Masz tatuaż? Sprawdź, czy to bezpieczne dla Twojego zdrowia. 😯 Najnowsze wyniki badań zaskakują❗
Masz tatuaż? Sprawdź, czy to bezpieczne dla Twojego zdrowia. 😯 Najnowsze wyniki badań zaskakują❗
Masz tatuaż? Sprawdź, czy to bezpieczne dla Twojego zdrowia. 😯 Najnowsze wyniki badań zaskakują❗

Odra (choroba) - przyczyny, objawy, leczenie

Odra jest chorobą zakaźną wywoływaną przez wirus, który atakuje tylko ludzi. Charakterystyczny dla niej jest dwufazowy przebieg, a także małe białe plamki na wewnętrznej stronie policzka. Obecnie w Polsce i na świecie obserwuje się wzrost liczby zakażeń odrą. Z czego on wynika i czy należy się niepokoić?
Dziecko z krostami na ciele
Źródło: 123RF
Spis treści

Reklama

Wzrost zachorowań na odrę

Wiosną 2024 roku zaobserwowano wzrost zakażeń spowodowany wirusem odry. W Polsce jest to prawie 100 przypadków, a więc niemal trzykrotnie więcej niż w całym poprzednim roku.

Ogniska choroby wykryto takich miastach, jak: Poznań, Lublin, Warszawa i Wrocław. A kto choruje? Są to głównie dzieci w wieku 7-9 lat i ich rodzice.

Prof. Iwona Paradowska-Stankiewicz - konsultantka w dziedzinie epidemiologii, podkreśliła w rozmowie w radiu RMF FM, że większość przypadków dotyczy osób, które w ogóle nie były zaszczepione przeciwko odrze lub przyjęły jedynie pojedynczą dawkę szczepionki.

WHO ostrzega, że liczba zachorowań na odrę w Europie jest naprawdę alarmująca. W 2023 r. wykryto ponad 30000 zakażeń, podczas gdy w 2022 r. było ich tylko 941. Największe ogniska zakażeń znajdują się w:

  • Kazachstanie - 13 667,
  • Rosji - 10 710,
  • Kirgistanie - 5452,
  • Turcji - 4584.

Sporą liczbę przypadków, bo aż 183 potwierdzono w Wielkiej Brytanii.

Odra stanowi jedną z najbardziej zaraźliwych chorób. Jedna osoba może zarazić 9 z 10 nieuodpornionych osób w swoim otoczeniu. Przy czym zaraża już 1-2 dni przed wystąpieniem objawów (za: szczepienia.pzh.gov.pl).

Eksperci podkreślają wysoką skuteczność szczepień przeciwko odrze. Po podaniu pierwszej dawki szczepionki odporność może nabyć 95-98 proc. zaszczepionych. Podanie drugiej dawki zwiększa szansę na uzyskanie niemal stuprocentowej odporności.

Z tego właśnie powodu specjaliści zalecają weryfikację kalendarzy szczepień i rekomendują przyjęcie dwóch dawek szczepionki przeciwko odrze.

Reklama

Przyczyny odry

Odrę wywołuje wirus, który atakuje tylko ludzi. Bardzo łatko się nim zakazić, ale jednocześnie jest wrażliwy na promieniowanie UV i ginie w temperaturze 56°C w ciągu 30 minut.

Zakażenie następuje drogą kropelkową. Najbardziej narażone na zakażenie są niemowlęta tuż przed planowanymi szczepieniami przeciwko odrze, w momencie gdy poziom chroniących je matczynych przeciwciał obniża się fizjologicznie.

Odra - przebieg choroby

Okres wylęgania (inkubacji) choroby wynosi 8-12 dni, a największa zakaźność występuje na kilka dni przed wysypką, co utrudnia zapobieganie rozprzestrzenianiu się choroby. Zakaźność utrzymuje się jeszcze przez ok. 4 dni po ustąpieniu wysypki.

Odra przebiega zwykle dość ciężko i ma charakter fazowy, to znaczy istnieją dwie fazy choroby różniące się między sobą. Pierwsza z nich to okres, w którym obserwuje się:

  • zapalenie spojówek,
  • katar,
  • wysoką gorączkę,nawet powyżej 40°C,
  • nieżyt gardła,
  • suchy kaszel.

W tym okresie można zauważyć na wewnętrznej stronie policzków na wysokości zębów trzonowych małe, białe kropeczki - są to charakterystyczne tylko dla odry plamki Koplika. Często jednak bywają przeoczone.

