Skurcze łydek: w nocy i przy przeciąganiu. Co pomaga?

Skurcze łydek mogą być efektem przetrenowania albo złych nawyków życiowych, często występują też w ciąży. Bywają jednak także objawem poważnych schorzeń ogólnoustrojowych, takich jak cukrzyca, miażdżyca, czy niewydolność żylna. Zobacz, dlaczego skurcze łydek często występują nocą. Dowiedz się, jak sobie radzić z problemem za pomocą domowych sposobów oraz leków.
Mężczyzna ze skurczem łydek
źródło:123RF

Spis treści

Skąd się biorą skurcze łydek?

Skurcze łydek są zaburzeniem czynnościowym spowodowanym nieprawidłową pracą włókien mięśniowych. Najczęściej z problemem z tym zmagają się osoby uprawiające sport, prowadzące niehigieniczny tryb życia oraz kobiety w ciąży. 

Potencjalne przyczyny skurczów łydek to:

  • utrata wody i elektrolitów po zbyt intensywnym wysiłku fizycznym, ale też u osób cierpiących na nadpotliwość, przyjmujących leki moczopędne oraz poddawanych hemodializom;
  • odwodnienie na skutek niedostatecznej podaży płynów;
  • hipokalcemia, hiponatermia i hipomatgnezemia – niedobór wapnia, sodu oraz magnezu we krwi, będące pochodną m.in. zaburzeń wodno-elektrolitowych;
  • niedobór hormonów tarczycy: tyroksyny i trijodotyroniny;
  • zaburzenia neurologiczne, naczyniowe oraz czynnościowe w przebiegu cukrzycy, miażdżycy i nadciśnienia – między innymi polineuropatia cukrzycowa;
  •  dysfunkcje związane z zespołem przewlekłego zmęczenia;
  • zaburzenia funkcji neuronów zastawkowych rdzenia kręgowego;
  • zaburzenia obwodowych neuronów ruchowych lub błony komórkowej włókna mięśniowego;
  • depolaryzacja tak zwanych aksonów ruchowych w przebiegu tężyczki hipoglikemicznej oraz „zespołu sztywnego człowieka”;
  • niedostatek energii niezbędnej do rozkurczu mięśni w chorobie McArdle’a;

Skurcze łydek w nocy

Często występujące nocne skurcze łydek najczęściej są objawem niedoboru jonów wapnia, potasu, sodu i magnezu, przy jednoczesnym odwodnieniu organizmu – czynniki te dają o sobie znać z pewnym opóźnieniem, dlatego zazwyczaj występują w fazie spoczynku. Nocne dolegliwości istotnie obniżają komfort życia i często są przyczyną bezsenności.

Na tego typu problemy w szczególności narażone są osoby, które:

  • spożywają w ciągu dnia duże ilości kawy, która wypłukuje pożyteczne pierwiastki (zwłaszcza magnez z krwi);
  • nadużywają alkoholu oraz palą papierosy, przyczyniając się do niekorzystnych zmian w obrębie układu naczyniowo-sercowego, za pośrednictwem którego natleniane i odżywiane są komórki mięśni;
  • trenują bez właściwego przygotowania i rozgrzewki, nieadekwatnie do swoich możliwości fizycznych;
  • prowadzą siedzący tryb życia, co przekłada się na rozwój takich schorzeń jak miażdżyca, nadciśnienie, otyłość, przewlekła niewydolność żylna.

Skurcze łydek w ciąży

Powszechnym zjawiskiem są też skurcze łydek w ciąży. To efekt zmian, którym podlegają ciało i organizm kobiety w tym szczególnym okresie życia związanych między innymi z rozwojem płodu, hormonalną burzą oraz wzrostem masy ciała. 

Typowe przyczyny występowania kurczów w ciąży, to:

  • zaburzenia elektrolitowe oraz niewystarczające zaspokojenie wzrastającego zapotrzebowania na potas i magnez;
  • ucisk na naczynia krwionośne i utrudniony odpływ krwi z kończyn dolnych, spowodowany zwiększeniem rozmiarów macicy i uciskiem na różnorodne struktury znajdujące się w jej sąsiedztwie;
  •  zwiększone obciążenie przenoszone na nogi związane z przybieraniem na wadze;
  • niewłaściwa dieta, w tym między innymi skłonność do przyjmowania większej ilości słodyczy;
  • siedzący lub leżący tryb życia;

Co pomaga na skurcze łydek?

Co na skurcze łydek? W większości przypadków wystarczającym remedium okazują się proste działania profilaktyczne, takie jak:

  • dieta bogata w magnez, potas, sód i wapń, ewentualnie suplementy diety zawierające te pierwiastki. Warto zatem spożywać mleko i jego przetwory, rośliny strączkowe, orzechy, pomidory, a także pić duże ilości wody mineralnej;
  • unikanie lub ograniczenie spożycia kawy, alkoholu i papierosów;
  • zwiększenie aktywności fizycznej, ale jedynie w granicach własnych możliwości. Nie forsowanie organizmu ponad miarę;
  • utrzymywanie właściwej masy ciała;
  • unikanie gorących kąpieli w wannie lub saunie;
  • masaże łydek, delikatne ćwiczenia rozkurczające spięte mięśnie;

Leki na skurcze łydek

Typowe leki na skurcze łydek dostępne są w aptekach bez recepty. W większości przypadków zawierają one w swoim składzie pierwiastki niezbędne do regulacji gospodarki wodno-elektrolitowej czy równowagi kwasowo-zasadowej. Należą do nich wspomniane wyżej potas, cynk, magnez i wapń. Przydatna w leczeniu okazuje się też witamina B6, czyli pirydoksyna – ewentualny jej niedobór także może być przyczyną skurczów, drżenia, mrowienia oraz bólu mięśni.  

Jeśli tego typu preparaty nie przynoszą spodziewanego efektu, należy poddać się szczegółowej diagnostyce pod kątem ewentualnych schorzeń neurologicznych, metabolicznych, hormonalnych czy psychicznych. 

W zależności od diagnozy, pacjenci na skurcze łydek otrzymać mogą między innymi:

  • zastrzyki z toksyny botulinowej;
  •  leki hydrokortykosteroidowe;
  • środki zmniejszające napięcie mięśniowe;
  • kwas alfa liponowy z witaminą B;
  • trójcykliczne leki przeciwdepresyjne lub inhibitory wychwytu zwrotnego serotoniny;

Czytaj też:

Bibliografia

  • Krzysztof W. Nicpoń, Bóle mięśniowe i kurcze bolesne w praktyce neurologa, Polski Przegląd Neurologiczny, Numer Tom 3, Nr 4 (2007)
  • Sebastian Szczyrba, Grzegorz Kozera, Leszek Bieniaszewski,Walenty M. Nyka, Neuropatia cukrzycowa — patogeneza, rozpoznawanie, zapobieganie, leczenie, Forum Medycyny Rodzinnej 2010, vol. 4, no 5
  • Anna Bitner i inni, Etiologia zespołu przewlekłego zmęczenia z uwzględnieniem zaburzeń funkcjonowania autonomicznego układu nerwowego, Probl Hig Epidemiol 2013, 94(1)

Oceń artykuł

(liczba ocen 2)

Dziękujemy za przeczytanie naszego artykułu do końca. Jeśli chcesz być na bieżąco z informacjami na temat zdrowia i zdrowego stylu życia, zapraszamy na nasz portal ponownie!