Rekordowa liczba zwolnień L4 od psychiatry. Polacy nie wytrzymują presji. Sprawdź❗
Rekordowa liczba zwolnień L4 od psychiatry. Polacy nie wytrzymują presji. Sprawdź❗
Rekordowa liczba zwolnień L4 od psychiatry. Polacy nie wytrzymują presji. Sprawdź❗

Białko w moczu w ciąży - co oznacza białkomocz u ciężarnych?

Białko w moczu w ciąży pojawia się bardzo często, wzbudzając niekiedy poważne obawy u przyszłej mamy. Czy tak zwany białkomocz jest groźny? Co jest jego przyczyną? Sprawdź, jakie są metody jego leczenia.
Kobieta w ciąży czekająca na badanie
Źródło: 123RF
Spis treści

Reklama

Co oznacza białko w moczu w ciąży?

Białko w moczu w ciąży występuje u większości kobiet. Jeśli jego ilość jest znikoma, zwykle wiąże się to z naturalnymi procesami fizjologicznymi zachodzącymi w organizmie i nie stanowi powodu do zaniepokojenia. Natomiast w sytuacji, gdy stężenie przekracza dopuszczalne normy, może to świadczyć o poważnym stanie chorobowym wymagającym natychmiastowej konsultacji lekarskiej.

Potencjalne przyczyny podwyższonego białka w moczu w ciąży to między innymi:

  • Stan przedrzucawkowy (preeklampsja, gestoza, zatrucie ciążowe) - zaburzenie występujące zwykle w III trymestrze, objawiające się między innymi podwyższonym ciśnieniem krwi, obrzękami, nieprawidłowymi parametrami wątrobowymi oraz białkomoczem. Stanowi oddalony w czasie efekt nieprawidłowej implementacji naczyń w czasie tworzenia się łożyska na wstępnym etapie ciąży. Jeżeli w jego przebiegu wystąpią drgawki, rozpoznaje się rzucawkę.
  • Uszkodzenie i niewydolność nerek w wyniku takich schorzeń, jak cukrzyca ciążowa (podwyższony poziom glukozy u ciężarnych) oraz nadciśnienie tętnicze.
  • Zakażenie dróg moczowych - infekcje tego typu są powszechne u ciężarnych, a białkomocz jest jednym z ich objawów.

Ewentualne nieprawidłowości można wykryć na podstawie ogólnego badania moczu lub dobowej zbiórki moczu.

Czy białko w moczu w ciąży jest niebezpieczne dla płodu? Samo w sobie nie. Zagrożenie stanowią natomiast schorzenia, których jest ono objawem, a w szczególności preeklampsja.

Stan przedrzucawkowy jest jedną z głównych przyczyn porodów przedwczesnych, samoistnych lub przyspieszanych przez lekarzy ze względu na dobro matki i dziecka. Należy wiedzieć, że potencjalne konsekwencje tego schorzenia są bardzo poważne. Wymienia się wśród nich spowolniony rozwój płodu i jego niedożywienie, niedokrwienie oraz niedotlenienie.

Przychodząc na świat maluch może mieć bardzo niską masę urodzeniową, nawet jeśli nie jest wcześniakiem. W niektórych przypadkach może dojść do groźnej kwasicy, będącej efektem nadprodukcji kwasu mlekowego w organizmie płodu. Zaawansowana preeklampsja może być stanem bezpośrednio zagrażającym życiu matki i dziecka.

Natomiast cukrzyca ciążowa, która również może pośrednio prowadzić do występowania białka w moczu, generuje dla odmiany ryzyko nadmiernej masy urodzeniowej dziecka. Rośnie w związku z tym prawdopodobieństwo komplikacji okołoporodowych. Dla samej matki rozwój tej choroby wiąże się z możliwością wystąpienia nadciśnienia i zaburzeń pracy nerek oraz rozwoju klasycznej cukrzycy typu 2 w przyszłości.

Białko w moczu w ciąży a inne parametry

Podwyższone białko w moczu u ciężarnych jest tylko jednym z niepokojących parametrów, dlatego w diagnostyce schorzeń i zaburzeń lekarze zwracają uwagę na szerszy zestaw danych.

Podwyższone leukocyty i białko w moczu najczęściej świadczą o stanie zapalnym w obrębie układu moczowego lub rozrodczego, czego przyczyną z reguły są zakażenia wywoływane przez bakterie. Ale też nieprawidłowe wyniki wskazujące na tzw. leukocyturię występują przy zastoju moczu spowodowanym między innymi przez kamicę nerkową, a nawet guzy nowotworowe.

O toczącym się w organizmie zapaleniu informuje też wysokie CRP, czyli tzw. białko reaktywne.

