięśnie zostały użyte do tego procesu. Innym sposobem jest umieszczenie palca w pochwie i zaciśnięcie na nim mięśni. Za odczuwalny ucisk odpowiadają właśnie mięśnie Kegla. I to właśnie na napinaniu i rozluźnianiu tego obszaru mięśni będzie polegał trening.

Oceń artykuł

(liczba ocen 36)

WASZA OPINIA JEST DLA NAS WAŻNA