Badanie testosteronu - na czym polega? Normy i wskazania

Badanie testosteronu to jeden z podstawowych elementów diagnostyki niepłodności. Zbyt wysoki lub za niski poziom tego hormonu, zarówno u mężczyzn, jak i kobiet może utrudniać parom starania o potomstwo. Sprawdź, jak i gdzie można je przeprowadzić.
Próbka krwi do badania poziomu testosteronu
Źródło: 123RF
  • Badanie testosteronu i sprawdzenie jego poziomu to jedna z form diagnostyki niepłodności. Odchylenia od normy mogą mieć znaczący wpływ na efekt starań o potomstwo.
  • Niewłaściwy poziom testosteronu znacznie ogranicza organizm w sferze płodności. Problem ten dotyczy nie tylko mężczyzn, ale pojawia się także u kobiet.
  • Badanie testosteronu polega na pobraniu krwi żylnej. Nie wymaga szczególnego przygotowania od pacjentów, jednak zaleca się pobieranie krwi na czczo, najlepiej w godzinach porannych.
SPRAWDŹ TEŻ: Jak podnieść lub obniżyć poziom testosteronu?
Spis treści

Co to jest badanie testosteronu?

Badanie testosteronu ma ogromne znaczenie w diagnostyce niepłodności i poszukiwaniu jej przyczyn. Czym jest sam testosteron? To hormon płciowy (androgenny), który jest konieczny do prawidłowego funkcjonowania organizmu.

Występuje nie tylko u mężczyzn, ale także w niewielkim stopniu u kobiet. Jednak u mężczyzn odgrywa zdecydowanie większą rolę w sferze płodności, jest bowiem głównym motorem utrzymania funkcji seksualnych i popędu. U kobiet wpływa pozytywnie na funkcjonowanie jajników i ma wpływ na poziom libido.

Badanie poziomu testosteronu polega na oznaczeniu jego poziomu we krwi. To podstawowe badanie w diagnostyce niepłodności. Jego wynik ma ogromne znaczenie dla leczenia problemów par w przypadku niemożności zajścia w ciążę.

Badanie oceniane jest w odniesieniu do przyjętych norm i jest ważną wskazówką dla lekarza, w jakim kierunku powinno pójść leczenie.

Test na poziom testosteronu jest najczęściej zalecany mężczyznom, co do których istnieje podejrzenie niepłodności i w sytuacjach zaburzeń erekcji. U kobiet badanie to jest przeprowadzane w przypadkach niezdolności do zajścia w ciążę lub w przypadku pojawienie się męskich cech u kobiety.

Oznaczenie poziomu testosteronu jest dla lekarza istotnym materiałem przy podejmowaniu decyzji o sposobie leczenia niepłodności.

Cena badanie testosteronu

Ile kosztuje badanie testosteronu? Cena w placówkach prywatnych kształtuje się średnio pomiędzy 23 – 35 zł. Koszt badania testosteronu w takich przypadkach ponosi sam pacjent, a przeprowadzenie badania nie wymaga skierowania od żadnego lekarza. Pacjent może sam zgłosić do takiej placówki.

Cena badania testosteronu może różnie kształtować się w różnych miastach. Takie różnice mogą pojawiać się także w jednym mieście, w zależności od rodzaju placówki medycznej. Warto sprawdzać ceny, aby wybrać dla siebie jak najkorzystniejszą ofertę.

Istnieje możliwość przeprowadzenia badania testosteronu w ramach NFZ. W takich przypadkach jest ono bezpłatne, ale wymaga skierowania od lekarza specjalisty.

Lekarz POZ nie może zlecić tego typu badania. Skierowanie wydane przez specjalistę, który ma prywatną praktykę są honorowane w laboratoriach medycznych, ale pacjent musi zapłacić za takie badanie.