Białko oraz glukoza w moczu mogą (choć nie muszą) być wskaźnikiem zaburzeń nerkowych związanych z rozwojem cukrzycy. Interpretację danych należy pozostawić lekarzowi. Choć cukier w ogóle nie powinien się znajdować w moczu, w niewielkich ilościach może się pojawiać fizjologicznie właśnie w ciąży. Jeśli jednak jest go dużo, istnieje podejrzenie cukrzycy ciążowej.

Jeżeli u kobiety stwierdza się po 20 tygodniu ciąży jednocześnie wysoki poziom białka oraz nadciśnienie tętnicze przekraczające 140/90 mm Hg (wcześniej nie występujące), stanowi to przesłankę do wstępnego rozpoznania stanu przedrzucawkowego. Natomiast kryteriami pozwalającymi stwierdzić ciężką postać tego schorzenia są:

  • białkomocz,
  • skąpomocz (poniżej 500 ml na dobę),
  • ciśnienie powyżej 160/110,
  • obniżona liczba płytek krwi,
  • zwiększona aktywność enzymów wątrobowych.

Reklama

Jakie są objawy białka w moczu w ciąży?

Podwyższone białko w moczu w ciąży daje zróżnicowane objawy. Ponieważ stan ten wiąże się z zatrzymywaniem wody w organizmie, jednym z najbardziej charakterystycznych symptomów są opuchlizny i obrzęki twarzy (zwłaszcza w okolicach oczu) oraz kończyn. Przekłada się to na zauważalny wzrost masy ciała. Oprócz tego, można zaobserwować charakterystyczną pianę w moczu podczas jego oddawania.

Kolejnym bardzo typowym symptomem jest wysokie ciśnienie tętnicze, przy czym w sytuacji, gdy wcześniej ono nie występuje, a nagle pojawia się w drugiej połowie ciąży można, może wskazywać na stan przedrzucawkowy.

Do tego należy wskazać symptomy mniej typowe, a związane z rozwojem ciężkiej preeklampsji. Wystąpić mogą na przykład problemy ze wzrokiem, takie jak podwójne lub zamazane widzenie oraz błyski świetlne przed oczami.

Zdarzają się też bóle w prawym podżebrzu, co ma związek z upośledzeniem pracy wątroby, a także w dolnej części pleców (dysfunkcje nerek). Natomiast bolesność w podbrzuszu może się wiązać z infekcjami układu moczowego lub rozrodczego.

Reklama

Normy białka w moczu w ciąży

Ślad białka w moczu w ciąży to jeszcze nie powód do paniki. Mimo to wiele pacjentek odbierających wyniki badań oraz samodzielnie odczytujących zapisane w nich liczby odczuwa niepokój. Tym bardziej, że wykonuje się różne badania i stosuje różne miary. Wyjaśnić w związku z tym należy, że przy dobowej zbiórce moczu wartości nie przekraczające 150 miligramów mieszczą się w granicach normy.

Białkomocz rozpoznaje się po przekroczeniu tego pułapu, jeżeli jednak nie jest on większy niż 250 mg/24 h, może być interpretowany jako fizjologiczny i niegroźny.

Alarm zwykle wszczyna się w przypadku przekroczenia granicy 300 mg na dobę, jest to bowiem jedno z podstawowych kryteriów rozpoznania stanu przedrzucawkowego.

Inną miarą jest zawartość białka w przeliczeniu na 1 decylitr (jedna dziesiąta litra). W tym przypadku białko w moczu w ciąży nie powinno być większe niż 15 mg/dl. Wyższe wartości stanowią przesłankę do konsultacji z lekarzem.

Reklama

Białko w moczu w ciąży a cesarka

U pacjentek z białkomoczem, decyzję o tym, czy można rodzić naturalnie czy też należy wykonać cesarskie cięcie, podejmuje zazwyczaj lekarz sprawujący opiekę nad ciążą. Jest ona podejmowana na podstawie oceny ogólnego stanu zdrowia matki i dziecka, a także z uwzględnieniem przyczyn występowania białka w moczu.

Objawiający się białkomoczem stan przedrzucawkowy, zwłaszcza pod koniec ciąży, w 37, 38 tygodniu, często stanowi wręcz wskazanie do cesarki. Zakończenie ciąży jest bowiem jedyną definitywną, przyczynową metodą leczenia tego schorzenia.

Reklama

Jak leczyć białko w moczu w ciąży

Jak obniżyć białko w moczu w ciąży? Ponieważ jest to objaw, nie choroba, nie istnieje konkretna metoda pozwalająca poprawić ten parametr. Wszystko zależy od konkretnej jednostki chorobowej.

