Kaszka na twarzy - u niemowlaka i dorosłych. Przyczyny

Kaszka na twarzy może być efektem alergii pokarmowej, zaburzeń hormonalnych lub złej pielęgnacji. Zdecydowanie najczęściej występuje kaszka na czole, nieco rzadziej na brodzie i policzkach. Co robić w takiej sytuacji? Jakie badania wykonać? Jak leczyć?
Kaszka na czole
źródło:123RF

Spis treści

Czym jest kaszka na twarzy?

Kaszka na twarzy jest stosunkowo niegroźną dolegliwością skórną, najczęściej występującą na tle alergicznym, rzadziej hormonalnym. Objaw ten może pojawić się także w reakcji na wysoką temperaturę i wilgotność – mówi się wówczas o tak zwanych potówkach, powszechnych zwłaszcza u niemowląt. Inną możliwą przyczyną drobnej kaszki na twarzyjest stosowanie niewłaściwych kosmetyków, zwłaszcza takich, które zatykają ujścia gruczołów łojowych (np. z gliceryną bądź parafiną w składzie). 

Kaszka przyjmuje postać drobnych grudek, które są zbite, twarde, pozbawione charakterystycznego dla krost czubka. Tego typu zmiany skórne gęsto pokrywają dany obszar ciała, zwykle:

  •  twarz, 
  •  plecy, 
  • ramiona, 
  • klatkę piersiową, 
  • zewnętrzne powierzchnie zgięć łokciowych. 

Sama w sobie kaszka pozostaje defektem głównie estetycznym, aczkolwiek każdorazowo w przypadku jej wystąpienia należy się skupić na wykryciu zaburzenia stanowiącego czynnik sprawczy, a następnie jego leczeniu lub profilaktyce. 

Kaszka na czole, policzkach i brodzie

Ze wszystkich stref, które można wyodrębnić na twarzy, najczęściej występuje kaszka na czole. Ta duża i płaska powierzchnia zazwyczaj zostaje gęsto pokryta skórnymi wykwitami na całej szerokości i wysokości -  od linii włosów po nasadę nosa, od lewej do prawej skroni. Zmiany mogą być lekko swędzące, zazwyczaj też towarzyszą im lokalne zaczerwienienia. 

Gdzieniegdzie między grudkami pojawić też mogą się wypełnione ropną treścią krosty. Wszystko to sprawia, że skóra na twarzy wygląda mało estetycznie i niezbyt zdrowo. Inne potencjalne lokalizacje kaszki, oprócz czoła, to policzki, zwłaszcza w okolicach oczodołów, a także broda. Są to te miejsca, w których występuje duże nagromadzenie gruczołów łojowych.

Reklama

Kaszka na twarzy, jako alergia pokarmowa

Kaszka na twarzy zazwyczaj jest objawem alergii pokarmowej. Wystąpienie skórnych wykwitów jest efektem błędnej reakcji układu odpornościowego na kontakt z alergenem – najczęściej są to białka zawarte w takich produktach spożywczych, jak:

  • mleko,
  • orzechy,
  • jajka,
  •  kakao,
  • truskawki i poziomki,
  • owoce cytrusowe,
  • pszenica,
  • soja.

W przypadku alergii, kaszka na twarzy zazwyczaj powoduje świąd o natężeniu od lekkiego do umiarkowanie ciężkiego. Szczególnie w przypadku małych dzieci może to skutkować rozdrapywaniem i dodatkowym podrażnieniem skóry twarzy. Typową lokalizacją dla kaszki alergicznej jest czoło.

Kaszka na twarzy u niemowlaka

Co może oznaczać kaszka na twarzy u dziecka?Szczególnie często tego typu dolegliwości spotykane są u małych dzieci. Kaszka na twarzy niemowlaka to typowy objaw IgE-zależnej reakcji na alergeny zawarte w mleku krowim zastępującym pokarm matki. Określono, że w występuje w nim około 30 potencjalnie niebezpiecznych dla dzieci białek. 

