Niacyna (witamina PP, B3) - występowanie, właściwości i zastosowanie

Nadmiar cukru, kawy, herbaty i alkoholu w diecie powoduje, że w organizmie czasem brakuje niacyny. Pojawiają się wtedy problemy ze skórą, ciągłe zmęczenie i osłabienie a nawet otępienie. Dlatego warto sprawdzić, gdzie witamina PP występuje, jakie ma właściwości i zastosowanie.
Produkty zawierające witaminę PP (B3)
Źródło: 123RF

Spis treści

Niacyna inaczej zwana witaminą B3 lub PP to ważna witamina, która jest potrzebna do prawidłowego funkcjonowania mózgu i obwodowego układu nerwowego, dlatego jej niedobory tak łatwo rozpoznać po zmienionym zachowaniu pacjenta. Widać to zwłaszcza u młodych i zapracowanych ludzi, w diecie których królują: cukier, kawa, słodkie napoje i alkohol. Niacyna nie tylko dba o nasz system nerwowy, ale redukuje również poziom złego cholesterolu, poprawia ukrwienie skóry i dobrze wpływa na stan włosów, potrafi hamować toksyczne działania leków i innych związków chemicznych.

Trzeba wiedzieć, że niacyna, choć rozpuszcza się w wodzie, jest jedną z najbardziej trwałych witamin i jedną z nielicznych, których nie niszczy ani wysoka temperatura, ani kwasy czy ługi. Niacyny nie tracimy w trakcie obróbki termicznej. To ważne, bo nie jest syntetyzowana w organizmie i musi być dostarczana głównie wraz z jedzeniem.

Witamina PP na co pomaga?

Niacyna jest znana jako ważny czynnik przeciwalergiczny, dlatego często nazywa się ją witaminą PP. Przede wszystkim powinny o niej pamiętać pacjenci z wysokim poziomem złego cholesterolu, z chorobami tarczycy i cukrzycy. Ale lista zalet witaminy PP jest dużo dłuższa:

  • u chorych na nowotwory obniża stężenia toksyn
  • ma działanie profilaktyczne w chorobach serca
  • potrafi regulować ciśnienie krwi
  • potrzebna jest przy produkcji hormonów płciowych, hormonów tarczycy, kortyzolu i insuliny
  • zalecana jest przy bólach menstruacyjnych i nieregularnych miesiączkach
  • stosowana przy problemach skórnych, w tym trądziku, zajadach
  • zapisywana pacjentom z szumami usznymi, bólami migrenowymi i zawrotami głowy
  • wspomaga prawidłową pracę mięśni
  • wspomaga pracę mózgu i układu nerwowego, jest pomocna w leczeniu depresji

Witamina B3 występowanie

Najlepszym źródłem witaminy B3 jest dobrze skomponowana dieta, bogata w produkty mięsne, zbożowe i ziemniaki. B3 w formie naturalnej lepiej się wchłania niż w formie syntetycznej, trudniej ją także przedawkować. Dlatego sprawdź, które produkty są najlepszym źródłem niacyny i mają jej najwięcej w 100 gramach:

  • drożdże piwne - 35,5 mg
  • orzechy ziemne - 24,2 mg
  • otręby pszenne - 21 mg
  • mięso kurczaka do 12,22 mg
  • mięso indyka do 9,27 mg
  • makrela wędzona 8 mg
  • suszone brzoskwinie 8,2 mg
  • wieprzowina do 7,24 mg
  • łosoś 7 mg
  • wołowina do 6,69 mg
  • pełne ziarna zbóż - 5,2 mg
  • migdały - 4,7 mg
  • kasza gryczana - 4,0 mg

Witamina B3 najlepiej wchłania się, gdy występuje w jadłospisie wspólnie z fosforem, chromem, witaminą C i innymi witaminami z grupy B: B1, B2, B5.

Reklama

Niacyna dawkowanie

Eksperci z Instytutu Żywności i Żywienia w Warszawie opracowali bezpieczne dobowe dawki niacyny. Różnią się one w zależności od wieku oraz płci pacjenta i wynoszą:

  • dzieci (1-3 l.) 6 mg
  • dzieci (4-6 l.) 8 mg
  • dzieci (7-9 l.) 12 mg
  • chłopcy i dziewczynki (10-12 l.) 12 mg
  • chłopcy (13-18 l.) 16 mg, dziewczynki w tym wieku 14 mg
  • mężczyźni 16 mg
  • kobiety 14 mg
  • ciężarne 18 mg
  • matki karmiące piersią 17 mg

Niedobór witaminy PP

Przy prawidłowo skomponowanej diecie rzadko diagnozuje się niedobory witaminy PP. Najczęściej występują one u osób niedożywionych, chorych na raka, ciężarnych i matek karmiących piersią, alkoholików, chorych na gruźlicę, schizofrenię, hipercholesterolemię, osób przyjmujących leki przeciwpadaczkowe.

Brak w diecie niacyny wywołuje chorobę zwaną pelagrą, której głównymi objawami są: zapalenie skóry, biegunka, zaburzenia psychiczne. Pierwsze niepokojące sygnały, które mogą świadczyć o braku witaminy PP w organizmie to kłopoty ze snem, ogólne osłabienie, trudności z koncentracją, bóle głowy, owrzodzenie warg i ust, nieprzyjemny zapach z ust, przebarwienia na skórze.

Niedobór witaminy PP niacyny może także powodować:

  • zakłócenia ośrodkowego i obwodowego układu nerwowego, w tym agresywne zachowanie, wybuchy złości, niepokój, depresje
  • zaburzenia procesu oddychania komórkowego
  • drożdżyce
  • stany zapalne skóry, zmiany trądzikowe
  • nieżyt żołądka i jelit, w tym uporczywe biegunki
  • zaburzenia w procesie glikolizy

Niacyna - skutki uboczne

Niacyna nie należy do bardzo toksycznych witamin, choć według niektórych badań jej nadmierne ilości, głównie w postaci syntetycznej, mogą powodować:

  • bóle głowy
  • mrowienie rąk i nóg
  • zaczerwienienie skóry
  • swędzenie głowy
  • szum w uszach
  • niestrawność
  • żółtaczkę
  • arytmię serca
  • psychozy
  • zwiększenie zawartości glukozy w osoczu

Badacze z Oksfordu sprawdzali działanie niacyny na pacjentach z chorobami serca z 3 krajów (Chin, Skandynawii i Wielkiej Brytanii) i okazało się, że jedna trzecia z osób zakwalifikowanych do testów musiała przerwać badania z powodu skutków ubocznych.

Reklama

Witamina PP trądzik

Witamina PP jest wykorzystywana przez dermatologów przy leczeniu różnych problemów skórnych. Nie tylko łagodzi objawy starzenia się skóry, ale także ma właściwości przeciwzapalne. Z tego powodu witamina PP jest pomocna przy leczeniu takich chorób jak łuszczyca, trądzik i trądzik różowaty.  

Oprócz tego niacyna pomaga rozjaśnić zmiany pigmentacyjne i plamy starcze, uzupełniać ceramidy, poprawia również nawilżenie i elastyczność skóry.

Czytaj też:

Oceń artykuł

(liczba ocen 41)

Dziękujemy za przeczytanie naszego artykułu do końca. Jeśli chcesz być na bieżąco z informacjami na temat zdrowia i zdrowego stylu życia, zapraszamy na nasz portal ponownie!