Potem pojawia się drugi rzut gorączki i wysypka. Jest to wysypka zlewna, tzn. poszczególne plamki zlewają się ze sobą. Ma ona kolor żywoczerwony i nieregularny kształt. Pojawia się zawsze najpierw za uszami, potem przechodzi na twarz, a następnie obejmuje całe ciało, pełznąć w dół. Ustępuje w takiej samej kolejności. Występuje także na błonach śluzowych w jamie ustnej. Po kilku dniach wysypka blednie, przybiera kolor bardziej brunatny, a naskórek złuszcza się otrębiasto, ma charakterystyczny wygląd brudnej skóry.

Reklama

Odra - diagnostyka

Odrę diagnozuje najczęściej lekarz rodzinny, pediatra lub rzadko lekarz chorób zakaźnych. Przed wizytą ważne jest dokładne określenie, gdzie wysypka zaczęła się pojawiać, czy w otoczeniu pacjenta jest już jakaś osoba chora na odrę i czy pacjent był szczepiony przeciw odrze lub ją przechodził wcześniej.

Czynnikiem sprzyjającym zakażeniu jest brak szczepienia i obniżenie odporności.

Dzisiaj odra jest dość rzadką chorobą w Polsce dzięki obowiązkowym szczepieniom szczepionkami żywymi atenuowanymi. Pierwsza dawka jest podawana dziecku w 13-14 miesiącu życia, druga dawka w 10 roku życia. Najczęściej jest to szczepionka skojarzona ze szczepionką przeciw śwince oraz ze szczepionką przeciw różyczce.

Rozpoznanie stawia się na podstawie wywiadu i charakterystycznych objawów. Rzadko wymagane jest potwierdzenie badaniami serologicznymi krwi.

Reklama

Leczenie odry

Leczenie odry, jak większości chorób wirusowych, jest objawowe, tzn. leczy się tylko objawy choroby, a nie zwalcza przyczynę – wirusa. Dobrze jest umieścić pacjenta w zaciemnionym i spokojnym miejscu, konieczne będą środki przeciwgorączkowe.

Odra nie trwa długo. Chore dziecko izoluje się w domu do 5 dni od pojawienia się wysypki, natomiast dzieci mające kontakt z pacjentem nie izoluje się.

Reklama

Powikłania odry

Najczęstszymi powikłaniami odry jest:

Bardzo rzadkim powikłaniami odry są zapalenia mózgu ostre i podostre. Są bardzo rzadkie i niebezpieczne, często prowadzą do zgonu.

Czytaj również

Bibliografia

  • Szczeklik A.,Choroby wewnętrzne, Wyd.1.,Medycyna Praktyczna,Kraków,2006
  • Pietrzyk J. J.,Wybrane zagadnienia z pediatrii. Wyd. 1.,Wydawnictwo Uniwersytetu Jagiellońskiego,Kraków,2005
  • Stachura J., Domagała W.,Patologia znaczy słowo o chorobie. Wyd. 1.,Polska Akademia Umiejętności,Kraków,2005
  • Kubicka K., Kawalec W. ,Pediatria.Wyd.3.,Wydawnictwo Lekarskie PZWL,Warszawa, 2008
  • Dziubek Z.,Choroby zakaźne i pasożytnicze. Wyd. 3. ,Wydawnictwo Lekarskie PZWL,Warszawa
  • Małgorzata Ściubisz, WHO alarmuje: ponad 30-krotne zwiększenie liczby zachorowań na odrę w Regionie Europejskim https://www.mp.pl/szczepienia/aktualnosci/340407,who-alarmuje-ponad-30-krotne-zwiekszenie-liczby-zachorowan-na-odre-w-regionie-europejskim [data dostępu: 26.04.24].
Czy ten artykuł był dla Ciebie pomocny?
Dziękujemy za przeczytanie naszego artykułu do końca.
Jeśli chcesz być na bieżąco z informacjami na
temat zdrowia i zdrowego stylu życia,
zapraszamy na nasz portal ponownie!
Więcej z kategorii Choroby zakaźne
Bostonka u dorosłych - jak się objawia i ile trwa? Powikłania i leczenie
Dorosła kobieta mierzy sobie temperaturę ciała
Brodawczak w gardle - leczenie. Jak objawia się w jamie ustnej?
Chore gardło i krtań
Jak wyciągnąć kleszcza? Który sposób jest prawidłowy?
Martwy kleszcz a obok narzędzie do jego wyciągania
Podobne artykuły
Choroba owsica
Owsiki (owsica) u dzieci i dorosłych - objawy, lek, leczenie
Literki tworzące napis
Polio - objawy, leczenie i przyczyny choroby Heinego-Medina
Różyczka u dzieci - objawy, leczenie, zdjęcia
Wirusy w infekcji
Infekcja wirusowa - ile trwa? Objawy, przebieg i leczenie.

Reklama


Jak leczyć się w prywatnych szpitalach? 🏥
Sprawdź!