Pierwszy w historii zabieg, który przywrócił słuch. Trwał 16 minut. Sprawdź❗
Pierwszy w historii zabieg, który przywrócił słuch. Trwał 16 minut. Sprawdź❗
Pierwszy w historii zabieg, który przywrócił słuch. Trwał 16 minut. Sprawdź❗

Leukocyty w moczu w ciąży – norma. Co oznaczają podwyższone i jak wygląda leczenie?

Leukocyty w moczu w ciąży występują u wielu ciężarnych, jednak nie należy ich bagatelizować. Nieleczona infekcja może prowadzić do poważnych komplikacji w ciąży i przedwczesnego porodu.
Próbka moczu do badania poziomu leukocytów w czasie ciąży
Źródło: 123RF
W skrócie
  • Podwyższony poziom leukocytów w moczu dotyczy większości ciężarnych, ponieważ zmiany fizjologiczne w ciąży zwiększają ryzyko infekcji dróg moczowych, takich jak zapalenie pęcherza, cewki czy nerek.
  • Leukocyturia wymaga diagnozy medycznej, ponieważ infekcje stanowią ryzyko powikłań w ciąży, przedwczesnego porodu i niskiej masy urodzeniowej dziecka.
  • Najczęściej infekcje leczy się antybiotykami, ale w niektórych przypadkach konieczne są dalsze badania.
Spis treści

Reklama

Co oznaczają leukocyty w moczu w ciąży?

Leukocyty, znane również jako białe krwinki, są kluczowym komponentem układu odpornościowego, odpowiedzialnym za zwalczanie infekcji w organizmie.

Jednak - co oznaczają leukocyty w moczu? I dlaczego problem dotyczy tak często kobiet w ciąży?

Wyjaśniamy, że choć u kobiet w ciąży  często stwierdza się obecność leukocytów w moczu, nie jest to powód do paniki.

Obecność leukocytów w moczu, zwana leukocyturią, wskazuje najczęściej na infekcje lub stan zapalny dróg moczowych.

O tym, czy leukocyty w moczu są groźne, pacjentka w ciąży dowiaduje się podczas wizyty u lekarza, który ocenia jej przypadek indywidualnie i w razie potrzeby zleca dodatkowe badania, aby określić przyczynę i zastosować odpowiednie leczenie.

Ważne, aby kobiety w ciąży, świadome, co to są leukocyty w moczu, ściśle przestrzegały zaleceń lekarza, ponieważ nieleczona infekcja może prowadzić do powikłań ciąży, przedwczesnego porodu i niskiej masy urodzeniowej dziecka.

Warto też wiedzieć, że przyczyny obecności leukocytów w moczu w ciąży obejmują:

  • infekcje dróg moczowych, w tym zarówno zapalenie pęcherza, jak i znacznie poważniejsze stany, jak np. ostre odmiedniczkowe zapalenie nerek,
  • obecność bakterii w moczu bez objawów infekcji,
  • kamienie nerkowe,
  • zapalenie pochwy lub inne infekcje okolic intymnych.

W niektórych przypadkach, obecność leukocytów może wynikać z nieprawidłowo pobranej próbki moczu. Wówczas bakterie przeniesione z pochwy lub okolic intymnych mogą być mylnie interpretowane jako leukocyturia.

Reklama

Leukocyty w moczu w ciąży w 1, 2 i 3 trymestrze

Wystąpienie leukocytów w moczu ciężarnej może być interpretowana nieco inaczej w zależności od trymestru ciąży, chociaż sama obecność białych krwinek nie zawsze musi być powodem do niepokoju.

Ważne jest, aby lekarz ocenił kontekst kliniczny oraz wyniki dodatkowych badań. Ciało kobiety w ciąży adaptuje się do potrzeb rozwijającego się dziecka.

Zmiany zachodzą też  w układzie moczowym - następuje rozszerzenie moczowodów i zmniejszenie motoryki pęcherza moczowego, zatem szybciej może dojść do infekcji.

Nie można bagatelizować objawów, szczególnie, jeśli leukocyty w moczu pojawią się na początku ciąży.

Wczesne wykrycie i leczenie infekcji dróg moczowych w pierwszym trymestrze jest ważne, ponieważ nieleczona infekcja może zwiększać ryzyko potencjalnych komplikacji w ciąży.

