Reklama
Jak działają silikony w kosmetykach do włosów?
Producenci kosmetyków chętnie dodają silikony do szamponów, masek i odżywek, ponieważ dają one natychmiastowy, widoczny efekt. Silikony to grupa syntetycznych polimerów krzemoorganicznych, zbudowanych ze szkieletu siloksanowego, czyli naprzemiennie ułożonych atomów tlenu i krzemu. W praktyce działają jak emolienty – tworzą na powierzchni włosa i skóry cienki, ochronny film. Dzięki niemu włosy stają się jedwabiście gładkie, lśniące, łatwiej się rozczesują i są chronione przed uszkodzeniami mechanicznymi oraz wysoką temperaturą. Kosmetyki zawierające silikony poprawiają także strukturę samych produktów, ułatwiając ich równomierne rozprowadzanie.
Problem zaczyna się wtedy, gdy w kosmetykach stosowane są silikony o różnej „ciężkości” i zmywalności. Nie wszystkie da się łatwo usunąć zwykłym szamponem, gdyż są nierozpuszczalne w wodzie i wymagają silniejszych detergentów do usunięcia.
Silikony problematyczne (najczęściej powodują buildup):
- Dimethicone,
- Dimethiconol,
- Amodimethicone,
- Cetyl Dimethicone,
- Phenyl Trimethicone.
Silikony lekkie (lepiej rozpuszczalne w wodzie):
- Cyclopentasiloxane,
- Dimethicone Copolyol,
- PEG/PPG Silicones.
Reklama
Jak powstaje fałszywy łupież?
Fałszywy łupież, określany w kosmetologii jako product buildup to proces stopniowego gromadzenia się na skórze głowy i włosach warstwy złożonej z różnych substancji. Jeśli używasz kosmetyków z ciężkimi silikonami, a Twoje szampony są łagodne, dochodzi do stopniowego odkładania się warstw.
Proces wygląda tak:
- Silikon zostaje na włosach po myciu.
- Kolejna warstwa nakłada się na poprzednią.
- Mieszają się z sebum i zanieczyszczeniami.
- Powstaje film na skórze głowy.
- Warstwa zaczyna się kruszyć.
- Pojawiają się białe płatki/łuski.
I właśnie wtedy problem jest błędnie interpretowany jako łupież, mimo że jego przyczyna jest kosmetyczna, a nie dermatologiczna.
Jak rozpoznać, że włosy są obciążone kosmetykami?
Poza tymi płatkami przypominającymi łupież, nagromadzone resztki produktów mogą powodować także:
- uporczywe swędzenie skóry głowy,
- szybsze przetłuszczanie się włosów u nasady (skóra próbuje „przebić się” przez barierę, produkując więcej sebum),
- włosy obciążone, oklapnięte i pozbawione objętości,
- włosy matowe i szorstkie, mimo stosowania odżywek, ponieważ zbyt szczelny film silikonowy może utrudniać wnikanie substancji odżywczych z produktów pielęgnacyjnych.
Dlaczego szampon przeciwłupieżowy nie działa?
Szampony przeciwłupieżowe działają na przyczynę biologiczną łupieżu, czyli nadmierny rozwój drożdżaków Malassezia. W przypadku product buildup problemem nie są drożdżaki, tylko nagromadzone silikony i resztki kosmetyków, dlatego nie dochodzi do poprawy, a czasem problem się nasila (jeśli kosmetyk również zawiera silikony).
Reklama
Łupież czy nadbudowa? Różnice
Jak odróżnić łupież od nadbudowy? Prawdziwy łupież to schorzenie dermatologiczne, którego główną przyczyną jest nadmierny rozrost drożdżopodobnego grzyba Malassezia globosa, naturalnie występującego na skórze. Prowadzi to do stanu zapalnego i przyspieszonego procesu rogowacenia naskórka. Wyróżniamy łupież suchy (drobne, sypkie, białe łuski) i łupież tłusty (żółtawe, tłuste, mocno przylegające do skóry płaty).
Poniższa tabela pomoże w różnicowaniu obu problemów:
|
Cecha |
Prawdziwy łupież (np. łojotokowy) |
"Fałszywy łupież" (osad z kosmetyków) |
|
Przyczyna |
Nadmierny rozrost grzyba Malassezia globosa, stan zapalny skóry |
Nagromadzenie silikonów, resztek kosmetyków, sebum i zanieczyszczeń |
|
Wygląd płatków |
Często żółtawe, tłuste, mocno przylegające do skóry. Mogą być też drobne i suche (łupież suchy) |
Białe lub lekko żółte, mogą być woskowe w dotyku lub suche i sypkie. Często pojawiają się po podrapaniu skóry |
|
Reakcja na leczenie |
Poprawa po szamponach przeciwłupieżowych z apteki (np. z ketokonazolem, cyklopiroksem) |
Brak reakcji lub pogorszenie po szamponach przeciwłupieżowych (często same zawierają silikony) |
|
Dodatkowe objawy |
Zaczerwienienie skóry, wyraźny stan zapalny |
Włosy obciążone, bez objętości, matowe, szybciej się przetłuszczają |
Dlatego, jeśli:
- szampony przeciwłupieżowe nie działają,
- włosy są obciążone i oklapnięte,
- problem nasila się mimo mycia,
to najczęściej nie jest łupież, tylko nagromadzenie kosmetyków.
