Czy senność w ciągu dnia powinna niepokoić? Poznaj przyczyny takiego stanu

Jak zwalczać senność w ciągu dnia? Poznaj proste sposoby i specjalistyczne badania, przeznaczone do walki ze zmęczeniem i niewyspaniem.
Kobieta ziewa w pracy
źródło:123RF
  • Senność w ciągu dnia to uciążliwa przypadłość. Utrudnia codzienne funkcjonowanie i wykonywanie bieżących obowiązków.
  • Przyczyny nadmiernej senności w trakcie dnia są bardzo różne. Nie zawsze muszą oznaczać chorobę. Niezdrowa dieta czy zaniedbana higiena snu znacznie przyczyniają się do ospałości lub zasypiania w ciągu dnia.
  • Ciągła senność i zmęczenie mogą być zwalczane prostymi sposobami, polegającymi na zmianie codziennych nawyków. Dotyczy to przede wszystkim zdrowego trybu życia, aktywności fizycznej czy wysypiania się. Jeśli te metody zawodzą warto skorzystać z porady specjalisty.
SPRAWDŹ TEŻ: Jak zadbać o sen?
Spis treści

Przyczyny senności w ciągu dnia

Nadmierna senność w ciągu dnia to problem wielu osób. Źródła takiego stanu mogą być bardzo różne. Nadmiar pracy, codzienny stres i brak czasu na odpoczynek powodują, iż poczucie niewyspania w trakcie dnia pojawia się u coraz większej liczby osób. 

Co powoduje senność? Przyczyny takiego stanu mogą być różnorodne. Nadmierna senność w ciągu dnia to czasami niezależna choroba, zwana hipersomnią. Ospałość w ciągu dnia może świadczyć także występowaniu innych chorób, związanych ze snem. Niekiedy jednak wystarczy poznać przyczyny stanu zmęczenia w ciągu dnia, mimo przespanej nocy, aby zwalczać senność, wprowadzając zdrowe nawyki.

Senność i zmęczenie w ciągu dnia – przyczyny: 

  • zła dieta, która składa się z dużej liczby ciężkostrawnych posiłków, nadmiernej ilości alkoholu lub napojów, bogatych w kofeinę. Negatywny wpływ na jakość snu ma także spożywanie takich posiłków krótko przed zaśnięciem,
  • zaniedbania w higienie snu, a przede wszystkim nieregularny sen, polegający na dosypianiu w ciągu dnia, co z kolei powoduje „lekki” sen w nocy i ponowne uczucie niewyspania w dzień. Dobremu i zdrowemu snowi nie sprzyja oglądanie telewizji czy korzystanie z internetu przed zaśnięciem. Szczególnie chodzi tu o programy, które wywołują nadmierne emocje lub niepokój. Warto także zadbać o odpowiednią temperaturę i przewietrzenie pomieszczenia przed snem,
  • nadmierna ekspozycja źródeł światła w trakcie snu, która sprzyja bezsenności i tym samym jest przyczyną uczucia senności w ciągu dnia,
  • depresja, która bardzo często charakteryzuje się nadmierną sennością o różnych porach dnia. Osoby dotknięte tą chorobą często myślą o problemach, mają kłopoty z wyciszeniem i tym samym nie śpią spokojnie w nocy,
  • otyłość, która nie sprzyja właściwemu i zdrowemu nocnemu wypoczynkowi. Powoduje nadmierne wydzielanie cytokin, czyli białek, których zbyt duża ilość wywołuje odczucie znużenia,
  • bezdech senny, który spłyca oddech i zaburza sen w nocy. Jest to także jedna z przyczyn napadowej senności w ciągu dnia, którą ciężka przezwyciężać,
  • efekt uboczny przyjmowanych leków. Warto czytać ulotki informacyjne, aby sprawdzać, czy konkretny lek nie wywołuje nadmiernej senności,
  • stany chorobowe, którym towarzyszą zaburzenia snu.

Jak zwalczać senność w ciągu dnia?

Każdy jest w stanie poprawić jakość swojego snu w nocy i tym samym zapobiegać senności w ciągu dnia. Niewyspanie powoduje nie tylko chęć do „dosypiania”, ale także problemy z wstawaniem, rozdrażnienie, problemy z koncentracją czy słabszą wydajność w pracy. 

Zdrowy sen to bardzo ważny element spokojnego życia, a wzmożona senność to naturalna reakcja organizmu na zmęczenie i brak pełnego snu. 

Jakie są najprostsze sposoby na senność i zwalczanie tego stanu w ciągu dnia? Jedną ze skutecznych metod jest wprowadzenie prawidłowej higieny snu, która powinna opierać się na kilku kluczowych zasadach. 