W drugim trymestrze ciąży ryzyko infekcji dróg moczowych nadal istnieje, a regularne badania moczu mogą pomóc w wykryciu i leczeniu wszelkich infekcji.

Leukocyty w moczu w tym okresie ciąży nadal wymagają oceny lekarskiej, ale ryzyko powikłań związanych z infekcją jest nieco mniejsze niż w pierwszym trymestrze.

W 3 trymestrze, ze względu na zwiększony ucisk rosnącej macicy na układ moczowy, szczególnie odczuwalny jest zastój moczu, sprzyjający rozwojowi infekcji. Niestety, leukocyty w moczu to częste zjawisko w 37 czy 38, czy 39 tygodniu ciąży.

Z uwagi na zbliżający się poród obecność leukocytów w moczu w tym okresie ciąży wymaga szczególnej uwagi, aby zapobiec powikłaniom zarówno dla matki, jak i dla dziecka.

Jeżeli kobieta w 9 miesiącu ciąży odczuwa ból podczas oddawania moczu, częste parcie na mocz, ból w dolnej części brzucha, ma gorączkę lub krwawi z dróg moczowych, należy niezwłocznie skonsultować się z lekarzem.

Reklama

Leukocyty i bakterie w moczu w ciąży. Co jeszcze może wyjść w badaniach?

Obowiązkowe badania w ciąży obejmują rutynowe procedury monitorowania zdrowia matki i płodu, wśród nich badanie moczu.

Interpretację wyników powinien przeprowadzić lekarz, jednak ze względu na fakt, że wiele osób obawia się  złych wyników moczu w ciąży, wyjaśniamy, co mogą oznaczać nie tylko leukocyty, ale i inne czynniki, które mogą mieć różne znaczenie kliniczne:

  • leukocyty i bakterie w moczu w ciąży wskazują na infekcję dróg moczowych. Wymaga to dalszej diagnostyki, np. posiewu moczu i antybiotykoterapii;
  • erytrocyty i leukocyty w moczu w ciąży, czyli zarówno czerwone, jak i białe krwinki  mogą oznaczać kamienie nerkowe, urazy lub choroby nerek.  Najczęściej lekarz zleca dodatkowe badania;
  • leukocyty i azotyny w moczu u kobiety w ciąży silnie sugerują infekcję bakteryjną;
  • kryształy szczawianu wapnia i leukocyty w moczu wymagają dalszej oceny, zwłaszcza jeśli u ciężarnej występują dodatkowe objawy, jak ból w dolnej części pleców, trudności z oddawaniem moczu czy krwiomocz, które sugerują schorzenia nerek;
  • nabłonki płaskie i leukocyty w moczu to najczęściej wynik kontaminacji próbki moczu, czyli sytuacji, gdy do materiału dostana się organizmy z zewnątrz, stwarzając u kobiety w ciąży ryzyko błędnej diagnozy;
  • fosforany i leukocyty w moczu w ciąży wymagają dalszej oceny przez lekarza pod kątem ryzyka zwiększonej aktywności gruczołów przytarczycznych lub schorzeń nerek;
  • leukocyty i krew w moczu w ciąży mogą wskazywać na infekcję dróg moczowych, kamienie nerkowe, urazy lub inne stany wymagające dalszej diagnostyki.

W każdym przypadku, wyniki badania moczu w ciąży powinny być interpretowane w kontekście ogólnego stanu zdrowia matki, objawów towarzyszących i innych wyników badań.

Dalszą część artykułu znajdziesz pod sekcją "Pytania do eksperta"

