Najzdrowsze miejsce w internecie

Rogowacenie słoneczne - jak wygląda? Sposoby leczenia

Rogowacenie słoneczne występuje u osób w starszym wieku, przez lata narażonych na duże dawki promieniowania ultrafioletowego. Czy jest groźne? Czy może się przekształcić w nowotwór? Sprawdź, na czym polega jego leczenie.
Zrogowaciała skóra po opalaniu
Źródło: 123RF
W skrócie
  • Rogowacenie słoneczne występuje po wielu latach ekspozycji na promieniowanie UV.
  • Objawia się pod postacią grudek, łusek i plam, zwłaszcza na twarzy i dłoniach.
  • Nazywane też rogowaceniem starczym może przeistoczyć się w groźny, złośliwy nowotwór skóry.
SPRAWDŹ TEŻ: Alergia na słońce - jakie ma objawy i jak wygląda leczenie?
Spis treści

Co to jest rogowacenie słoneczne?

Rogowacenie słoneczne (actinic keratosis, AK) jest jednym z najczęściej występujących zaburzeń dermatologicznych. Powodowane jest nadmierną ekspozycją na promieniowanie słoneczne (ultrafioletowe) na przestrzeni wielu lat.

Zazwyczaj objawia się w późniejszym wieku, dlatego znane jest też jako rogowacenie starcze (określenie przestarzałe, obecnie rzadziej używane w terminologii medycznej). Uważane jest za stan przedrakowy – może prowadzić do rozwoju złośliwego raka kolczystokomórkowego wywodzącego się z keratynocytów, czyli komórek naskórka.

Dlatego jego leczenie ma charakter i cel nie tylko kosmetyczny, ale też stanowi element profilaktyki antynowotworowej.

Schorzenie to zostało opisane po raz pierwszy już w roku 1869 przez niemieckiego patologa Ernsta Christiana Neumanna. Obecnie stanowi jednostkę chorobową oznaczoną w międzynarodowej klasyfikacji ICD-10 symbolem L57.0 (rogowacenie związane z promieniowaniem słonecznym). W katalogu ICD-11 znajduje się pod numerem EK90.

Objawy rogowacenia słonecznego

Rogowacenie posłoneczne występuje przede wszystkim w tych miejscach ciała, które są nieosłonięte i na co dzień narażone na działanie promieni UV. To głównie dłonie, twarz, szyja oraz nieowłosiona skóra czaszki.

Objawy zaburzenia rozwijają się przez długie lata. W tym czasie charakter zmian ewoluuje. Obrazujące rogowacenie słoneczne zdjęcia zazwyczaj pokazują:

  • grudki hiperkarotyczne, zbudowane z pogrubionej warstwy rogowej naskórka;
  • łuszczące się, jasne blaszki, niekiedy obwiedzione czerwonym rumieniem;
  • rogi skórne, czyli objęte silnym rogowaceniem zmiany brodawkowe.

Zmiany te często grupują się w większe ogniska o średnicy do nawet kilku centymetrów. Wokół nich obserwowane jest nasilone marszczenie i wysuszenie skóry, a także tak zwane teleangiektazje, czyli pajączki naczyniowe.

Domowe sposoby na rogowacenie słoneczne

Domowe sposoby na rogowacenie słoneczne powinny się ograniczać przede wszystkim do działań profilaktycznych. Należy unikać nadmiernej ekspozycji na słońce, stosować kremy z filtrami ochronnymi o wysokim faktorze, czy nosić nakrycia głowy.

Nie powinno się korzystać z solariów. Zalecenia te należy wdrożyć zwłaszcza, jeśli zaobserwowane zostaną pierwsze niepokojące zmiany. Leczenie naturalne polegające na stosowaniu różnego rodzaju preparatów, olejków czy peelingów złuszczających rogowaciejący naskórek może nie być skuteczne. Co więcej, niektóre działania mogą pogłębić problem.

Próby mechanicznego usuwania grudek czy łusek często przyczyniają się do krwawienia i dalszych podrażnień. Podejrzewając rogowacenie starcze skóry dobrze jest skonsultować się z lekarzem dermatologiem, ewentualnie poddać wstępnej diagnostyce w gabinecie kosmetologicznym.  

Leczenie rogowacenia słonecznego

Leczenie rogowacenia słonecznego zależy od tego, jak bardzo zaawansowane jest schorzenie i jak rozległe są zmiany. Stosuje się terapie ukierunkowane na:

  • Pojedyncze zmiany, w tym takie procedury, jak:
    • krioterapia, czyli wymrażanie,
    • elektrokoagulacja – niszczenie prądem,
    • łyżeczkowanie – usuwanie mechaniczne.
  • Obszary ciała objęte rogowaceniem:
    • laseroterapia – niszczenie wiązkami emitowanym przez laser,
    • dermabrazja – mechaniczne ścieranie naskórka i skóry,
    • peeling średnio głęboki z użyciem substancji chemicznych.

