Nocne poty - przyczyny, objawy i sposoby. Co oznaczają?

Nocne poty mogą być efektem schorzeń, ale też działania leków, nadużywania alkoholu, złej diety, stresu. Zobacz, jakie są przyczyny nadmiernej potliwości w porze spoczynku i co robić w przypadku, gdy tego typu objawy utrzymują się przez dłuższy czas.
Mężczyzna obudził się spocony
źródło:123RF
Spis treści

Skąd się biorą nocne poty?

Nocne poty, jeśli tylko występują częściej niż incydentalnie i nie są związane z przegrzaniem organizmu, stanowić mogą objaw wielu groźnych schorzeń i zaburzeń, od dysfunkcji endokrynnych po nowotwory. 

Do najczęstszych przyczyn nocnych potów zalicza się:

  • infekcje bakteryjne i wirusowe, w przebiegu których występuje gorączka, w tym: grypa, przeziębienie, zapalenie płuc, nieżyt gardła;
  • osłabienie organizmu, zaburzenia odporności, zakażenie wirusem HIV;
  • zmiany hormonalne, występujące w określonych fazach cyklu miesięcznego, w okresach pokwitania i przekwitania, w ciąży, oraz w związku z zaburzeniami pracy różnych organów wydzielniczych, zwłaszcza tarczycy; 
  • choroby nowotworowe, w szczególności ziarnica złośliwa oraz inne odmiany raka z przerzutami do wątroby; 
  • przyjmowanie określonych środków farmaceutycznych, w tym między innymi niesteroidowych leków przeciwzapalnych, glikortykosteroidów, opioidów, antybiotyków czy leków antydepresyjnych i przeciwlękowych;
  • nadużywanie alkoholu i związana z tym nocna hipoglikemia (niedocukrzenie);
  • ekspozycja na długotrwały stres lub zagrożenie.

Pocenie się w nocy a nowotwór

Pocenie nocne może wskazywać na nowotwór. U osób młodych, zwłaszcza w trzeciej dekadzie życia, pierwsze podejrzenie pada w takiej sytuacji na chłoniak Hodgkina, czyli ziarnicę złośliwą – bardzo groźną chorobę obejmującą układ limfatyczny, do niedawna uznawaną za nieuleczalną. Natomiast u pacjentów starszych, a zwłaszcza nadużywających alkoholu, przyczyną nadmiernej potliwości bywa nowotwór wątroby. 

Pocenie się w nocy u pacjentów onkologicznych jest efektem złożonych procesów zachodzących w organizmie. Zazwyczaj stanowi jeden z objawów tzw. zespołu paraneoplastycznego, do którego należą różnorakie zaburzenia towarzyszące chorobie nowotworowej. Jednym z nich jest uwalnianie się tzw. pirogenów - związków powodujących gorączkę, którą układ termoregulacyjny usiłuje zbić poprzez wydzielanie wilgoci. 

Często też poty mają związek z występującymi problemami hormonalnymi występującymi u osób chorych na raka. Istotne są też czynniki środowiskowe, takie jak leki przeciwbólowe (zwłaszcza morfina), czy wyniszczająca organizm chemoterapia. 

Nocne poty a tarczyca

Za nocne poty odpowiedzialna też może być tarczyca, a dokładniej mówiąc – nadczynność tego gruczołu. Jest to zaburzenie, które prowadzi do tyreotoksykozy, czyli skażenia ustroju w wyniku toksycznego działania wydzielanych w nadmiarze hormonów tarczycowych. 

Najczęstszą tego przyczyną jest choroba Gravesa-Basedowa, która ma charakter autoimmunologiczny (u jej podłoża leży nieprawidłowa reakcja układu odpornościowego, który zaczyna atakować własny organizm). Jednym z głównych objawów nadczynności tarczycy jest wyraźna nadpotliwość

Towarzyszą temu takie dodatkowe symptomy, jak:

  • bezsenność, nadpobudliwość, nadruchliwość;
  • niepokój, nerwowość;
  • zaburzenia rytmu serca;

W celu potwierdzenia lub wykluczenia podejrzeń, należy wykonać badania poziomu hormonów tarczycy – TSH, fT4 i fT3. 

Nocne poty przed okresem

Hormonalne podłoże mają również nocne poty przed okresem, występujące u wielu kobiet, co ma związek z wahaniem poziomu estrogenów. Na kilka dni przed miesiączką, podniesiony w fazie owulacji poziom żeńskich hormonów płciowych, zaczyna wyraźnie spadać. Wpływa to na pracę ośrodka termoregulacji w mózgu, czego efektem są napadowe uderzenia gorąca i związane z tym poty. 

U kobiet regularnie miesiączkujących tego typu objaw może wystąpić w 26-28 dniu cyklu, jeśli zaś krwawienia są nieregularne, potliwość również pojawia się ze zmienną częstotliwością. Warto zauważyć, że podobne symptomy towarzyszą wielu kobietom w czasie menopauzy, gdy również dochodzi do spadku poziomu estrogenów – w tym przypadku nie okresowego, lecz trwałego. Najskuteczniejszym środkiem zaradczym jest w takim przypadku terapia hormonalna z użyciem środków zawierających estradiol. 

Nocne poty po alkoholu

Nocne poty po alkoholu są wynikiem procesów zachodzących w układzie trawienia oraz krążenia oraz związanych z tym reakcji ośrodka termoregulacji. 

