Badanie na boreliozę - jakie testy należy wykonać?

Boreliozę trudno zdiagnozować, ponieważ daje wiele zróżnicowanych objawów, które mogą sugerować inne choroby. Sprawdź, jakie badania i testy należy wykonać w kierunku boreliozy.
Diagnostyka boreliozy
Źródło: 123RF
Spis treści

Najbardziej charakterystycznym objawem choroby jest rumień, który może pojawić się zarówno wokół miejsca po ukłuciu, jak i w znacznej odległości od miejsca ukąszenia.

Niestety nie pojawia się on we wszystkich przypadkach. Czasem pomimo zachorowania rumień nie powstaje i jest to najłatwiejsza sytuacja do przegapienia kontaktu z kleszczem. Aż 45 proc. zakażonych pacjentów nie pamięta ukłucia.

Badania i testy na rozpoznanie boreliozy

Borelioza należy do chorób zakaźnych trudnych do rozpoznania. W pierwszym stadium choroba przebiega często bezobjawowo. Same objawy są też różnorodne i mogą być mylone z innymi chorobami.

W diagnostyce boreliozy wykorzystuje się zarówno badania serologiczne, jak i bezpośrednie pacjenta, który został przez kleszcza ukąszony.

Na rynku komercyjnym dostępne są również badania samego kleszcza, które pacjenci często wykonują tuż po ukąszeniu przez pajęczaka. Badanie kleszcza nie wymaga bowiem skierowania od lekarza i jest możliwe do wykonania w wielu Punktach Pobrań w laboratoriach przy szpitalach i przychodniach.

Badanie kleszcza możemy przeprowadzić tuż po ukąszeniu i usunięciu kleszcza pod warunkiem zabezpieczenia pajęczaka i dostarczeniu go do punktu pobrań. To badanie nie przesądza o zakażeniu człowieka, dlatego nie stanowi podstawy do rozpoczęcia leczenia. W większym odstępie czasu, przy podejrzeniu boreliozy, po około 6-8 tygodniach  przeprowadza się badania laboratoryjne krwi człowieka.

Do wyboru mamy testy serologiczne. Na czym polegając? W przypadku testów serologicznych w badaniu analizujemy obecność przeciwciał, a nie samych bakterii we krwi. Pojawienie się przeciwciał może świadczyć o zakażeniu i jest reakcją obronną organizmu na obecność drobnoustrojów.

Do tego rodzaju badań należą m.in. badanie przesiewowe Elisa i badanie testem potwierdzenia Western Blot.

Testy serologiczne przeprowadza się dopiero od 6 do 8 tygodni po ukąszeniu, kiedy nasz układ immunologiczny zdąży wytworzyć przeciwciała.

Podstawą w diagnozowaniu boreliozy jest obserwowanie objawów klinicznych występujących u pacjenta. Jednak w postawieniu prawidłowej diagnozy pomocnych jest kilka testów. Są to:

Test ELISA na boreliozę

Test ELISA jest jednym z najpopularniejszych w diagnozowaniu boreliozy. Podczas wykonywania tego testu serologicznego bada się obecność przeciwciał IgM i IgG, charakterystycznych dla boreliozy. 

Testy te służą do wykrywania obecności we krwi przeciwciał przeciwko białkom powierzchniowym krętków Borellia burgdorferi. Przeciwciała są to białka obronne wydzielane przez komórki układu odpornościowego w odpowiedzi na kontakt organizmu z patogenem, przeciwciała klasy IgM pojawiają się w trakcie świeżo nabytego zakażenia, obecność IgG charakteryzuje przebyte w przeszłości, lub przewlekłe zakażenie.

Przeciwciała można wykryć na kilka tygodni (około 4) po ukąszeniem kleszczy. Test ELISA jest bardzo czuły, jednak w badaniu tym stwierdza się stosunkowo wysoki wskaźnik fałszywie pozytywnych i czasami fałszywie negatywnych wyników.

