Neutrofile - interpretacja powyżej i poniżej normy

Krwinki
Źródło: 123RF

Autor

Marta Roszkowska

Neutrofile (NEUT) to rodzaj białych krwinek (leukocytów) należących do granulocytów, wchodzących w skład układu odpornościowego. Stanowią ok. 50-70% wszystkich leukocytów, tym samym są najliczniejszą grupą białych krwinek. Neutrofile pełnią kluczową rolę w ochronie organizmu przed bakteriami i innymi patogenami powodującymi infekcje i choroby. Neutrofile poniżej bądź powyżej normy mogą być oznaką wielu chorób.

Neutrofile

Neutrofile (NEUT) inaczej granulocyty obojętnochłonne stanowią największą liczbę leukocytów (białych krwinek). Mają średnicę wielkości od 10 do 65 µm. Często składają się z segmentów w liczbie od 2 do 4, które połączone są przewężeniami, a w ich cytoplazmie występują liczne ziarnistości azurofilne, przeważnie lizosomy, zawierające wiele enzymów uczestniczących w rozkładzie sfagocytowanych cząstek – proteazy, lipazy, DNA-azy, RNA-azy, itp.

Neutrofile pełnią nadrzędną rolę w odpowiedzi odpornościowej przeciwko bakteriom, ale ich działanie ma również wpływ na inne patogeny. Ich znaczenie wynika z szybkości reakcji na obce dla organizmu substancje.

Neutrofile wykazują znaczną zdolność do ruchu pełzakowatego i fagocytozy. Dzięki ruchom pełzakowatym mają zdolność przechodzenia przez naczynia włosowate i żyłki do tkanek, gromadząc się w miejscach zapalnych. Fagocytują tam bakterie i powodują powstanie ropy – mętnego płynu zawierającego leukocyty, bakterie i szczątki obumarłej tkanki.

Neutrofile wykazujące właściwości żerne, określane są jako mikrofagi. Aktywność bakteriobójcza granulocytów polega na wytwarzaniu białek kationowych, lizozymu i aktywnych rodników nadtlenkowych, które zabijają bakterie. Granulocyty ulegają aktywacji pod wpływem różnych cytokin, takich jak: interferony, Iα-1, Iα-4, Iα-8 czy TNF. Neutrofile ponadto posiadają zdolność wytwarzania cytokiny pobudzającej aktywność limfocytów B.

Wzrost liczby neutrofili obserwuje się w przebiegu ostrych chorobach zakaźnych, w pierwszym okresie każdego zapalenia oraz przy szybko rozwijających się nowotworach.

Żyją od 2 do 4 dni, a następnie ulegają rozkładowi i są fagocytowane przez komórki z tzw. układu siateczkowo-śródbłonkowego.

NEUT morfologia (NEU) – neutrofile w badaniu krwi

Neutrofile (NEUT) oznaczane są w morfologii skrótem NEU. Wykonanie badania poziomu neutrofilów wymaga pobrania próbki krwi od pacjenta (u dorosłych przeważnie z żyły łokciowej, u niemowlaków z palca). Następnie z próbki krwi wykonuje się rozmaz. Badaniu należy poddać się na czczo, najlepiej rano.

Neutrofile - norma

Poziom neutrofilów obliczany jest w oparciu o całkowitą ilość białych krwinek, oznacza się je łącznie z badaniem innych frakcji granulocytów. Norma dla neutrofilów mieści się w przedziale 1800–8000/µl. W oznaczeniach procentowych norma dla granulocytów obojętnochłonnych stanowi około 60-70% wszystkich białych krwinek. Jeśli badania krwi wykazują neutrofile poniżej normy, bądź podwyższone neutrofile, należy skonsultować się z lekarzem, który dokładnie przeanalizuje wyniki i przeprowadzi dalszą diagnostykę. Z pewnością nie należy lekceważyć odchyleń wartości NEUT od normy, bowiem mogą one wskazywać na szereg poważnych chorób, w tym zmian nowotworowych.

Neutrofile poniżej normy

Neutrofile poniżej normy (poniżej 1500/µl) prowadzą do stanu zwanego neutropenią. Niski poziom granulocytów obojętnochłonnych może wskazywać na:

Obniżone neutrofile występują również u pacjentów po chemio- i radioterapii. Powodem niskiego poziomu neutrofilów może być także przyjmowanie niektórych leków oraz zatrucie metalami ciężkimi.

