Poziom testosteronu - jak podnieść i obniżyć? Normy

Poziom testosteronu, czyli męskiego hormonu płciowego, ma ogromne znaczenie dla libido, sprawności seksualnej oraz płodności. Sprawdź jakie są normy. Dowiedz się jak podnieść lub obniżyć stężenie testosteronu.
Mężczyzna pisze na tablica wzór chemiczny testosteronu
Źródło: 123RF
Spis treści

Co to jest testosteron?

Testosteron jest najważniejszym męskim hormonem płciowym, wpływającym na kształtowanie się cech płciowych oraz zachowania seksualne. Występuje przede wszystkim u mężczyzn, ale w niewielkich ilościach również u kobiet.

Wytwarzany jest przez tak zwane komórki Leydiga, znajdujące się w jądrach (w ilości 5–7 mg/dobę) oraz w mniejszym stopniu przez korę nadnerczy (500 µg/dobę) oraz jajniki i łożysko.

Syntezowany jest z cholesterolu, zaś za jego metabolizm odpowiada wątroba. W organizmie ludzkim tylko niewielka część testosteronu krąży w postaci wolnej (około 1-2 proc.). Reszta łączy się z białkami – produkowaną w wątrobie globuliną wiążąca hormony płciowe (SHBG) oraz albuminą i globuliną przyłączającą kortykosteroidy (CBG). W tkankach docelowych, pod wpływem enzymu enzymu 5α-reduktazy, testosteron ulega przemianie w silniejszą, aktywną postać, czyli 5 α-Dihydrotestosteron (DHT).

Testosteron u mężczyzn i kobiet a cechy i zachowania seksualne

Testosteron pełni w organizmie ludzkim szereg funkcji, z których większość ma związek z szeroko pojętą sferą seksualności, przede wszystkim u mężczyzn. Wymienić w tym kontekście można między innymi wpływ na:

  • różnicowanie i kształtowanie cech płciowych na etapie życia płodowego. Działanie tego hormonu odpowiedzialne jest m.in. wykształcenie się najądrzy i nasieniowodów;
  • wykształcane się wtórnych cech płciowych, takich jak budowa ciała, zarost typu męskiego, głos etc.;
  • popęd płciowy (libido), definiowany jako zdolność pożądania i uzyskania podniecenia, potencjalna chęć podejmowania aktywności seksualnych;
  • zdolność do uzyskania i utrzymania wzwodu prącia. Odpowiednie stężenie testosteronu jest niezbędne do zapoczątkowania procesów prowadzących do erekcji, a więc uwolnienia tlenku azotu, a następnie syntezy substancji zwanej GMP, rozszerzenia naczyń krwionośnych, rozkurczu mięśni gładkich oraz wypełnienia ciał jamistych członka krwią;
  • możliwość osiągnięcia orgazmu, zakończenie stosunku wytryskiem nasienia;
  • spermatogeneza, czyli skomplikowany i długotrwały proces wytwarzania męskich gamet – plemników.

Testosteron u kobiet także może wpływać na poziom libido, stwierdza się też jego pozytywne oddziaływanie na nastrój, aczkolwiek należy pamiętać, że nadmiar tego hormonu w żeńskim organizmie może prowadzić do androgenizacji, czyli wykształcenia się męskich cech (np. nadmiernego owłosienia).

Normy testosteronu

Badanie poziomu testosteronu zlecane jest zazwyczaj w takich przypadkach, jak zaburzenia popędu, impotencja, bezpłodność typu męskiego, nieprawidłowe wykształcenie cech płciowych, a także utrata masy mięśniowej, osłabienie, apatia, drażliwość, czy symptomy wskazujące na rozwój groźnych schorzeń (m.in. rak prostaty, miażdżyca).

Test wykonywany jest standardowo z krwi żylnej. Normy testosteronu różnić się mogą w zależności od metodologii przyjętej przez dane laboratorium, dlatego interpretacji wyników zawsze należy dokonywać w oparciu o załączony opis, najlepiej konsultując się z doświadczonym lekarzem.

