Kręgi szyjne (budowa). Za co odpowiadają?

Kręgi szyjne to część kręgosłupa człowieka, odpowiadająca za poruszanie głową. Budowa kręgów szyjnych obejmuje 7 kręgów. Poznaj nazwy kręgów szyjnych, sprawdź za co odpowiadają oraz co może powodować ból kręgów szyjnych.


Reklama

Spis treści

Budowa kręgów szyjnych

Kręgi szyjne (vertebrae cervicales) są częścią kręgosłupa i są jego najmniejszymi kręgami. Kręgosłup człowieka posiada siedem kręgów szyjnych - C1, C2, C3, C4, C5, C6, C7.

W ich budowie wyróżniamy niskie trzony kręgów (corpus vertebrae), cienkie i pochylone lekko w dół łuki kręgów (arcus vertebrae), między którymi widoczne są otwory kręgów (foramen vertebrale). Najbardziej charakterystyczną cechą kręgów szyjnych jest budowa ich wyrostków poprzecznych. W każdym z dwóch wyrostków poprzecznych kręgu szyjnego znajduje się otwór wyrostka poprzecznego (foramen transversarium). Przez nie zmierzają ku górze tętnica oraz najczęściej dwie żyły kręgowe wraz ze splotem nerwów współczulnych.

Za co odpowiadają kręgi szyjne? 

Kręgi szyjne spełniają ważne funkcje. Wszystkie 7 kręgów szyjnych kręgosłupa jest bardzo mobilnych, ze względu na to, że uczestniczą w poruszaniu i podtrzymywaniu głowy. Ból danego kręgu szyjnego może oznaczać inne problemy zdrowotne. Poszczególne kręgi odpowiadają za różne elementy ludzkiego organizmu:

  • kręg szyjny pierwszy C1 - odpowiadaja za oczy, uszy, jamę ustną, głowę i za uzębienie
  • kręg szyjny drugi C2 - jw..
  • kręg szyjny trzeci C3 - jw.
  • kręg szyjny czwarty C4 -  odpowiadają za nadnercza, osierdzie, opłucną, przeponę, gardło, struny głosowe
  • kręg szyjny piąty C5 -  jw.
  • kręg szyjny szósty C6 - odpowiada za zaburzenia pracy serca, nudności, mięśnie szyi, barki
  • kręg szyjny siódmyC7 - odpowiada za kończyny górne, żebra, tarczycę

Ze względu na szczególne cechy pierwszy, drugi i siódmy kręg zostały omówione szczegółowo poniżej. 

Reklama

Kręg szczytowy - kręg pierwszy

Kręg szczytowy (atlas), czyli I kręg zamiast typowego trzonu posiada luk przedni na którym widoczny jest dołek zębowy (fovea dentis) służący do połączenia z zębem kregu II. Poza tym brak jest charakterystycznego dla pozostałych kręgów wyrostka kolczystego.

Łuk tylny (arcus posterior) oraz położony na nim guzek tylny (tuberculum posterius) są odpowiednikami właściwego łuku kręgowego oraz wyrostka kolczystego. Części boczne kręgu, są najbardziej masywnymi elementami kręgu i służą do dźwigania głowy. Zamiast wyrostków stawowych na częściach bocznych są parzyste powierzchnie stawowe górne (facies articularis superior) służące do połączenia z kością potyliczną oraz powierzchnie stawowe do połączenia się z kręgiem obrotowym.

Wyrostki poprzeczne (processus transversus) pierwszego kręgu szyjnego są dłuższe, mocniejsze i ustawione znacznie bardziej bocznie niż analogiczne wyrostki innych kręgów szyjnych.

Kręg obrotowy - kręg drugi

Drugi (II) kręg szyjny nazywany jest kręgiem obrotowy (axis), ponieważ tworzy oś, wokół której obraca się kręg szczytowy wraz z głową. Ma bardzo rozbudowany trzon z wystającym ku górze zębem kręgu obrotowego (dens axis), na który nasadzony jest kręg szczytowy. Ząb zakończony jest tępym wierzchołkiem (apex dentis).

Nie ma wyrostków stawowych górnych, a zamiast nich występują powierzchnie stawowe górne (facies articularis superior). Znajdują się one z prawej i lewej strony zęba i służą do połączenia z pierwszym kręgiem szyjnym. Wyrostek porzeczny (processus transversus) podobnie jak na kręgu szczytowym, nie ma guzka przedniego oraz tylnego. Wyrostek kolczysty (processus spinosus) jest masywny, długi i rozdwojony na końcu.

Reklama

Kręg wystający - kręg siódmy

Siódmy (VII) kręg, nazywany także kręgiem wystającym (vertebra prominens) nazwę swą zawdzięcza temu, że często jest on pierwszym szyjnym kręgiem wyraźnie wyczuwalnym. Budową swoją przypomina kręgi piersiowe.

Jego trzon (corpus vertebrae) oraz wyrostki poprzeczne (processus transversus) są znacznie większe niż trzony i analogiczne wyrostki pozostałych kręgów szyjnych. Wyrostek kolczysty (processus spinosus) jest długi i nierozgałęziony i to właśnie on uwypukla się guzkowato pod skóra grzbietu. Wyrostki

Bibliografia

  • Jorittsma W.: „Anatomia na żywym człowieku. Wstęp do terapii manualnej”. Urban&Partner, Wrocław, 2004,
  • Bochenek A., Reicher M.: „Anatomia człowieka. Tom I. Anatomia ogólna, kości, stawy i więzadła, mięśnie”. Wydawnictwo Lekarskie PZWL, Warszawa, 2006,
  • Błaszczyk W.: „Biomechanika kliniczna. Podręcznik dla studentów medycyny i fizjoterapii”. Wydawnictwo Lekarskie PZWL, Warszawa, 2004,

Dziękujemy za przeczytanie naszego artykułu do końca. Jeśli chcesz być na bieżąco z informacjami na temat zdrowia i zdrowego stylu życia, zapraszamy na nasz portal ponownie!