Stężenie białka w moczu można próbować obniżać poprzez modyfikację diety - ogranicza się spożycie białek zwierzęcych oraz soli. Często jednak nie ma to szczególnego przełożenia na stan zdrowia pacjentki.

W przypadku stanu przedrzucawkowego białkomocz ustąpi dopiero po porodzie, dlatego zaleca się ścisłe monitorowanie stanu płodu, a w razie konieczności wywołanie akcji porodowej lub wykonanie cesarskiego cięcia. Pacjentki otrzymują też w tym czasie leki hipotensyjne, czyli obniżające ciśnienie krwi.

Jeżeli białkomocz związany jest z infekcją bakteryjną, podstawę terapii stanowi przyjmowanie antybiotyków.

Cukrzyca ciążowa może być kontrolowana za pomocą diety (m.in. unikanie cukrów prostych i tłuszczów nasyconych) oraz aktywności fizycznej. Jeśli nie przynosi to rezultatu, ciężarna powinna otrzymywać zastrzyki z insuliny, która w tym szczególnym okresie życia jest jedynym dozwolonym lekiem przeciwcukrzycowym.

Reklama

Białko w moczu po porodzie

Białko w moczu po porodzie może być objawem przetrwałych patologii występujących w czasie ciąży. Jedną z nich jest stan przedrzucawkowy, którego pewne oznaki mogą występować także w okresie połogu.

W ten sposób manifestują się też infekcje intymne, zarówno mające swój początek podczas ciąży, jak też po jej rozwiązaniu. Niektóre z nich mogą się wiązać z komplikacjami okołoporodowymi.

Również cukrzyca ciążowa, choć ustępuje w pierwszych tygodniach po porodzie, przez pewien czas może zaburzać pracę nerek i wpływać na poziom białka w moczu.

 

 

Czytaj również

Bibliografia

  • Andrzej Bacz, Stan przedrzucawkowy i rzucawka, https://www.mp.pl/pacjent/ciaza/przebiegciazy/75579,stan-przedrzucawkowy-i-rzucawka, [data dostępu: 07.12.2023].
  • Co oznacza białko w moczu w ciąży? Jak wygląda leczenie?, https://www.pbkm.pl/pregnancy-zone-2/choroby-w-ciazy/co-oznacza-bialko-w-moczu-w-ciazy-jak-wyglada-leczenie, [data dostępu: 07.12.2023].
  • Tomasz Stompór, Białkomocz, Forum Nefrologiczne 2009, tom 2, nr 1, 50-59
  • Ewa Magdalena Koźmińska, Leukocyturia, Medycyna po Dyplomie 2020 03
Piotr  Brzózka - dziennikarz wyróżniony w konkursie Dziennikarz Medyczny Roku 2023
Artykuł napisany przez
Piotr Brzózka - dziennikarz wyróżniony w konkursie Dziennikarz Medyczny Roku 2023
Dziennikarz wyróżniony w konkursie "Dziennikarz Medyczny Roku 2023". Autor tysięcy publikacji o tematyce medycznej, ekonomicznej, politycznej i społecznej. Przez 15 lat związany z Dziennikiem Łódzkim i Polska TheTimes. Z wykształcenia socjolog stosunków politycznych, absolwent Wydziału Ekonomiczno-Socjologicznego Uniwersytetu Łódzkiego. Po godzinach fotografuje, projektuje, maluje, tworzy muzykę.
Pokaż więcej
Czy ten artykuł był dla Ciebie pomocny?
Dziękujemy za przeczytanie naszego artykułu do końca.
Jeśli chcesz być na bieżąco z informacjami na
temat zdrowia i zdrowego stylu życia,
zapraszamy na nasz portal ponownie!
Więcej z kategorii Badania w ciąży
Co oznacza rubella IgG w ciąży i czy jest niebezpieczna dla płodu?
Badanie poziomu rubella IgG
Jak wygląda badanie GBS w ciąży i jak się do niego przygotować?
Lekarze badają kobietę w ciąży
Jak przeprowadzić badanie AFP i w jakim celu się je wykonuje?
Badanie poziomu AFP w laboratorium
Podobne artykuły
Badanie KTG kobiety w ciąży
Na czym polega badanie KTG i kiedy je wykonać w ciąży?
Kobieta w ciąży trzyma się za brzuch
Prolaktyna a ciąża – normy. Co oznacza wysoka, a co niska?
Badanie moczu w ciąży
PH moczu w ciąży - czy jest zależne od płci dziecka?
Para się przytula
Badanie beta hCG - testy, normy, interpretacja wyników
Kobieta trzyma dwa listki tabletek
Progesteron w ciąży – normy. Jaki poziom świadczy o ciąży?

Reklama


1/3 kobiet ma niedobór tego pierwiastka 😲
Sprawdź powód!