  • Testy ELISA mają wysoką czułość ( > 90%), ale niską swoistość – co oznacza, że mogą dawać wyniki fałszywie pozytywne. Dlatego pozytywne wyniki testu ELISA trzeba potwierdzać testem Western blot, który ma niską czułość, ale swoistość wysoką
  • Ze skierowaniem od lekarza test jest bezpłatny, ale czas oczekiwania na badanie może przekroczyć osiem tygodni
  • Test prywatnie można wykonać od ręki, a jego koszt to około 80zł.

Test Western blot - badanie na boreliozę

Uzyskanie wyniku dodatniego w kierunku obecności przeciwciał wymaga potwierdzenia inna metodą tzw. Western Blot. Pozytywny wynik ELISA z negatywnym testem potwierdzenia w Western Blot zwykle oznacza, że pacjent nie ma boreliozy, a uzyskany wynik ELISA jest fałszywie dodatni.

Western Bolt jest to tzw. test potwierdzenia, ponieważ:

  • Wyniki tego testu dają pewność rzędu 95%.
  • Obecność przeciwciał sprawdza się w surowicy. Bada się obecność specyficznych dla Borrelia białek np. OspC, Osp A
  • Najbardziej wiarygodne wyniki z tego testu otrzymuje się około sześciu tygodni po ukąszeniu.
  • Wykonanie testu Western blot jest konieczne,  wyniki badań ELISA są dodatnie, celem wykluczenia wyników fałszywie dodatnich

Czy badanie na boreliozę jest wiarygodne?

Niestety, żaden z testów nie daje w 100% pewnej odpowiedzi na pytanie o obecność boreliozy w organizmie lub jej braku. Badania moczu w kierunku choroby z Lyme okazały się być bardzo niedokładne i nie są przydatne do tego rodzaju diagnostyki.

Nie wykonuje się również badań serologicznych kontrolnie, po przeprowadzeniu leczenia, gdyż miana przeciwciał pozostaną pozytywne przez lata po przebyciu choroby. Czasami dodatkowe badania serologiczne mogą być natomiast zlecane w trakcie trwania terapii w celu oceny jej skuteczności.

W  przypadku podejrzenia neuroboreliozy zaleca się badanie płynu mózgowo-rdzeniowego, a także badanie przepływów mózgowych SPECT.

Ile kosztuje badania na boreliozę? Ceny

Test ELISA można wykonać bezpłatnie na podstawie skierowania od lekarza. Reszta testów jest odpłatna. Ich ceny są zróżnicowane w zależności od laboratorium, wahają się od 50zł do 200zł.

Czytaj też:

Czytaj również
Więcej z kateogrii: Zdrowie
Przeczytaj artykuł
Babeszjoza – odkleszczowa choroba psa niebezpieczna także dla człowieka
Przeczytaj artykuł
Borelioza IgG - norma badania (wysokie, ujemne IgG)
Czy ten artykuł był dla Ciebie pomocny?
Dziękujemy za przeczytanie naszego artykułu do końca.
Jeśli chcesz być na bieżąco z informacjami na temat zdrowia i zdrowego stylu życia, zapraszamy na nasz portal ponownie!
Podobne artykuły
Babeszjoza – odkleszczowa choroba psa niebezpieczna także dla człowieka
Borelioza IgG - norma badania (wysokie, ujemne IgG)
Test ELISA - co wykrywa i na czym polega to badanie?
Ugryzienie (ukąszenie) kleszcza – co robić po ugryzieniu i usunięciu kleszcza?

Reklama

Może to Cię zainteresuje
Co pyli w lipcu 2021?
D-dimery: norma, badanie i wyniki. Przyczyny podwyższonych?
Udar słoneczny - ile trwa, objawy udaru cieplnego?
RDW CV - co znaczy wysokie lub niskie. Jaka jest norma?
Jaką dietę stosować podczas chemioterapii? Sprawdzamy!

Reklama