Norma testosteronu

Prawidłowy poziom testosteronu ma ogromne znaczenie dla funkcjonowania organizmu, jest ważny zarówno dla mężczyzn, jak i kobiet. Testosteron odpowiada za produkcję plemników i działa pobudzająco w sferze prokreacji. Jego niewłaściwy poziom ma wpływ na problem niepłodności.

Norma testosteronu u kobiet zależy od rodzaju badania:

  1. dla testosteronu wolnego - do 29,5 pmol/l (<8,5 ng/l),
  2. dla testosteronu całkowitego - 0,52-2,43 nmol/l (15-70 ng/dl).

Poziom testosteronu u mężczyzny przedstawiają poniższe normy:

  1. dla testosteronu wolnego - 174-792 pmol/l (50-210 ng/l),
  2. dla testosteronu całkowitego - 9,0-34,7 nmol (260-1000 ng/dl).

Wpływ na poziom testosteronu ma codzienna wysokotłuszczowa dieta, toksyny dostarczane do organizmu czy stres. Prawidłowe normy uzależnione są nie tylko od płci, ale także od wieku. Spadek poziomu testosteronu we krwi jest obserwowany już u mężczyzn po 30. roku życia. Na początku są to niewielkie wahania, ale z wiekiem poziom obniża się, średnio o 1% rocznie.

Wyniki testosteronu

Oznaczenie poziomu testosteronu ma istotne znaczenie w leczeniu niepłodności. U mężczyzn norma testosteronu całkowitego to przedział pomiędzy 12-40 nmol/n. W przypadku wyniku w granicach 8-12 nmol/n lekarze zalecają powtórzenie badania testosteronu u mężczyzn.

Jeśli niższy poziom pojawia się ponownie, rozważane jest podjęcie leczenia Przy wynikach testosteronu całkowitego poniżej 5,2 nmol/n, najczęściej podejmowana jest dodatkowa i rozszerzona diagnostyka. Niski poziom testosteronu u mężczyzn może mieć wpływ na problemy z erekcją i słaby popęd seksualny.

Dodatkowo pojawiają się problemy z łysieniem, nadciśnienie i ogólne złe samopoczucie. Nadmiar testosteronu jest także szkodliwy. Wpływa na zmniejszenie liczby plemników w nasieniu i może być przyczyną impotencji.

Badanie testosteronu u kobiet ma dość istotne znaczenie, ponieważ właściwa równowaga pomiędzy testosteronem a estrogenem wpływa na prawidłową pracę jajników.

Nadmiar testosteronu u kobiet pojawia się w przypadku występowania guzów jajnika czy problemów z miesiączką, a to stwarza problemy przy staraniach o dziecko. Wynik testu na poziom testosteronu może także wykazać jego niedobór. Niskie stężenie hormonu pojawia się często na skutek niewydolności jajników.

Jak zbadać poziom testosteronu?

Jak sprawdzić poziom testosteronu? Podstawową formą jest badanie laboratoryjne krwi żylnej, a dokładnie z żyły łokciowej. Wiele osób nie wie, jak wygląda badanie testosteronu i czy wymaga szczególnych przygotowań.

Badanie jest jednak bardzo proste – wystarczy zgłosić się do laboratorium analiz medycznych w poradni lub szpitalu.  Krew do badania powinna być pobrana rano, na czczo, gdyż testosteron ma rytm dobowy, a zatem rano jest najwyższy. Do badanie nie trzeba przygotowywać się w szczególny sposób.

Test na testosteron w przypadku kobiet najlepiej przeprowadzać pomiędzy 2 a 5 dniem cyklu miesiączkowego.

Gdzie zbadać testosteron? Test można zrobić w każdym laboratorium, które przeprowadza badania krwi. W prywatnych placówkach nie jest wymagane skierowanie, ale badania są wtedy odpłatne. Warunkiem refundacji kosztów przez NFZ jest skierowanie na badanie testosteronu od lekarza specjalisty.

Kiedy badanie testosteronu?

