Nadmiar potasu w organizmie - objawy. Jak temu zapobiegać i jak leczyć?

Nadmiar potasu w organizmie inaczej nazywany jest hiperkaliemią lub hiperpotasemią. Pierwiastek jest niezbędny do prawidłowego funkcjonowania naszego organizmu, ale jego zbyt wysokie stężenie to zagrożenie dla zdrowia, a nawet życia. Na jakie objawy należy zwrócić uwagę?
Produkty bogate w potas
Źródło: 123RF
  • Potas jest jednym z głównych pierwiastków płynu wewnątrzkomórkowego. Odgrywa kluczową rolę m. in. w prawidłowym funkcjonowaniu układu nerwowego, pracy mięśni i serca, metabolizmie węglowodanów i białek, wydzielaniu insuliny oraz regulacji ciśnienia osmotycznego w obrębie komórek.
  • Potas dostarczany jest do organizmu wraz z dietą. Bogate w potas są szczególnie owoce i warzywa. Ze względu na małe ilości spożywania takich produktów, częściej ma się do czynienia z niedoborem potasu. Problem pojawia się jednak wtedy, gdy potas nie jest prawidłowo wydalany z organizmu. Mówi się wówczas o hiperkaliemii.
  • Objawy nadmiaru potasu w organizmie nie są wyjątkowo typowe, stąd trudno zdiagnozować tę dolegliwość. Należą do nich, np.: zawroty głowy, skurcze, apatia, senność, drgawki, itd.
  • Leczenie hiperkaliemii zależy od stopnia zaawansowania choroby. Nie ma też jednej uniwersalnej metody leczenia. Często sposobem jest zaprzestanie przyjmowania suplementów diety, w dalszych krokach: przyjmowanie środków przeczyszczających i poddanie się dializie.
SPRAWDŹ TEŻ: Objawy skórne i skutki niedoboru potasu
Spis treści

Co to jest potas?

Potas to główny pierwiastek płynu wewnątrzkomórkowego. Jest niezbędny do prawidłowego funkcjonowania układu nerwowego i pracy mięśni, w tym także serca. Pierwiastek odgrywa ważną rolę w metabolizmie węglowodanów i białek, jak również w wydzielaniu insuliny.

Poza tym oddziałuje na równowagę kwasowo-zasadową organizmu oraz reguluje ciśnienie osmatyczne w obrębie komórek. Jeśli poziom potasu w osoczu wynosi ponad 5,5 mmol/l to możemy mówić o hiperkaliemii. Poziom przekraczający 7,0 mmol/l świadczy o zaawansowaniu schorzenia i może już stanowić zagrożenie dla życia.

Źródła potasu

Aby dostarczyć organizmowi odpowiednią ilość potasu, w naszym jadłospisie powinny znajdować się:

  • banany,
  • ziemniaki,
  • cielęcina,
  • kasza gryczana,
  • pomarańcze,
  • pomidory i sok pomidorowy,
  • jabłka,
  • groszek
  • suszone owoce.

Ze względu na zbyt małe spożycie warzyw i owoców więcej osób cierpi raczej na niedobór potasu. Jego ewentualny nadmiar powinien być wydalany z organizmu wraz z moczem, kałem i potem. Czasem ten proces nie przebiega jednak prawidłowo. To właśnie wtedy możemy mówić o hiperkaliemii.

Objawy nadmiaru potasu

Objawy hiperkaliemii są niecharakterystyczne, co oznacza, że podobne problemy mogą towarzyszyć także innym schorzeniom. Główne skutki uboczne nadmiaru potasu w organizmie to:

  • zawroty głowy,
  • zaburzenia równowagi,
  • uczucie mrowienia i bóle w mięśniach,
  • skurcze,
  • przemęczenie, osłabienie,
  • senność,
  • apatia,
  • drętwienie w kończynach,
  • drgawki,
  • zaburzenia pracy serca.