Dowiedz się więcej o Łupież - jak się go pozbyć domowymi sposobami? Antyłupieżowe płukanki, wcierki i maseczki
Reklama
Jak usunąć białe płaty ze skóry głowy (krok po kroku)
Jeśli Twoje objawy wskazują na nagromadzenie się resztek kosmetyków, a nie na łupież, jedyne co musisz zrobić to bardzo dokładnie wyczyścić skórę głowy. Najlepiej sprawdzą się do tego szampony z silnymi detergentami i peeling.
Krok 1: dogłębne oczyszczanie z użyciem “rypacza”
Aby zerwać nawarstwioną powłokę, potrzebujesz jednorazowo użyć mocnego szamponu oczyszczającego, popularnie nazywanego „rypaczem”. Szukaj produktu z silnymi detergentami (np. Sodium Laureth Sulfate – SLES lub Sodium Lauryl Sulfate – SLS), ale koniecznie bez silikonów w składzie. Umyj skórę głowy i włosy dwukrotnie, za każdym razem dokładnie masując skalp, aby mieć pewność, że dogłębne oczyszczenie skóry głowy usunęło wszystkie nagromadzone resztki.
Krok 2: peeling skóry głowy
Po umyciu włosów mocnym szamponem czas na peeling. Jego zadaniem jest mechaniczne lub chemiczne usunięcie resztek nadbudowy oraz martwego naskórka, odblokowanie mieszków włosowych i pobudzenie mikrokrążenia. Możesz wybrać peeling enzymatyczny, kwasowy lub mechaniczny (z drobinkami). Regularne złuszczanie, wykonywane np. raz w tygodniu, zapobiega ponownemu narastaniu problemu i jest fundamentem zdrowej skóry głowy.
Nie wiesz, jak prawidłowo wykonać peeling skóry głowy? Zajrzyj do artykułu Przetłuszczające się włosy - przyczyny i sposoby na nadmiar sebum
Krok 3: świadoma pielęgnacja, czyli nie wszystko na raz
Po resecie skóry głowy dobrze jest odstawić szampony i odżywki z trudno zmywalnymi silikonami. Na co dzień używaj łagodniejszych szamponów, a mocne oczyszczanie rypaczem powtarzaj co 2-3 tygodnie, aby na bieżąco usuwać pozostałości kosmetyków i zanieczyszczeń. Świadoma pielęgnacja włosów opiera się na obserwacji i dopasowywaniu produktów do siebie i własnych potrzeb.
Reklama
Jak czytać skład (INCI) i rozpoznawać silikony?
Silikony w składzie INCI można rozpoznać po końcówkach -cone, -xane, -conol. Szczególną uwagę zwróć na te nierozpuszczalne w wodzie, które najczęściej powodują problemy. Należą do nich m.in.:
- Dimethicone,
- Dimethiconol,
- Amodimethicone (w nowszych formułach bywa łatwiej zmywalny),
- Cyclopentasiloxane,
- Cetyl Dimethicone.
Warto też wiedzieć, że niektóre silikony są trudne do biodegradacji. Świadomy wybór kosmetyków to korzyść nie tylko dla Twoich włosów, ale i dla środowiska.
Reklama
Kiedy iść do dermatologa: objawy alarmowe
Chociaż zmiana pielęgnacji często rozwiązuje problem „fałszywego łupieżu”, istnieją sytuacje, które wymagają profesjonalnej konsultacji. Jeśli mimo odstawienia silikonów, regularnego peelingu i stosowania łagodnych szamponów problem nie ustępuje, a wręcz się nasila, koniecznie udaj się do specjalisty.
Sygnały alarmowe, które powinny skłonić do wizyty u dermatologa lub trychologa, to:
- bardzo silny, nieustępujący świąd,
- mocne zaczerwienienie skóry głowy,
- bolesność lub pieczenie skóry,
- pojawienie się ranek, strupów lub wysięku.
Takie objawy mogą świadczyć o poważniejszych schorzeniach dermatologicznych, takich jak łojotokowe zapalenie skóry (ŁZS), łuszczyca, atopowe zapalenie skóry czy grzybica. Specjalista może wykonać badanie trichoskopowe, czyli bezbolesną i nieinwazyjną ocenę skóry głowy i włosów pod mikroskopem. To pozwoli postawić precyzyjną diagnozę i wdrożyć odpowiednie leczenie.
Reklama
Podsumowanie: łupież czy kosmetyki?
Białe płatki na włosach nie zawsze oznaczają, że masz łupież. Czasem to sygnał, że Twoja skóra głowy jest po prostu przeciążona nadmiarem kosmetyków. Zrozumienie roli, jaką odgrywają silikony i nauczenie się świadomej pielęgnacji to pierwszy krok do odzyskania pięknego i świeżego wyglądu Twojej fryzury. Świadoma pielęgnacja, oparta na czytaniu składów i obserwowaniu reakcji własnego organizmu, jest znacznie skuteczniejsza niż ślepe podążanie za reklamami.