Przede wszystkim należy ustalić godziny zasypiania i wstawania, obowiązujące także w weekendy. Pozwala to stworzyć pewien naturalny harmonogram snu i przyzwyczaić organizm do konkretnych godzin. 

Wieczorna rutyna, taka jak przygotowanie łóżka i kąpiel mogą być także sygnałem dla organizmu, iż zbliża się czas na sen. Warto przewietrzyć pomieszczenie przed snem i zapewnić odpowiednią temperaturę. W sypialni powinna panować cisza i ciemność. 

Lekarze zalecają, aby na 1-2 godziny przed snem nie używać komputera lub komórki, które mają właściwości rozbudzające. Ogromne znaczenie ma wysypianie się. Naukowcy zalecają 7-9 godzin snu dla przeciętnego człowieka.  

Duży wpływ na zdrowy sen i walkę z sennością w ciągu dnia ma prawidłowa dieta. Powinna być lekkostrawna, a ostatni spożywany przed snem posiłek warto zjeść na 2-3 godziny przed położeniem się do snu. Warto unikać wieczorem kofeiny i alkoholu. Dobry i zdrowy sen w nocy gwarantuje brak nadmiernej senności w dzień. Zioła uspokajające przed snem także pozwalają szybciej i spokojniej zasnąć. 

Istotną rolę w zwalczaniu dziennej senności ma aktywność fizyczna. Sport ma bardzo dobry wpływ na sen. Osoby, które ćwiczą w ciągu dnia częściej doświadczają w nocy tak zwanego głębokiego snu, czyli tego, który odpowiada za najefektywniejszą regenerację. Należy jednak pamiętać, aby nie ćwiczyć bezpośrednio przed snem, gdyż może to wywołać nadmierne pobudzenie. Zamiast intensywnych ćwiczeń warto skorzystać z jogi lub innych zajęć relaksacyjnych.

Jednym ze sposobów na senność w trakcie dnia są także spacery na świeżym powietrzu. Przynoszą relaks, dotlenienie i skutecznie walczą ze znużeniem. Duża porcja światła słonecznego w ciągu dnia rozbudza organizm i przeciwdziała senności. 

Ciągła senność i zmęczenie – jakie badania?

Nagła senność w ciągu dnia, która zaczyna pojawiać się częściej i systematycznie powinna być już pierwszym sygnałem do kontroli.  Lekarz może zlecić potrzebne badania, ale cały proces rozpoczyna się od szczegółowego wywiadu, przeprowadzonego z pacjentem. 

Istotne znaczenie mają objawy, wskazane przez chorego, częstotliwość występowania ospałości w ciągu dnia oraz czas jej utrzymywania. Na podstawie zebranych danych lekarz ocenia ilość i jakość snu oraz decyduje o konieczności przeprowadzenia dalszych badań. 

Do najważniejszych należą:

  • Skale Jakości Snu, które badają sen i jego zaburzenia. W tym schemacie wykorzystywane są autorskie skale jakości, a najczęściej stosowanym jest Kwestionariusz Jakości Snu Pittsburgh (PSQI). Składa się kilku elementów, zawierających pytania o sen w ostatnich 4 tygodniach przed badaniem. W drugiej części zawiera także pytania z podanymi możliwymi odpowiedziami w celu wybrania tej najbardziej odpowiedniej,
  • Skale Senności, które umożliwiają oznaczenie stopnia senności oraz prawdopodobieństwo drzemki w ciągu dnia lub zasypianie w ciągu dnia. Skale to rodzaj testów (kwestionariusze) przeznaczonych dla wszystkich tych, którzy walczą z sennością przy dość aktywnym trybie dnia. Sprawdzają one, jakie mogą być przyczyny senności w bardzo nieoczywistych sytuacjach, na przykład zaśnięcie w trakcie rozmowy z drugą osobą. Testy wykonuje pacjent, zaznaczając odpowiedzi, zgodne ze stanem rzeczywistym. Najpopularniejsze to Skala Epwortha, Karolińska lub Stanfordzka. Skala Epworth pozwala ocenić ogólny poziom senności konkretnej osoby, traktowany jako cecha stała. Skala Stanfordzka ocenia stan senności w konkretnej chwili w trakcie badania. Ten rodzaj badania jest wykonywany każdego dnia co godzinę przez 7 dni. Podobnie stopień senności określa Skala Karolińska,
  • Test utrzymania uwagi, zalecany osobom z umiarkowaną lub silną sennością. Samo badanie polega na obserwacji monitora komputera, na którym znajduje się poruszający po obwodzie tarczy zegarowej czerwony punkt. Badany ma za zadanie nacisnąć przycisk w ciągu 8 sekund, jeśli czerwony punkt wykona podwójny skok. Cały test trwa 28 minut,
  • aktygrafia, czyli badanie przy pomocy urządzenia zakładanego na nadgarstek, monitorującego aktywność w ciągu i dnia i nocy przez maksymalnie 7 dni. Aktygrafia pozwala na wykrycie różnych zaburzeń w fazach snu,
  • Test Wielokrotnego Pomiaru Latencji Snu (MSLT), który odbywa się w trakcie dnia w placówce medycznej. Do głowy i twarzy pacjenta przyczepiane są specjalne elektrody, połączone z komputerem, które monitorują w jakiej fazie snu znajduje się badany. 