Zabiegi te wykonuje się w gabinetach kosmetologicznych, a nawet klinikach medycyny estetycznej. Nie należy ich przeprowadzać na własną rękę zwłaszcza, że wcześniej zmiany powinny być ocenione pod kątem ewentualnego nowotworzenia.

W przypadku wykrycia raka, pacjent powinien poddać się operacji chirurgicznego wycięcia zmian. A jak leczyć rogowacenie słoneczne farmakologicznie?

Lek na rogowacenie słoneczne

Stosowane są też na rogowacenie słoneczne leki, przeważnie maści do użytku miejscowego. Skuteczność wykazują:

  • 5-fluorouracyl - zasada pirymidynowa, lek przeciwnowotworowy, który zaburza syntezę DNA i RNA;
  • sól sodowa diklofenaku - niesteroidowy lek przeciwzapalny;
  • kwas hialuronowy - polisacharyd potocznie nazywany eliksirem młodości, składnik budulcowy skóry właściwej, nadający jej elastyczność, jędrność, odpowiednie nawilżenie;
  • imikwimod - lek modulujący działanie układu odpornościowego, stosowany w chorobach skóry;
  • mebutynian ingenolu - naturalny wyciąg z rośliny leczniczej znanej jako trojeść mleczna, powodujący obumieranie komórek objętych patologicznymi zmianami.

Ze względu na liczne działania niepożądane charakterystyczne dla wielu tego typu leków, terapię należy prowadzić pod nadzorem lekarza.

Diagnostyka rogowacenia słonecznego

Diagnostyka rogowacenia słonecznego obejmuje kilka działań, z których część można wykonać w gabinecie kosmetologicznym lub dermatologicznym, część zaś wymaga konsultacji onkologicznej. Są to:

  • naoczna obserwacja objawów klinicznych. Dla doświadczonego specjalisty często stanowi ona podstawę do wydania wstępnej diagnozy;
  • badanie dermatoskopowe, z użyciem urządzenia optycznego pozwalającego obejrzeć zmiany w znacznym powiększeniu;
  • pobranie wycinka z podejrzaną zmianą do badań histopatologicznych, a więc mających ocenić charakter tkanek pod kątem ewentualnego nowotworu i jego złośliwości.

Czytaj również

Bibliografia

  • Karolina Górska, Aneta Szczerkowska-Dobosz, Rogowacenie słoneczne – częsty problem wśród starszych pacjentów, Dermatologia po Dyplomie 2017, 06
  • Ewelina Cywinska, Piotr Brzezinski, Rogowacenie słoneczne. Wstępna diagnostyka w gabinecie kosmetologicznym, Kosmetologia Estetyczna 3 / 2017 / vol. 6
Piotr  Brzózka
Artykuł napisany przez
Piotr Brzózka
Dziennikarz, autor tysięcy publikacji o tematyce ekonomicznej, politycznej, społecznej oraz medycznej. Przez 15 lat związany z Dziennikiem Łódzkim i Polska TheTimes. Z wykształcenia socjolog stosunków politycznych, absolwent Wydziału Ekonomiczno-Socjologicznego Uniwersytetu Łódzkiego. Po godzinach fotografuje, projektuje, maluje, tworzy muzykę.
Pokaż więcej
Czy ten artykuł był dla Ciebie pomocny?
Dziękujemy za przeczytanie naszego artykułu do końca.
Jeśli chcesz być na bieżąco z informacjami na
temat zdrowia i zdrowego stylu życia,
zapraszamy na nasz portal ponownie!
Więcej z kategorii Zdrowie
Przeczytaj artykuł
Przebarwienia na nogach: jak usunąć? Brązowe i czerwone
Przebarwienia na stopach
Przeczytaj artykuł
Usuwanie przebarwień: laserem, kwasami i kremem. Sposoby
Usuwanie przebarwień laserem
Przeczytaj artykuł
Kaszak - rozpoznanie, przyczyny powstawania. Jak usunąć?
Wyprysk
Podobne artykuły
Znamiona na skórze - czerwone, czarne. Rodzaje
Nadpotliwość - leczenie i przyczyny nadpotliwości
Gruczoły łojowe - przerośnięte i zatkane. Jak odblokować?
Sucha skóra twarzy - co robić? Kremy i domowe sposoby

Reklama

Może to Cię zainteresuje
Dzbanek filtrujący - jaki wybrać i dlaczego filtrować wodę?
Jaki materac do łóżeczka dziecięcego? Na co zwrócić uwagę?
Jaki roller do twarzy wybrać i na co pomaga taki masaż?
Olejek CBD - jaki wybrać i czym się kierować przy zakupie?

Reklama