Pytania do eksperta
dr n. med. Monika Żyła
dr n. med. Monika Żyła
specjalista położnictwa i ginekologii
01
Czy leukocyty w moczu zagrażają ciąży?
Leukocyty w moczu same w sobie nie zagrażają ciąży, ale mogą być wskaźnikiem istniejących problemów zdrowotnych, które wymagają leczenia. Najczęściej zwiększona liczba leukocytów w moczu wskazuje na infekcję dróg moczowych, która, nieleczona, może prowadzić do komplikacji zagrażających ciąży: ostrej infekcji nerek, przedwczesnego porodu, niskiej masy urodzeniowej dziecka. W ciężkich przypadkach może nawet powodować sepsę - stan zagrażający życiu.
02
Jaki poziom leukocytów w moczu jest optymalny w ciąży?
Wartości uznawane za normalne mogą się nieco różnić w zależności od laboratorium, ale zwykle przyjmuje się, że wynik do 5 leukocytów na pole widzenia (HPF - high power field) w osadzie moczu jest w granicach normy. Wartości wyższe mogą wskazywać na infekcję dróg moczowych lub inny stan zapalny.
03
Jak leczyć leukocyty w moczu w ciąży?
Leczenie leukocytów w moczu podczas ciąży zależy od przyczyny ich podwyższenia. Najczęściej zwiększona liczba leukocytów w moczu jest związana z infekcją dróg moczowych, którą leczy się antybiotykami bezpiecznymi na danym etapie ciąży. Decyzja o wyborze konkretnych leków zawsze należy do lekarza prowadzącego, który bierze pod uwagę indywidualne okoliczności ciąży, wszystkie wyniki badań ciężarnej pacjentki oraz ogólny stan jej zdrowia.
04
Czy leukocyty w moczu to bakterie?
Leukocyty w moczu nie są bakteriami. Leukocyty, znane również jako białe krwinki, są komórkami układu odpornościowego, które pełnią kluczową rolę w obronie organizmu przed infekcjami i innymi zagrożeniami. Obecność leukocytów w moczu może wskazywać na infekcję dróg moczowych lub inny stan zapalny, ale same leukocyty to nie bakterie.
05
Czy podwyższone leukocyty w moczu świadczą o ciąży?
Podwyższone leukocyty w moczu nie są wskaźnikiem ciąży i nie mogą być używane do jej diagnozowania. Leukocyty, czyli białe krwinki, mogą być obecne w moczu z różnych powodów, w tym w wyniku infekcji dróg moczowych, stanów zapalnych, stresu fizycznego, czy urazów. Chociaż infekcje dróg moczowych mogą być bardziej powszechne u kobiet w ciąży ze względu na zmiany fizjologiczne zachodzące w tym okresie, sama obecność leukocytów w moczu nie jest specyficznym ani wiarygodnym wskaźnikiem ciąży.

Reklama

Norma leukocytów w moczu w ciąży

Ciężarne pacjentki są często zaniepokojone koniecznością weryfikacji wyników badań moczu pod kątem norm, które są inne dla kobiet w ciąży.

W przypadku leukocytów sytuacja jest prosta -  normy leukocytów w moczu u kobiet w ciąży są generalnie podobne do norm obowiązujących osoby, które nie są w ciąży.

W badaniu ogólnym moczu, obecność niewielkiej liczby leukocytów zazwyczaj nie jest uważana za zagrożenie, ponieważ białe krwinki są składnikiem krwi i ich niewielka liczba w moczu to efekt naturalnego funkcjonowania układu odpornościowego i procesu filtracji nerek.

Jednak - co znaczy niewielka liczba? Do ginekologów często zgłaszają się pacjentki w ciąży, u których wykryto 5-10, 20-30, a czasem i 70-100 leukocytów w moczu.

Wyjaśniamy, że zwykle mówimy o normie, gdy podczas badania mikroskopowego w polu widzenia pojawia się do 5 leukocytów w moczu. 

W przypadku przekroczenia normy leukocytów w moczu ciężarnej lub obecności innych nieprawidłowości, lekarz zleca dodatkowe badania, na przykład posiew moczu, aby określić przyczynę i zastosować odpowiednie leczenie.

Pacjentki w ciąży muszą być szczególnie wyczulone na ślad leukocytów w moczu, ponieważ już 10-20 leukocytów to wynik, który wymaga dalszej oceny i monitorowania, aby wykluczyć infekcję dróg moczowych.

Należy udać się na wizytę kontrolną, zwłaszcza jeśli pojawiają się inne objawy, takie jak ból podczas oddawania moczu, częste parcie na mocz, lub gorączka.

