Kolka jelitowa u dorosłych - objawy, przyczyny i leczenie

Kolka jelitowa u dorosłych to przede wszystkim ból o bardzo wysokim natężeniu, ale też wiele innych symptomów. W jaki sposób się objawia? Jakie są jej przyczyny oraz sposoby leczenia? Czym różni się od kolki niemowlęcej?
Kobieta ma kolkę jelitową
źrodło:123RF

Spis treści

Kolka jelitowa u dorosłych

Kolka jelitowa u dorosłych nie jest zjawiskiem tak powszechnym, jak u dzieci w wieku niemowlęcym, ma też inną patogenezę oraz objawy. W przypadku dorosłych pacjentów, kolkę jelitową należy definiować jako nagły, napadowy ból brzucha, zazwyczaj jednostronny (najczęściej występuje po lewej stronie, w odróżnieniu od kolki wątrobowej, lokującej się po stronie prawej). 

Objaw ten jest następstwem gwałtownego skurczu mięśni gładkich jelita, do którego dochodzi:

  • po jedzeniu,
  • w czasie nadmiernego wysiłku fizycznego,
  • na skutek zaburzeń chorobowych i czynnościowych.

Kolka jelitowa u dorosłych sama w sobie nie jest dolegliwością groźną dla funkcjonowania ustroju, jednak skala doznań bólowych jest tak duża, iż schorzenie to częstokroć wymaga leczenia oraz wdrożenia daleko idących działań  profilaktycznych. 

Objawy kolki jelitowej u dorosłych

Objawy kolki jelitowej u dorosłych stosunkowo łatwo jest zdiagnozować w czasie wywiadu lekarskiego. 

W odróżnieniu od niemowląt, u których kolka manifestuje się głównie poprzez niepokój, drażliwość, płacz, wzdęcie brzuszka i nadpobudliwość ruchową, u osób dorosłych dolegliwość ta wiąże się z takimi symptomami jak.

  • bardzo silny ból brzucha, zazwyczaj po lewej stronie, pod linią żeber. Ból ma charakter kłujący i napadowy,
  • nudności, wymioty, biegunka, czasem zaparcia,
  • zaburzenia łaknienia,
  • znaczne napięcie oraz zwiększenie objętości brzucha wskutek nagromadzenia gazów jelitowych,
  • częste puszczaniegazów jelitowych, przynoszące doraźną ale krótkotrwałą ulgę.

Reklama

Przyczyny kolki jelitowej u dorosłych

Przyczyny kolki jelitowej u dorosłych są zróżnicowane. 

Najczęściej wymienia się takie czynniki, jak:

  1. Niewłaściwa dieta, bogata w produkty tłuste, smażone, ciężkostrawne i wzdymające, takie jak czerwone mięso, rośliny strączkowe, słodycze i inne.
  2. Jedzenie zbyt szybkiei łapczywe, powodujące zasysanie powietrza, a także nieprawidłowe rozdrabnianie pokarmu zębami, wskutek czego dłużej zalega on w układzie trawiennym (problem ten może dotyczyć też osób mających niepełne uzębienie)
  3. Schorzenia, zaburzenia oraz wady układu pokarmowego, w tym:
  • refluks żołądkowo-jelitowy,
  • choroba wrzodowa żołądka,
  • wrzodziejące zapalenie jelit,
  • zespół jelita drażliwego,
  • uchyłkowatość jelit,
  • niedrożność jelit,
  • zaburzenia trawienia,
  • zaparcia,
  • zaburzenia występowania flory bakteryjnej w jelitach,
  • zmiany nowotworowe.
  1. Alergie pokarmowe, w szczególności na białka znajdujące się w mleku krowim.
  2. Nietolerancje pokarmowe, w tym w szczególności nietolerancja laktozy.
  3. Obecność ciał obcych w przewodzie pokarmowym.
  4. Wysiłek fizyczny powodujący nadmierne napięcie mięśni.
  5. Ciąża i związany ze wzrostem macicy ucisk na jelita.

Ile trwa kolka jelitowa u dorosłych?

O ile problem został ujęty w ramy czasowe w przypadku niemowląt (przynajmniej 3 godziny, 3 razy w tygodniu, przez 3 tygodnie), o tyle u pacjentów dorosłych kwestia ta traktowana jest w sposób umowny, a czas występowania objawów nie jest kryterium diagnostycznym. 

Kolka jelitowa może trwać kilka sekund i ograniczyć się do pojedynczych ukłuć, ale też męczyć pacjenta przez długie godziny, nawracając przez wiele dni, miesięcy, a nawet lat. Dużo w tej materii zależeć będzie od tego, czy podjęte będzie leczenie oraz wdrożone zostaną działania profilaktyczne. 

Leczenie kolki jelitowej u dorosłych

Leczenie kolki jelitowej u dorosłych zakłada zarówno stosowanie środków farmakologicznych, jak też modyfikację stylu życia, a zwłaszcza modelu żywienia się oraz aktywności fizycznej. 

Jeżeli chodzi o leki na kolkę jelitową u dorosłych, zalecane są:

  1. Leki rozkurczowe (spazmolityczne), powodujące rozluźnienie mięśni gładkich, takie jak: 
  • drotaweryna i papaweryna (alkaloidy izochinolinowe)
  • butylobromek hioscyny (alkaloid tropanowy)
  • trimebutyna (syntetyczny agonista obwodowych receptorów opioidowych)
  1. Probiotyki,regulujące skład bakteryjnej flory jelit.

Dodatkowo leczenie można wspomóc stosując zioła o działaniu przeciwskurczowym, do których należą między innymi rumianek, mięta, melisa i koper włoski. W leczeniu kolki jelitowej u dorosłych niezwykle istotna jest też profilaktyka. 

Tym, co każdy pacjent może zrobić, aby złagodzić częstotliwość i natężenie dolegliwości bólowych, jest:

  • rezygnacja z potraw tłustych i wzdymających, a także m.in. napojów gazowanych,
  • jedzenie w umiarkowanych ilościach, regularnych odstępach (co 2-3 godziny) oraz niedużym tempie, z dokładnym przegryzaniem i przeżuwaniem, bez rozmawiania w trakcie (sprzyja to zasysaniu powietrza),
  • regularne wypróżnianie się, a w razie zaparć, przyspieszanie i usprawnianie perystaltyki jelit,
  • nie nadużywanie leków powodujących podrażnienia przewodu pokarmowego, zwłaszcza niesteroidowych leków przeciwzapalnych,
  • nie noszenie zbyt ciasnych ubrań, zwłaszcza spodni, nie zaciskanie paska,
  • odpoczynekpo posiłku, nie wykonywanie gwałtownych ruchów,  a w szczególności – rezygnacja z aktywności sportowej w na przestrzeni przynajmniej 60-90 minut po jedzeniu. 

Czytaj też:

Bibliografia

  • Mieczysława Czerwionka-Szaflarska, Julia Gawryjołek, Kolka jelitowa w praktyce pediatrycznej, Forum Medycyny Rodzinnej 2010, tom 4, nr 6
  • Andrzej Czyrski, Tadeusz Hermann, Papaweryna – współczesne zastosowanie w farmakoterapii i jej trwałość, Farmacja Współczesna, 2012, 05

Oceń artykuł

(liczba ocen 7)

Dziękujemy za przeczytanie naszego artykułu do końca. Jeśli chcesz być na bieżąco z informacjami na temat zdrowia i zdrowego stylu życia, zapraszamy na nasz portal ponownie!

<-- popup -->