Warto wyraźnie rozróżnić wartości minimalne i pożądane. Jeśli chodzi o te pierwsze, próg poniżej którego stwierdza się poważny niedobór męskiego hormonu płciowego i zaleca leczenie, wynosi wedle różnych naukowców od 8,67 do 12,12 nmol/l. Natomiast wartości uznawane za prawidłowe są znacznie wyższe i – co ważne – zmieniają się wraz z wiekiem.

W opracowaniu Zespół niedoboru testosteronu (…), A. Gomuła i M. Rabijewski podają normy dla mężczyzn stworzone na podstawie badań grupy około 1000 osób, różne dla różnych grup wiekowych. I tak:

  • 30-39 lat: 33,5–49,6 T [nmol/l];
  • 40-49 lat: 27,3–41,7 T [nmol/l];
  • 50-59 lat 26,6–39,2 T [nmol/l];
  • 60-69 lat: 21–34,4 T [nmol/l];
  • 70-79 lat: 19,2–34,0 T [nmol/l];
  • 80-89 lat: 16,7–27,1 T [nmol/l].

Jak widać, stężenie testosteronu wyraźnie maleje z upływem lat i jest to zjawisko naturalne, które nie powinno powodować niepokoju, aczkolwiek wyraźnie zauważalny jest jego negatywny wpływ na możliwości seksualne.

Jednak specjalistyczne sklepy erotyczne oferują produkty, które poprawiają i urozmaicają życie seksualne. Można w nich znaleźć zarówno środki farmakologiczne, jak i akcesoria erotyczne. Warto sprawdzić ich asortyment, gdyż dzięki bogatej ofercie każdy może znaleźć coś dla siebie."

Jak podnieść testosteron?

Niski poziom testosteronu może się wprost przekładać na osłabienie libido,problemy z erekcją, zaburzenia spermatogenezy i związaną z tym bezpłodność. Jak podnieść poziom testosteronu? Rozwiązaniem mogą być:

  • wyroby medyczne i suplementy diety stymulujące syntezowanie męskiego hormonu płciowego przez organizm, zawierające między innymi pierwiastki, takie jak cynk, magnez czy wapń;
  • witaminy, w tym przede wszystkim D (hamuje przetwarzanie testosteronu w estrogen), czy B3 (uczestniczy w przetwarzaniu cholesterolu w testosteron);
  • właściwa dieta bogata w wymienione wyżej minerały i witaminy, a także białko w przynajmniej 50 proc. pochodzenia zwierzęcego oraz dobre jakościowo tłuszcze (z wysokogatunkowego mięsa i ryb, orzechów, oliwek). Dbać należy o to, by odżywiać się w sposób zrównoważony, zapewniając właściwą podaż kalorii (ale nie przekraczając ilości właściwych dla masy ciała);
  • wysiłek fizyczny, w czasie którego uwalniane są liczne hormony, w tym właśnie testosteron.

Jak obniżyć testosteron?

Poziom testosteronu może być znaczny, ale w praktyce rzadko spotykane są sytuacje, gdy jest on decydowanie zbyt wysoki. Efektem przekroczenia norm jest przede wszystkim nadmierny rozwój trzeciorzędowych cech płciowych męskich, takich jak owłosienie na ciele i twarzy, wypadanie włosów na głowie, czy obniżenie głosu. Jest to szczególnie dotkliwe w przypadku kobiet.

Jak obniżyć testosteron? W przypadku dużych nadwyżek skutecznym antidotum są zazwyczaj tabletki antykoncepcyjne, zawierające progesteron i estradiol, ewentualnie leki sterydowe. Jeśli natomiast chodzi o metody naturalne, także i w tym przypadku rozwiązaniem może być dieta. Jaka? Niestety niezdrowa. Ujemny wpływ na poziom męskiego hormonu płciowego mają:

  • spożywanie dużych ilości węglowodanów, w tym w szczególności cukrów prostych, zawartych m.in. w słodyczach oraz białym cukrze;
  • jedzenie wysokoprzetworzone i zawierające tłuszcze słabej jakości, w tym fast foody, przekąski, dania gotowe, mięsa niskogatunkowe;
  • dieta niskokaloryczna, zbyt uboga, by zaspokoić zapotrzebowanie energetyczne organizmu.