Wedle ostrożnych szacunków, alergizujące działanie mleko wykazuje u około 3 procent niemowląt. Do tego należy dodać inne produkty, w tym w szczególności masło orzechowe, jeden z ulubionych przysmaków dziecięcych. Pierwsze uczuleniowe wykwity wystąpić mogą jeszcze przed ukończeniem pierwszego roku życia, co wprost wiąże się z wprowadzeniem określonych produktów żywnościowych do diety. Uwaga – nieprawidłowa reakcja może mieć charakter pośredni, kaszka na twarzy malucha wystąpi także, jeśli duża ilość uczulających alergenów dostanie się do układu trawiennego wraz z mlekiem matki. 

Wysypka kaszka na twarzy u dorosłych

Wysypkatypu kaszka na twarzy u dorosłych także może być efektem reakcji alergicznej. Jeśli jednak nie towarzyszy jej świąd, podejrzewać można inne przyczyny, a w szczególności – zaburzenia hormonalne. 

Do potencjalnych czynników sprawczych należą:

  • nadczynność lub niedoczynność tarczycy,
  • zaburzenia pracy jajników,
  • przyjmowanie tabletek antykoncepcyjnych lub hormonalnej terapii zastępczej.

Precyzyjne określenie przyczyn wymaga przeprowadzenia zaawansowanych badań endokrynologicznych, w tym ustalenia poziomu hormonów tarczycy, czy stężenia różnego typu hormonów płciowych. 

Jak się pozbyć kaszki na twarzy?

Wiele zależy od patogenezy występujących zmian skórnych, dodatkowo też należy rozróżnić działania przyczynowe od objawowych. 

  • Kaszka o podłożu alergicznym. Podstawą jest ustalenie konkretnego czynnika powodującego uczulenie. W tym celu wykonać należy test skórny. Jest on przeprowadzany od trzeciego roku życia i polega na wprowadzeniu pod skórę niewielkich dawek określonych substancji podejrzewanych o działanie alergizujące. Po ustaleniu przyczyn, terapia skupia się głównie na działaniach eliminacyjnych - dany produkt powinien być na trwałe usunięty z jadłospisu. Zazwyczaj stanowi to wystarczające remedium.
  • Kaszka o podłożu endokrynologicznym– leczenie uzależnione jest od konkretnego zaburzenia. Przykładowo, w przypadku niedoczynności tarczycy pacjent przyjmować musi lewotyroksynę, która przyspiesza metabolizm tłuszczów, białek i węglowodanów oraz reguluje szereg innych procesów życiowych. Niezwykle istotna jest też dieta, która powinna być wolna od produktów tłustych oraz tzw. wolotwórczych. Z tego powodu niewskazane są mięsa, sery, ale też kapusta, groch czy cebula. 

Dodatkowo doraźnie skórę objętą tego typu wykwitami należy pielęgnować za pomocą naturalnych, delikatnych kosmetyków. Twarz można przemywać olejkiem herbacianym. Ostrożność należy zachować w przypadku rumianku, którego działanie może być zarówno kojące, jak też silnie alergizujące. Zalecane są peelingi enzymatyczne złuszczające skórę. Grudek nie wolno jednak na siłę wyciskać.

Czytaj też:

Bibliografia

  • Agnieszka Krauze, Alergia na białko mleka krowiego – postacie kliniczne, Alergia Astma Immunologia 2015, 20 (1)
  • Frankie Robinson, Alergia pokarmowa, Brytyjska Fundacja ds. Żywienia
  • Iga Butrym, Sylwia Płaczkowska, Lilla Pawlik-Sobecka, Sylwia Smolińska, Podstawowe testy wykorzystywane w diagnostyce alergii IgE-zależnej i alergii kontaktowej, Diagnostyka laboratoryjna 2017; 53(3)
  • Małgorzata Gietka-Czernel, Postępy w laboratoryjnej diagnostyce czynności tarczycy, Borgis - Postępy Nauk Medycznych 2/2008, s. 83-91.

Oceń artykuł

(liczba ocen 0)

Dziękujemy za przeczytanie naszego artykułu do końca. Jeśli chcesz być na bieżąco z informacjami na temat zdrowia i zdrowego stylu życia, zapraszamy na nasz portal ponownie!

<-- popup -->