ChatGPT został poddany egzaminowi z interny. Wyniki mogą zaskakiwać. Sprawdź❗
ChatGPT został poddany egzaminowi z interny. Wyniki mogą zaskakiwać. Sprawdź❗
ChatGPT został poddany egzaminowi z interny. Wyniki mogą zaskakiwać. Sprawdź❗

Babka wąsko- i szerokolistna - jak wygląda? Właściwości i zastosowanie

Zarówno babka wąskolistna, jak i szerokolistna łagodzi dolegliwości i uszkodzenia skórne. Rośliny te mają także działanie osłaniające oraz przeciwkaszlowe. Zwiększają ilość wydzielanych soków trawiennych, łaknienie oraz stymulują metabolizm. Wykazują działanie przeciwdrobnoustrojowe (zwalczają bakterie i wirusy) i przeciwzapalne. Na co jeszcze pomagają i jak je stosować? Sprawdź!
W skrócie
  • Choć babka wąsko- i szerokolistna posiadają podobne właściwości i skład substancji aktywnych, nie są tym samym. Czym się różnią?
  • Obie babki stosuje się głównie na rany i oparzenia, jednak ich zastosowań jest znacznie więcej. Jakie one są?
  • Babka zwyczajna jest dość trudno dostępna w sklepach, gdyż to babkę lancetowatą dodaje się do specjalistycznych preparatów. Dlaczego?
SPRAWDŹ TEŻ: Jakie zdrowe i jadalne rośliny możesz hodować w swoim domu?
Spis treści

Reklama

Babka wąskolistna a szerokolistna. Jak wyglądają?

Babka wąskolistna (Plantago lanceolata) oraz szerokolistna (Plantago maior) nie są tym samym, choć mają podobny skład chemiczny. Rośliny należą do rodziny babkowanych, jednak ilość zawartych w nich substancjiróżni się.

Babka wąskolistna, nazywana również lancetowatą, ma wąskie liście i drobne biało-różowe kwiaty. Osiąga wysokość od 10 do 60 cm.

Babka szerokolistna, czyli zwyczajna, rośnie natomiast na wysokość maksymalnie 30 cm. Ma bardzo krótką łodygę, a jej kwiaty przyjmują postać walcowatych kłosów z białawymi nitkami o brudnożółtych pylnikach.

Rozróżnienia babki lancetowatej i zwyczajnej nie powinno zatem stanowić problemu. Obie natomiast rosną na polach, łąkach i przy drogach, a ich czas kwitnienia przypada na maj.

Reklama

Związki czynne babki wąsko- i szerokolistnej

Pomimo, że omawiane rośliny są chwastami, znane są głównie ze swoich właściwości leczniczych. Ich liście stanowią surowiec lekarski. Znajdują się w nich związki czynne, tj.:

  • flawonoidy,
  • garbniki,
  • karotenoidy,
  • śluzy,
  • glikozydy irydoidowe (m.in. katalpol, aukubinę),
  • kwasy organiczne,
  • sole mineralne,
  • witaminy (A, C, K).

W lecznictwie częściej wykorzystywana jest babka wąskolistna niż babka szerokolistna ze względu na większą zawartość garbników, które działają przeciwbakteryjnie i regenerująco, a także wykazują silniejsze działanie wykrztuśne.

Reklama

Na co pomaga babka wąsko- i szerokolistna? Właściwości lecznicze

Głównym zastosowaniem tych roślin są różne dolegliwości i uszkodzenia skórne. Stosuje się je wcelu złagodzenia niewielkich ran, otarć, a także oparzeń.

Należy jednak podkreślić, że w profesjonalnych preparatach stosowana jest babka lancetowata, nie zwyczajna, która posiada słabsze właściwości lecznicze.

Jednym z zastosowań naparów i soków z babek są różne stany zapalne układów moczowego oraz pokarmowego. Rośliny działają kojąco przy chorobie wrzodowej żołądka i dwunastnicy. Pomagają także przy zaburzeniach przemiany materii oraz trawienia, np. na zaparcia.