Do tego dodać warto jeszcze niską aktywność fizyczną. W ten sposób można obniżyć poziom testosteronu, jednocześnie jednak trzeba mieć świadomość poważnych skutków ubocznych. Jest to bowiem prosta droga do tego, by spowodować znacznie poważniejsze dolegliwości, takie jak otyłość, cukrzyca, miażdżyca, nadciśnienie, choroba niedokrwienna serca. Dlatego nie należy samodzielnie próbować obniżać testosteronu i stosować się wyłącznie do zaleceń lekarza.

Zobacz także:

Artykuł napisany przez
Piotr Brzózka
Dziennikarz, autor tysięcy publikacji o tematyce ekonomicznej, politycznej, społecznej oraz medycznej. Przez 15 lat związany z Dziennikiem Łódzkim i Polska TheTimes. Z wykształcenia socjolog stosunków politycznych, absolwent Wydziału Ekonomiczno-Socjologicznego Uniwersytetu Łódzkiego. Po godzinach fotografuje, projektuje, maluje, tworzy muzykę.

Bibliografia

  • Andrzej Gomuła, Wpływ hormonów płciowych i neurotransmiterów na funkcje i zachowania seksualne, Seksuologia Polska 2006, 4, 1, 21–33.
  • Andrzej Sikorski, Testosteron a zaburzenia wzwodu prącia, Przegląd Urologiczny 2007/4 (44).
  • Andrzej Gomuła, Michał Rabijewski, Zespół niedoboru testosteronu — rozpoznawanie i leczenia na podstawie norm stężenia testosteronu należnych dla wieku, Seksuologia Polska 2010, 8, 1, 1–16.
  • Marta Anna Stachowicz, Anna Lebiedzińska, Dieta a testosteron w organizmie sportowca, Bromat. Chem Toksykol.– XLVIII, 2015, 1.
  • Barbara Mroczko, Marek Mędraś, Niektóre problemy związane z oznaczaniem testosteronu, Endokrynologia Polska/Polish Journal of Endocrinology Tom/Volume 58; Numer/Number 5/2007.
  • Dariusz Rapa, Tomasz Paszkowski, Suplementacja testosteronem a seksualność kobiet, Seksuologia Polska 2005, 3, 2, 69–73.
Więcej z kateogrii: Seks
Przeczytaj artykuł
Ćwiczenia na przedwczesny wytrysk (opóźnienie ejakulacji)
Przeczytaj artykuł
Ciąża bez wytrysku - czy zapłodnienie w ten sposób jest możliwe?
Czy ten artykuł był dla Ciebie pomocny?
Pytanie: Jakie objawy osłabienia organizmu najczęściej obserwujesz?

  Senność i brak energii

  Nawracające infekcje

  Utrudnione gojenie uszkodzeń skóry

  Wysypki skórne

  Dolegliwości układu pokarmowego

Dziękujemy za przeczytanie naszego artykułu do końca.
Jeśli chcesz być na bieżąco z informacjami na temat zdrowia i zdrowego stylu życia, zapraszamy na nasz portal ponownie!
Podobne artykuły
Ćwiczenia na przedwczesny wytrysk (opóźnienie ejakulacji)
Ciąża bez wytrysku - czy zapłodnienie w ten sposób jest możliwe?
Jak doprowadzić się do orgazmu? - techniki, wskazówki
Jak podniecić faceta – co najbardziej podnieca facetów

Przychodnia online dla Ciebie

Szybka konsultacja lekarska online przez telefon.

Zacznij leczenie, przedłuż receptę na przyjmowane leki - szybko i bez kolejek.

Wybierz konsultację

Reklama

Może to Cię zainteresuje
Ból owulacyjny - ile trwa i jak go załagodzić?
Dieta ketogeniczna – na czym polega? Zasady i jadłospis
Kiszone buraki - właściwości i zastosowanie. Jak je kisić?
RDW CV - co znaczy wysokie lub niskie?
D-dimery: norma, badanie i wyniki. Przyczyny podwyższonych?

Reklama