Reklama

Podwyższone leukocyty w moczu w ciąży

Duża ilość leukocytów w moczu u pacjentki w ciąży zawsze wymaga konsultacji lekarskiej, ponieważ fizjologiczne zmiany w układzie moczowym ciężarnej (jak rozszerzenie moczowodów i zmniejszenie motoryki pęcherza moczowego) sprzyjają zastojowi moczu i zwiększają ryzyko infekcji.

Podwyższone leukocyty w moczu występują u większości kobiet w ciąży, jednak kwestią kluczową jest tu stopień przekroczenia normy. Choć już 15-20 leukocytów w polu widzenia przekracza normę, to wiele kobiet w ciąży ma 30-50 leukocytów w moczu, a zdarzają się przypadki nawet 100 ul.

Infekcje dróg moczowych to najczęstsza przyczyna leukocyturii w ciąży.

Lekko podwyższone leukocyty w moczu w czasie ciąży oznaczają najczęściej bezobjawową bakteriurię (bakterie obecne w moczu bez widocznych objawów klinicznych) lub zapalenie pęcherza, które charakteryzuje się:

  • częstym oddawaniem moczu,
  • pieczeniem podczas mikcji,
  • bólem w dolnej części brzucha lub pleców.

Wysoki poziom leukocytów w moczu u kobiety w ciąży może oznaczać poważniejsze infekcje, np. nerek, a także na kamienie nerkowe.

Czasami kobiety  w ciąży przedstawiają lekarzowi wyniki wskazujące na  bardzo wysokie leukocyty w moczu.

Obecność 500 leukocytów w moczu w ciąży jest wyjątkowo wysoka i stanowi znaczące odchylenie od normy.

Z uwagi na potencjalne poważne konsekwencje dla zdrowia matki i płodu, kobieta w ciąży z tak znacząco podwyższonym poziomem leukocytów w moczu powinna natychmiast zgłosić się do lekarza, ponieważ może to oznaczać ciężką infekcję, która wymaga bezzwłocznego podania antybiotyku, aby uniknąć powikłań.

Reklama

Czy leukocyty w moczu w ciąży dają objawy?

Leukocyty wykryte w moczu u kobiety w ciąży najczęściej wskazują na infekcje dróg moczowych, które są dość powszechne wśród przyszłych mam.

Oto najczęstsze objawy infekcji dróg moczowych związane z obecnością  leukocytów w moczu u ciężarnej:

  • częstsze niż zwykle oddawanie moczu,
  • dyskomfort, pieczenie lub ból podczas mikcji,
  • mętny mocz o lekko zmienionej barwie,
  • nieprzyjemny, intensywny zapach moczu,
  • ból w dolnej części pleców, w okolicy nerek lub w dolnej części brzucha,
  • rzadziej objawy ogólnoustrojowe (gorączka, uczucie zmęczenia czy bóle mięśniowe) wskazujące na bardziej rozległą infekcję.

Warto zaznaczyć, że obecność leukocytów w moczu w czasie ciąży nie zawsze wiąże się z objawami klinicznymi. Niektóre infekcje, jak bezobjawowy bakteriomocz, mogą przebiegać bez wyraźnych symptomów, ale nadal wymagają leczenia, aby uniknąć komplikacji.

Leukocyty w osadzie moczu są sprawdzane podczas rutynowych badań w czasie ciąży. Regularne badania laboratoryjne są kluczowe w monitorowaniu zdrowia kobiety ciężarnej i jej dziecka.

Reklama

Jak leczyć leukocyty w moczu w ciąży?

Leczenie stanów wskazanych przez podwyższone leukocyty w moczu w ciąży zależy od ich przyczyny.

Najczęściej za leukocyty obecne w moczu kobiety w ciąży odpowiada infekcja dróg moczowych.

Poddanie się zaleceniom lekarza przy infekcji dróg moczowych pozwala uniknąć poważniejszych komplikacji zarówno u matki, jak i u dziecka.