Napary i soki z obu gatunków babek są stosowane również w chorobach górnych dróg oddechowych. Na jaki kaszel najlepiej nadaje się syrop z babki lancetowatej? Sprawdzi się zarówno na suchy i mokry, dzięki czemu można stosować go na noc.

Rośliny te mogą być też wykorzystywane do przemywania oczu przy zapaleniu spojówek, skóry po ukąszeniu owadów, a także jako płukanki w stanach zapalnych gardła i jamy ustnej.

Ich właściwości mogą również chronić przed zaćmą, a także łagodzić świąd i opuchliznę. Stosuje się ją także na żylaki, gdyż zawarte w nich substancje uszczelniają naczynia krwionośne i stymulują cyrkulację krwi.

W tym celu należy stosować regularnie żel z kasztanowcem i babką lancetowatą, który posiada dużo dobrych opinii wśród jego użytkowników. Sprawdzi się on również na hemoroidy.

Dzięki właściwościom antyseptycznym oraz przyspieszającym regenerację naskórka wyciągi z babki wykorzystywane są w kosmetyce jako składniki kremów i maseczek do twarzy, np. na zmarszczki, ale też płukanek do przetłuszczających się włosów.

Okazuje się również, że zarówno babka zwyczajna, jak i lancetowata, mogą działać wspierająco na proces rzucenia palenia. Stosuje się je w plastrach antynikotynowych, gdyż badania dowiodły, że powoduja awersję do dymu nikotynowego [Cody M., (1998) Plantago major transidermal patch..].

Reklama

Jak poprawnie używać babkę wąsko- i szerokolistną?

Babkę szerokolistną wykorzystuje się głównie do przyrządzania naparów domowej roboty. Przepis jest prosty i szybko do przygotowania. Wystarczy zaparzyć łyżeczkę suszonych ziół w szklance gorącej wody. Parzyć należy pod przykryciem przez około 15 minut. Herbatę pije się 2-3 razy dziennie.

Syrop z babki zwyczajnej na kaszel można również zrobić samodzielnie w domu. Wystarczy zagotować świeże zmielone liście w 2 szklankach wody. Do mikstury można dodać według uznanaia cukier lub miód. Miksturę gotuje się, aż zgęstnieje.

Babka zwyczajna może być także przyjmowana w formie nalewki z alkoholem.

Może również posłużyc do stosowania zewnętrznego np. w formie okładów z gazy moczonychw przygotowanym wcześniej naparze. Niegdyś stosowano same liście na trudno gojące się rany.

Babkę lancetowatą przyrządzić można w ten sam sposób. Jej dawkowanie jest takie samo jak szerokolistnej. Otrzymać ją można jednak w postaci profesjonalnie przygotowanych preparatów. W takim przypadku to producent ustala, jak należy je przyjmować.

Reklama

Przeciwwskazania i skutki uboczne stosowania babki wąsko- i szerokolistnej

Do tej pory nie zostały przeprowadzone żadne badania, które udowodniłyby, że babka lancetowata czy zwyczajna jest bezpieczna dla kobiet w ciąży lub karmiących piersią. Z tego wzlędu nie zaleca się ich przyjmowania przez wyżej wymienione grupy osób. To samo zalecenie dotyczy dzieciponiżej 12 roku życia.

Głównym przeciwwskazaniem stosowania babki lancetowatej i zwyczajnej jest alergia. Może bowiem dojść do reakcji krzyżowej. Alergia na babkę krzyżuje się z innymi chwastami oraz ambrozją. Może objawiać się w postaci wysypki, opuchlizny, a nawet duszności.

Przedawkowanie babki lancetowatej lub zwyczajnej wywołuje najczęściej dolegliwości żołądkowe, np. biegunki. Za bezpieczną dawkę uznaje się od przyjmowanie od 3 do 5 gramów tych roślin dziennie.

Reklama

Babka wąsko- i szerokolistna w ogrodzie

Ze względu na  właściwości babki wąsko- i szerokolistnej zdarza się, że ludzie hodują te rośliny ogrodach. Ze względu na to, że są one chwastami, nie mają specjalnych wymagań uprawnych.