Neutrofile powyżej normy

Neutrofile powyżej normy oznaczaj neutrofilię (powyżej 8000 komórek/µl). Podwyższony poziom granulocytów obojętnochłonnych może towarzyszyć:

  • białaczce szpikowej;
  • dnie moczanowej;
  • infekcjom bakteryjnych;
  • reumatoidalnemu zapaleniu stawów;
  • mocznicy;
  • niedokrwistości hemolitycznej;
  • martwicy tkanek;
  • nadczynności kory nadnerczy;
  • zespołowi Cushinga
  • chorobom szpiku kostnego.

Podwyższony poziom neutrofilów wiąże się również z długotrwałym przyjmowaniem niektórych leków (np. kortykosteroidów), w okresie wzmożonego stresu, czy w stanie pourazowym. Podwyższone granulocyty obojętnochłonne pojawiają się także u kobiet w ciąży. Ponadto nadmiar neutrofilów można zaobserwować przy zatruciu substancjami chemicznymi, metalami ciężkimi oraz u osób palących tytoń.

Neutrofile w ciąży

Wartości neutrofilów u kobiet w ciąży, podobnie jak innych parametrów widocznych w wynikach morfologii krwi, mogą wykazywać odchylenia od ogólnie przyjętych norm, co nie musi od razu oznaczać choroby. Wynika to przede wszystkim ze zmian fizjologicznych zachodzących w organizmie kobiet spodziewających się dziecka. Jednak jakakolwiek anomalia pojawiająca się w wynikach badań nie powinna być lekceważona i niezwłocznie skonsultowana z lekarzem.

Podwyższone neutrofile w ciąży mogą się zatem wiązać z fizjologicznym wzrostem ich stężenia u ciężarnych (szczególnie w trzecim trymestrze ciąży), ale również przyczyna takiego stanu rzeczy może tkwić w infekcjach wirusowych, bakteryjnych, czy grzybiczych, w długotrwałych stanach stresowych, w przemęczeniu bądź stosowani niektórych leków. Neutrofilia w ciąży diagnozowana jest przy wynikach powyżej 8 x 10⁹/ l. W takim przypadku podwyższone neutrofile mogą oznaczać:

  • ostrą niewydolność nerek;
  • dnę moczanową;
  • urazy;
  • nadczynność kory nadnerczy,
  • stan przedrzucawkowy,
  • procesy nowotworowe.

Zbyt niski poziom neutrofilów w ciąży może z kolei oznaczać:

  • niedobory kwasu foliowego lub witaminy B12,
  • przebycie ostrej infekcji;
  • niedokrwistość aplastyczną;
  • RZS;
  • nadczynność tarczycy;
  • niektóre choroby wątroby;
  • białaczkę.

Zobacz wideo: Choroby serca - niepokojące objawy

Neutrofile u dziecka

Normy neutrofilów u dzieci mogą być inne niż u dorosłych, a ich interpretacja jest uzależniona między innymi od wieku pacjenta. Oznaczanie poziomu neutrofilów u dziecka wykonywane jest na podstawie badań krwi, a szczegółowej analizy dokonuje się w oparciu o pełen obraz morfologii krwi, często uzupełniony o rozmaz krwi. Zatem sama wartość NEUT/NEU w wynikach morfologii nie jest do końca miarodajna, a o faktycznym, podwyższonym bądź obniżonym poziomie neutrofilów u dziecka, decyduje szersza analiza specjalisty. 

Neutrofile poniżej normy u dziecka najczęściej oznaczają przebyte infekcje wirusowe. W poważniejszych przypadkach spadek granulocytów obojętnochłonnych u dzieci może świadczyć o nadczynności tarczycy, białaczce, zakażeniu bakteryjnym, czy chorobie autoimmunologicznej. Obniżenie neutrofilów mogą spowodować wspomniane wcześniej: zatrucie metalami ciężkimi, czy długotrwałe stosowanie niektórych leków.

Podwyższone neutrofile u dziecka mogą zwiastować nadchodzący stan zapalny, bądź być wynikiem stresu czy wzmożonego wysiłku fizycznego. Wzrost NEUT może mieć związek również z chorobami autoimmunologicznymi, krwotokiem, zespołem Cushinga, czy niedokrwistością hemolityczną. Podwyższony poziom granulocytów obojętnochłonnych występuje również po napadach padaczkowych oraz w przypadku zatrucia chemikaliami bądź lekami.  

Czytaj też:

Oceń artykuł

(liczba ocen 16)

WASZA OPINIA JEST DLA NAS WAŻNA