Warto wiedzieć, że zawarty w napojach procentowych etanol powoduje:

  • przyspieszenie krążenia krwi;
  • rozszerzenie naczyń krwionośnych;

Konsekwencją jest podniesienie ciepłoty ciała i zwiększone wydzielanie wilgoci. Dodatkowo nocna nadpotliwość związana jest z zaangażowaniem wątroby w detoksykację organizmu po zatruciu alkoholowym, występującym w wyniku spożycia większych ilości wódki czy wina. W efekcie organ ten chwilowo zmniejsza syntezę glikogenu, co prowadzi do hipoglikemii (niedoboru cukru w organizmie). Najczęściej opisany proces zachodzi kilka godzin po odstawieniu kieliszka, a więc w nocy lub wcześnie rano. Jedynym sposobem uniknięcia tego typu dolegliwości jest ograniczenie lub całkowite zaprzestanie spożycia trunków. 

Uwaga: Możliwe są też nocne poty po odstawieniu alkoholu. Objaw ten należy do najczęstszych symptomów tzw. zespołu odstawiennego. W zależności od skali uzależnienia, współwystępować mogą one z drgawkami, omamami, lękami, biegunkami, wymiotami, nudnościami, zaburzeniami apetytu, bezsennością.  

Nocne poty a stres

Występuje też związek między nocnymi potami a stresem, zwłaszcza jeśli czynnik rozpalający system emocjonalny pojawia się w późnych godzinach wieczornych, bądź też występuje chronicznie przez dłuższy czas. W tym przypadku potliwość związana jest przede wszystkim z nadprodukcją adrenaliny, nazywanej hormonem walki lub kortyzolu (hormon stresu). 

Są one naturalnymi neuroprzekaźnikami wyzwalanym w sytuacjach zagrożenia i napięcia, służącym mobilizacji organizmu do reakcji na określony bodziec. Pełnią pożyteczną rolę dla ustroju, jednak w sytuacji, gdy ich stężenie przez dłuższy czas utrzymuje się na podwyższonym poziomie, stają się źródłem różnego typu dysfunkcji. 

Dlatego warto dbać o higienę psychiczną, unikać sytuacji stresogennych, a w razie konieczności – podjąć psychoterapię. Należy pamiętać, że na poziom adrenaliny wpływa też m.in. spożycie kofeiny. To jeden z powodów dla których nie zaleca się picia kawy wieczorem. 

Nocne poty a leki przeciwdepresyjne

Nadpotliwość jest jednym z częściej występujących efektów ubocznych stosowania środków psychotropowych różnego typu. 

Nocne poty powodować mogą takie leki przeciwdepresyjne, jak:

  • selektywne inhibitory wychwytu zwrotnego serotoniny (SSRI);
  • inhibitory wychwytu zwrotnego serotoniny i noradrenaliny (SNRI);
  • leki trójpierścieniowe, zwłaszcza klomipramina;
  • leki czteropierścieniowe, takie jak mianseryna;
  • bupropion – pochodna amfetaminy, inhibitor wychwytu zwrotnego noradrenaliny i dopaminy.

W sytuacji, gdy pocenie się przybiera zbyt intensywną formę, zaleca się zmniejszenie dawki bądź zmianę przyjmowanego leku (wyłącznie za zgodą lekarza psychiatry).

Artykuł napisany przez
Piotr Brzózka
Dziennikarz, autor tysięcy publikacji o tematyce ekonomicznej, politycznej, społecznej oraz medycznej. Przez 15 lat związany z Dziennikiem Łódzkim i Polska TheTimes. Z wykształcenia socjolog stosunków politycznych, absolwent Wydziału Ekonomiczno-Socjologicznego Uniwersytetu Łódzkiego. Po godzinach fotografuje, projektuje, maluje, tworzy muzykę.
Czytaj również

Bibliografia

  • Robert Twycross, Pocenie się w zaawansowanej chorobie nowotworowej, Polska Medycyna Paliatywna 2004, 3, 2
  • Barbara Grzechocińska, Problemy okresu menopauzy. Możliwości terapii, Medycyna Rodzinna 2/2004
  • Rzadkie działania niepożądane towarzyszące terapii lekami przeciwdepresyjnymi – nadmierna potliwość, Centrum Dobrej Terapii, https://www.centrumdobrejterapii.pl
Więcej z kateogrii: Zdrowie
Przeczytaj artykuł
Koronawirus (COVID-19) – przyczyny, objawy i leczenie
Przeczytaj artykuł
Morfologia EOS – podwyższone eozynofile – co oznaczają?
Czy ten artykuł był dla Ciebie pomocny?
Pytanie: W jakim wieku dostrzegłaś objawy zaburzeń hormonalnych?

  >15

  15-20

  20-30

  30<

Dziękujemy za przeczytanie naszego artykułu do końca.
Jeśli chcesz być na bieżąco z informacjami na temat zdrowia i zdrowego stylu życia, zapraszamy na nasz portal ponownie!
Podobne artykuły
Koronawirus (COVID-19) – przyczyny, objawy i leczenie
Morfologia EOS – podwyższone eozynofile – co oznaczają?
Zapalenie węzłów chłonnych - szyi, pachwinowych. Objawy
Badanie słuchu u dzieci i noworodków - na czym polega?

Przychodnia online dla Ciebie

Szybka konsultacja lekarska online przez telefon.

Zacznij leczenie, przedłuż receptę na przyjmowane leki - szybko i bez kolejek.

Wybierz konsultację

Reklama

Może to Cię zainteresuje
Ból owulacyjny - ile trwa i jak go załagodzić?
Dieta ketogeniczna – na czym polega? Zasady i jadłospis
Kiszone buraki - właściwości i zastosowanie. Jak je kisić?
RDW CV - co znaczy wysokie lub niskie?
D-dimery: norma, badanie i wyniki. Przyczyny podwyższonych?

Reklama