Witaminy na senność w ciągu dnia 

Nieodpowiednia ilość określonych witamin, makro lub mikroelementów może być przyczyną senności w ciągu dnia. Do takich należą żelazo i magnez

Jednym z głównych objawów niedoboru żelaza w organizmie jest senność i osłabienie. Na ratunek w tym zakresie przychodzi nie tylko odpowiednia suplementacja, ale też posiłki bogate w żelazo. Magnez także pomaga organizmowi w walce ze zmęczeniem i ospałością w ciągu dnia. 

Wielu medyków zaleca również przyjmowanie witaminy D3 na zmęczenie. Osoby, którym brakuje witaminy D częściej doświadczają uczucia senności i znużenia w trakcie dnia. Energii dodają również witaminy z grupy B, a przede wszystkim B6, B12 i B9. To one głównie odpowiadają za produkowanie odpowiedniej ilości czerwonych krwinek, które dostarczają tlen do poszczególnych organów i przysparzają organizmowi energii. 

Czytaj również

Bibliografia

  • „Nieprzespane noce: jak funkcjonować bez snu?”, www.sleepfoundation.org, stan na dzień 05.08.2021
  • American Psychiatric Association „Zaburzenia snu i czuwania”, redakcja wydania polskiego Michał Skalski, Edra Urban & Partner, ISBN 978-83-65625-13-7, Wrocław 2015,
  • A. Wichniak, W. Jernajczyk „Bezsenność, jak się jej pozbyć krok po kroku. Poradnik dla pacjentów cierpiących na bezsenność”, Poradnia Zaburzeń Snu, Instytut Psychiatrii i Neurologii, Warszawa.
Artykuł napisany przez
Jolanta Woźniak
Absolwentka Prawa na Uniwersytecie Łódzkim. Pierwsze doświadczenie zawodowe zdobywała, jako pracownik Działu Penitencjarnego i Organizacyjno-Prawnego w Areszcie Śledczym w Łodzi. Od 2004 roku Zastępca Prezesa i Członek Zarządu w Miejskiej Spółdzielni Mieszkaniowej. Od kilku lat copywriterka, głównie w tematyce prawnej, ale i medycznej i parentingowej. Prywatnie szczęśliwa mama i miłośniczka dobrego kina.
Więcej z kateogrii: Zdrowie
Przeczytaj artykuł
Zbyt długi sen – spanie w dzień, po jedzeniu. Ile spać?
Przeczytaj artykuł
Ile można nie spać? Ile człowiek może wytrzymać bez snu?
Czy ten artykuł był dla Ciebie pomocny?
Dziękujemy za przeczytanie naszego artykułu do końca.
Jeśli chcesz być na bieżąco z informacjami na temat zdrowia i zdrowego stylu życia, zapraszamy na nasz portal ponownie!
Podobne artykuły
Zbyt długi sen – spanie w dzień, po jedzeniu. Ile spać?
Ile można nie spać? Ile człowiek może wytrzymać bez snu?
Wstawanie z łóżka wcześnie rano - jak wstać rano?
Niespokojny sen niemowlaka - przyczyny. Jak sobie radzić?

Przychodnia online dla Ciebie

Szybka konsultacja lekarska online przez telefon.

Zacznij leczenie, przedłuż receptę na przyjmowane leki - szybko i bez kolejek.

Wybierz konsultację

Reklama

Może to Cię zainteresuje
Ból owulacyjny - ile trwa i jak go załagodzić?
Dieta ketogeniczna – na czym polega? Zasady i jadłospis
Kiszone buraki - właściwości i zastosowanie. Jak je kisić?
RDW CV - co znaczy wysokie lub niskie?
D-dimery: norma, badanie i wyniki. Przyczyny podwyższonych?

Reklama