Zarówno babka zwyczajna, jak i lancetowata, preferują gleby żyzne i wilgotne, jednak są w stanie przetrwać w suchych, piaszczystych podłożach. Potrzebuje natomiast dużo światła, dlatego najlepiej zasadzić ją w ogrodzie lub hodować na balkonie.

Podczas zasiewania nasiona należy umieścić na głębokości około centymetra. Preferowanym okresem jest na to początek wiosny.

Kiedy natomiast najlepiej zbierać babkę zwyczajną i lancetowatą? Jest to okres ich kwitnienia, który przypada na lato. Aby zachować na dłużej właściwości zdrowotne liści, należy pamiętać o ich suszeniu.

Jeśli jednak rośliny wyrosły samodzielnie, mogą wymagać usunięcia. Zaleca się wówczas metodę mechaniczną, czyli wyrywanie, by nie uszkodzić pozostałych roślin.

Reklama

Cena babki wąsko- i szerokolistnej. Gdzie kupić?

Preparaty z babki lancetowatej znaleźć można w aptekach, sklepach zielarskich bądź ekologicznych w postaci suszu, syropów oraz innych preparatów. Ich cena wynosi zazwyczaj kilka lub kilkanaście złotych.

Dostępne są również nasiona za około 16 zł. Można je zasiać samodzielnie w ogrodzie i uprawiać.

Babkę zwyczajną natomiast kupić można najczęściej wyłącznie w postaci liści. Dostępne są one w sklepach ekologicznych za około 5 zł za 1 kg.

Czasami ekstrakt z babki szerokolistnej jest dodawany do suplementów diety w cenie około 10 zł. Natomiast wyciąg z babki wąskolistnej używany jest jako składnik tabletek do ssania na ból gardła, które kosztują kilka złotych.

Czytaj również

Bibliografia

  • M. Sikora, Surowce roślinne. Powrót do natury, Rynek Chemii Gospodarczej i Kosmetyków, (2005), 10, 10-13.
  • E. Andrzejewska-Golec, Babka lancetowata-tradycja i współczesne zastosowania w lecznictwie, Panacea, (2008), 3(24), 9-11.
  • Wielgosz T., Wielka księga ziół polskich, Wydawnictwo Elipsa, Poznań.
  • Ożarowski A., Jaroniewski W., Rośliny lecznicze i ich praktyczne zastosowanie, Instytut Wydawniczy Związków Zawodowych, Warszawa 1987.
  • „Klasztorna apteka - zioła ojca Kiliana”, Wydawnictwo Salwator, Kraków 2008.
  • Cody M., (1998) Plantago major transidermal patch for use in treaing tabacco or nicotine habit, (s.1-3).
Czy ten artykuł był dla Ciebie pomocny?
Dziękujemy za przeczytanie naszego artykułu do końca.
Jeśli chcesz być na bieżąco z informacjami na
temat zdrowia i zdrowego stylu życia,
zapraszamy na nasz portal ponownie!
Więcej z kategorii Rośliny
Skrzydłokwiat: pielęgnacja, uprawa, podlewanie. Jak dbać?
Skrzydłokwiat
Soja - czy jest zdrowa? Poznaj jej wartości odżywcze i właściwości
Ziarna soi w kuchni
Szczaw - właściwości i przepisy. Jak zrobić do słoików i czy jest zdrowy?
Ziele szczawiu
Podobne artykuły
Brązowe nasiona lnu
Siemię lniane - właściwości i przeciwwskazania. Jak i kiedy pić? Rano czy wieczorem?
Wyciąg z ziela wrotyczu w małej, szklanej butelce
Wrotycz na pasożyty - dawkowanie i stosowanie na odrobaczanie
Roślina czarnuszka
Czarnuszka - właściwości i zastosowanie. Ile ziaren dziennie i na co pomaga?
Roślina barszcz sosnowskiego
Barszcz Sosnowskiego - jak wygląda? Oparzenia i pierwsza pomoc
Sproszkowana chlorella
Chlorella - właściwości, działanie i przeciwwskazania. Z czym jej nie łączyć?

Reklama


1/3 kobiet ma niedobór tego pierwiastka 😲
Sprawdź powód!