Oto kilka kluczowych aspektów leczenia:

  • diagnoza, mająca określić przyczynę zwiększonej liczby leukocytów, może obejmować dodatkowe badania, takie jak posiew moczu, w celu sprawdzenia, jaki rodzaj bakterii jest odpowiedzialny za infekcję u kobiety w ciąży;
  • w przypadku, gdy podwyższone leukocyty w moczu są skutkiem infekcji bakteryjnej, lekarz przepisuje antybiotyki, które są bezpieczne w ciąży. Wybór antybiotyku zależy od rodzaju bakterii oraz od stadium ciąży, ponieważ niektóre antybiotyki są przeciwwskazane w określonych trymestrach;
  • pacjentka pozostaje pod kontrolą lekarza, który dostosowuje dawkowanie i czas trwania terapii do indywidualnych potrzeb ciężarnej. Ważne jest, aby zawsze przyjmować leki zgodnie z instrukcją, nawet jeśli objawy ustąpią wcześniej;
  •  po zakończeniu antybiotykoterapii często przeprowadza się kolejne badanie moczu podczas ciąży, aby upewnić się, że infekcja została wyleczona i nie stwierdza się leukocytów w moczu;
  • lekarz może również doradzić środki zapobiegawcze nawrotom, takie jak odpowiednie nawodnienie, regularne oddawanie moczu, utrzymanie higieny okolic intymnych, aby zmniejszyć ryzyko powtórzenia infekcji.

Ważne jest, aby kobiety w ciąży zgłaszały wszelkie objawy niepokojące lub pogorszenie stanu zdrowia swojemu lekarzowi, który wie, jak leczyć leukocyty w moczu w ciąży, bierze pod uwagę indywidualne okoliczności ciąży, wyniki badań oraz ogólny stan zdrowia pacjentki.

Czytaj również

Bibliografia

  • Profilaktyka chorób układu moczowego, https://zpe.gov.pl/a/profilaktyka-chorob-ukladu-moczowego/DiCux2WVs [dostęp z dnia 25.01.24]
  • Drabczyk R. Zakażenia układu moczowego w ciąży, https://www.mp.pl/pacjent/ciaza/przebiegciazy/118965,zakazenie-ukladu-moczowego-w-ciazy Zakażenia układu moczowego, [dostęp z dnia 25.01.24]
  • https://mamaginekolog.pl/encyklopedia-chorob/zakazenie-ukladu-moczowego-zum/ [dostęp z dnia 25.01.24]
dr n. med. Monika Żyła
Autoryzacja medyczna
dr n. med. Monika Żyła
Absolwentka Wydziału Wojskowo-Lekarskiego Uniwersytetu Medycznego w Łodzi, od 2017 roku doktor nauk medycznych. Aktualnie pracuje w Klinice Perinatologii, Położnictwa i Ginekologii Instytutu Centrum Zdrowia Matki Polki w Łodzi. Autorka licznych publikacji naukowych w czasopismach krajowych i zagranicznych.
Pokaż więcej
Czy ten artykuł był dla Ciebie pomocny?
Dziękujemy za przeczytanie naszego artykułu do końca.
Jeśli chcesz być na bieżąco z informacjami na
temat zdrowia i zdrowego stylu życia,
zapraszamy na nasz portal ponownie!
Więcej z kategorii Objawy w ciąży
Ból podbrzusza w ciąży - czy jest on normalny? Rodzaje i przyczyny bólu
Kobieta w ciąży z bólem podbrzusza
Bóle brzucha w ciąży - kiedy powinny wzbudzić niepokój? Co może być ich przyczyną?
Kobieta w ciąży odczuwa ból brzucha
Gazy w ciąży - co oznaczają częste gazy, w jaki sposób można je złagodzić?
Kobieta w ciąży często ma problem z nadmiernymi gazami
Podobne artykuły
Kobieta prezentująca swój twardy brzuch w okresie ciąży
Twardy brzuch w ciąży - jak go rozpoznać i co oznacza?
Próbka moczu do badania poziomu leukocytów w czasie ciąży
Leukocyty w moczu w ciąży – norma. Co oznaczają podwyższone i jak wygląda leczenie?
młoda kobieta w ciąży, odczuwająca mdłości, opiera się dłonią o kuchenny blat, drugą ręką zasłania usta
Dlaczego nie wolno bagatelizować nudności i wymiotów w ciąży?
Kobietę boli krocze w ciąży
Ból krocza w ciąży - przed porodem i przy chodzeniu. Co robić?
Kobietę boli brzuch na początku ciąży
Ból brzucha na początku ciąży - co może oznaczać?

Reklama


Jak się uchronić przed chorobami cywilizacyjnymi?
Sprawdź!