Przyczyny nadmiaru potasu 

Nadmiar potasu z organizmu powinien być usuwany samoistnie. Jest więc właściwie niemożliwym, żeby dostarczyć sobie nadmiar tego pierwiastka z żywności. Hiperkaliemii możemy nabawić się za to przyjmując zbyt dużą ilość suplementów diety zawierających potas.

Do tego stanu mogą przyczynić się także choroby nerek, krwotoki czy przyjmowanie niektórych leków. Problemy pojawią się również, kiedy trzustka wydziela zbyt dużo insuliny lub kiedy dochodzi do krwawienia w obrębie przewodu pokarmowego, co może być związane m.in. z wrzodami żołądka.

Leczenie przy nadmiarze potasu

Leczenie hiperkaliemii zależy od stopnia zaawansowania choroby. Nie ma też jednej uniwersalnej metody leczenia. Często wystarczy po prostu zaprzestać przyjmowania wywołującą ją leków czy suplementów diety. Lekarz z pewnością zaleci też przyjmowanie środków zmniejszających stężenie potasu w surowicy krwi.

Wśród nich znajdują się m.in. glukoza z insuliną, wapń czy leki przeczyszczające. Ważna będzie także dieta, która ograniczy przyjmowanie pierwiastka z pożywieniem.

W przypadku ciężkiej hiperkaliemii (kiedy poziom potasu w osoczu wynosi ponad 7,0 mmol/l) pierwszym krokiem będzie stabilizacja błon komórkowych mięśnia sercowego. Potas jak najszybciej należy przemieścić do przestrzeni międzykomórkowej, a jego nadmiar usunąć z organizmu. Pacjenci z niewydolnością nerek zostaną poddani dializie.

Artykuł napisany przez
Czytaj również

Bibliografia

  • Marek Zaremba, Edward Franek, Andrzej Rydzewski, Hiperkaliemia, Choroby Serca i Naczyń 2006, tom 3, nr 1, 36–40
  • Kokot F. Gospodarka wodno-elektrolitowa i kwasowo-zasadowa w stanach fizjologii i patologii. Wydawnictwo Lekarskie PZWL, Warszawa 1998
  • Andrzej Chamienia, Gospodarka potasowa — podstawy teoretyczne i codzienna praktyka lekarska, Choroby Serca i Naczyń 2004, tom 1, nr 2, 97–107
  • Łoś-Kuczera M. Skład i wartość odżywcza produktów spożywczych. PZWL, Warszawa 1991
  • Kokot F. Choroby wewnętrzne. Podręcznik akademicki. Wydawnictwo Lekarskie PZWL, Warszawa 2004
Więcej z kateogrii: Odżywianie
Przeczytaj artykuł
Najbardziej sycące produkty - oto 7 niskokalorycznych produktów
Przeczytaj artykuł
Badanie słuchu u dzieci i noworodków - na czym polega?
Czy ten artykuł był dla Ciebie pomocny?
Pytanie: W jakim wieku dostrzegłaś objawy zaburzeń hormonalnych?

  >15

  15-20

  20-30

  30<

Dziękujemy za przeczytanie naszego artykułu do końca.
Jeśli chcesz być na bieżąco z informacjami na temat zdrowia i zdrowego stylu życia, zapraszamy na nasz portal ponownie!
Podobne artykuły
Najbardziej sycące produkty - oto 7 niskokalorycznych produktów
Badanie słuchu u dzieci i noworodków - na czym polega?
Dieta przy endometriozie - co jeść?
Dieta przy nadciśnieniu - co jeść i czego unikać?

Przychodnia online dla Ciebie

Szybka konsultacja lekarska online przez telefon.

Zacznij leczenie, przedłuż receptę na przyjmowane leki - szybko i bez kolejek.

Wybierz konsultację

Reklama

Może to Cię zainteresuje
Ból owulacyjny - ile trwa i jak go załagodzić?
Dieta ketogeniczna – na czym polega? Zasady i jadłospis
Kiszone buraki - właściwości i zastosowanie. Jak je kisić?
RDW CV - co znaczy wysokie lub niskie?
D-dimery: norma, badanie i wyniki. Przyczyny podwyższonych?

Reklama