Pary borykające się z problemem niepłodności kierowane są na zbadanie poziomu testosteronu. Kiedy badanie testosteronu jest zlecane przez lekarza?

W przypadku mężczyzn warto sprawdzić poziom tego konkretnego hormonu w sytuacjach zaburzeń erekcji lub braku zainteresowania seksem, a także pogarszającego się samopoczucia. U kobiet nadmiar testosteronu utrudnia zajście w ciążę.   

Najbardziej wiarygodne wyniki daje badanie testosteronu na czczo. Pacjent nie otrzymuje szczegółowych zaleceń, ale warto pamiętać o przygotowaniu do badania testosteronu:

  • wykonać badanie w godzinach porannych,
  • zgłosić się na czczo,
  • unikać wysiłku fizycznego przed badaniem,
  • pozostawać w pozycji siedzącej do 15 minut przed pobraniem krwi.

Interpretacja wyników badania należy do lekarza, który decyduje o sposobie ewentualnego leczenia niepłodności.

Czytaj również

Bibliografia

  • M. Wójcicka, B. Skrzeczyńska i inni „Wpływ testosteronu na organizm człowieka”, Edukacja Biologiczna i Środowiskowa 3/2016
  • M. Koperwas, M. Głowacka „Problem niepłodności wśród kobiet i mężczyzn – epidemiologia, czynniki ryzyka i świadomość społeczna”, Aspekty Zdrowia i Choroby, tom 2, nr 3, 2017 r., str. 31-49
  • B. Mroczko, M. Mędras „Niektóre problemy związane z oznaczeniem testosteronu”, Endokrynologia Polska, tom 58, nr 5/2007, ISSN 0423-104X,
  • A. Gomuła, M. Rabijewski „Zespół niedoboru testosteronu – rozpoznawanie i leczenie na podstawie norm stężenia testosteronu należnych dla wieku”, Seksuologia Polska 2010, 8, 1, 1-16, Via Medica, ISSN 1731-6677.
Artykuł napisany przez
Jolanta Woźniak
Jolanta Woźniak
Absolwentka Prawa na Uniwersytecie Łódzkim. Pierwsze doświadczenie zawodowe zdobywała, jako pracownik Działu Penitencjarnego i Organizacyjno-Prawnego w Areszcie Śledczym w Łodzi. Od 2004 roku Zastępca Prezesa i Członek Zarządu w Miejskiej Spółdzielni Mieszkaniowej. Od kilku lat copywriterka, głównie w tematyce prawnej, ale i medycznej i parentingowej. Prywatnie szczęśliwa mama i miłośniczka dobrego kina.
Czy ten artykuł był dla Ciebie pomocny?
Dziękujemy za przeczytanie naszego artykułu do końca.
Jeśli chcesz być na bieżąco z informacjami na temat zdrowia i zdrowego stylu życia, zapraszamy na nasz portal ponownie!
Więcej z kategorii: Zdrowie
Przeczytaj artykuł
Badanie beta hCG - normy oraz interpretacja wyników
Przeczytaj artykuł
Koronarografia serca – na czym polega? Przygotowanie, powikłania
Podobne artykuły
Koronarografia serca – na czym polega? Przygotowanie, powikłania
Badanie ALT – norma i wyniki. Co znaczy wysokie alt?
Badanie PSA - jakie są normy? Wynik wolny i całkowity
RDW CV - co znaczy wysokie lub niskie?
WBC morfologia - norma, wyniki i ich interpretacja

Reklama

Może to Cię zainteresuje
Recenzja szczoteczki magnetycznej Oral-B iO Series 9
Syrop z cebuli - właściwości. Jak zrobić syrop z cebuli?
Jak doprowadzić kobietę do orgazmu? - techniki, porady
Cytologia - co to za badanie i kiedy je robić?
Opryszczka u dzieci – jakie leki? Czym smarować?

Reklama