Zapalenie tchawicy - objawy i leczenie u dzieci i dorosłych

Leczenie zapalenia tchawicy
Źródło: 123RF

Autor

Paulina Szczerkowska

Wirusy są najczęstszą przyczyną zapalenia tchawicy, dlatego zazwyczaj w jej leczeniu nie stosuje się antybiotykoterapii. O chorobie świadczą takie objawy jak: suchy, męczący kaszel, bóle gardła, świszczący oddech i gorączka. Dolegliwość często jest infekcją wtórną, która łączy się z zapaleniem gardła, krtani lub oskrzeli.

Jakie funkcje pełni tchawica?

Tchawica to narząd głosu umiejscowiony w środkowej części układu oddechowego. Od góry łączy się z krtanią, natomiast na dole rozdziela się, przechodząc w oskrzela - lewe i prawe. Jej zadaniem jest zapewnienie dopływu powietrza do płuc.

Bardzo często zdarza się, że zapalenie tchawicy występuje razem z zapaleniem krtani lub tuż po nim. Przyczyną powstawania tej choroby najczęściej są różne wirusy, w tym grypy lub paragrypy.

·       Zobacz też: Kaszel krtaniowy u dzieci i dorosłych - leczenie, objawy i przyczyny

Przyczyny zapalenia tchawicy

Chorobę mogą wywoływać także inne, mniej „popularne” wirusy - adenowirusy i rhinowirusy. Natomiast rzadziej wywołują je bakterie, dlatego leczenie zapalenia tchawicy przeważnie nie wymaga zastosowania antybiotykoterapii.

Za zapalenie tchawicy u dzieci najczęściej odpowiada wirus RSV, który podobnie jak wirus grypy również przenoszony jest drogą kropelkową. Dlatego też zapalenie tchawicy jest zaraźliwe.

Zapalenie tchawicy - objawy u dzieci

Objawy zapalenia tchawicy u dzieci i niemowląt mogą być niepokojące, ponieważ często łączą się z obturacją (czyli zwężeniem) górnych dróg oddechowych, a co za tym idzie narastającą niewydolnością oddechową. Nagłe ataki kaszlu i duszności przerażają nie tylko rodziców, ale także dziecko. U najmłodszych choroba zazwyczaj pojawia się nagle i prawie zawsze w nocy.

Najczęstsze objawy zapalenia tchawicy u dzieci to:

  • „szczekający” kaszel,
  • niewysoka gorączka,
  • przyspieszony oddech,
  • czasem zasysanie skóry między żebrami podczas wdechów,
  • w kulminacyjnym momencie choroby „świszczący” oddech (tzw. świst krtaniowy),
  • ochrypły głos,
  • zwiększenie ilości wydzieliny z nosa i ust,
  • czasem kołatanie serca,
  • niekontrolowane ruchy, występujące na skutek walki z dusznościami.

Nagle pojawiające się objawy choroby są na tyle niepokojące, że zazwyczaj rodzice od razu udają się z dzieckiem do lekarza lub na pogotowie. Po pierwszym nocnym ataku często pojawiają się objawy charakterystyczne dla zwykłego przeziębienia, jednak duszności wracają szczególnie podczas snu. Zapalenie tchawicy u dzieci zazwyczaj trwa od kilku dni do nawet dwóch tygodni. Występują częste nawroty choroby.

Czytaj też: Zapalenie migdałków

Zapalenie tchawicy - objawy u dorosłych

Objawy zapalenia tchawicy u dorosłych są bardzo podobne do tych, które występują także u dzieci.

Najczęstsze objawy zapalenia tchawicy u dorosłych to:

  • suchy i męczący kaszel (opisywany często jako „szczekający”,
  • świszczący oddech,
  • trudności w oddychaniu, duszności,
  • stan podgorączkowy lub gorączka,
  • ból gardła, uczucie drapania w gardle,
  • bóle za mostkiem oraz w okolicy szyi, które nasilają się przy kaszlu,
  • katar,
  • ogólne osłabienie organizmu.

Objawy są mniej nasilone przy przewlekłym zapaleniu tchawicy. W tym przypadku przebieg choroby jest zdecydowanie mniej dynamiczny, a dominującym objawem jest suchy kaszel.

Sprawdź również: Kaszel palacza - objawy, leczenie i domowe sposoby

Rodzaje zapalenia tchawicy

Zapalenie tchawicy można podzielić na:

  • ostre zapalenie tchawicy, które po kilku dniach ustępuje samoistnie (tutaj także występujący głównie u dzieci krup wirusowy), często jest powikłaniem zapalenia krtani lub grypy,
  • przewlekłe zapalenie tchawicy, które zazwyczaj towarzyszy przewlekłym chorobom górnych i dolnych dróg oddechowych, ale może być także efektem regularnego drażnienia śluzówki tchawicy (np. poprzez dym tytoniowy lub zanieczyszczenia występujące w powietrzu).

Zapalenie tchawicy - leczenie u dzieci i dorosłych

Tchawica jest inaczej zbudowana u dzieci, a inaczej u osoby dorosłej, dlatego też leczenie zależne jest od wieku chorego. Mali pacjenci są bardziej narażeni na obrzęk tchawicy, a ten z kolei może stanowić zagrożenie dla zdrowia, a nawet życia. Z tego powodu w przypadku podejrzenia zapalenia tchawicy u dziecko należy pilnie zgłosić się po pomoc medyczną.

Za zapalenie tchawicy najczęściej odpowiedzialne są wirusy, dlatego stosuje się leczenie objawowe.

  • Lekarze najczęściej zalecają przyjmowanie leków łagodzących ból głowy czy gardła i zbijających gorączkę, a także specyfików rozrzedzających wydzielinę i ułatwiających odkrztuszanie.
  • Przy tym schorzeniu bardzo ważne jest także nawilżanie dróg oddechowych. Należy zadbać o odpowiednią wilgotność powietrza w pomieszczeniu (pomoże stosowanie nawilżaczy powietrza lub po prostu wykładanie mokrych ręczników na grzejnik).
  • Nie można zapominać o przyjmowaniu odpowiedniej ilości płynów, szczególnie wody.
  • Pomocne mogą się okazać także inhalacje. Wdychanie pary wodnej wzbogaconej o olejki eteryczne (np. olejek z drzewa herbacianego) rozrzedzi wydzielinę, a tym samym ułatwi oddychanie.
  • Podczas choroby należy unikać czynników dodatkowo podrażniających drogi oddechowe, takich jak dym papierosowy czy zanieczyszczone powietrze.
  • W skrajnych przypadkach może nastąpić konieczność podania glikokortykosteroidu lub adrenaliny, a nawet wykonania intubacji (czyli wprowadzenie przez jamę ustną do tchawicy rurki, która umożliwi oddychanie) lub tracheotomii (wprowadzenia rurki przez otwór wykonany w przedniej ścianie tchawicy). To jednak dość rzadkie przypadki, chorobazazwyczaj ma łagodniejszy przebieg.

Jeśli przyczyną choroby są bakterie (co nie zdarza się często), konieczne jest zastosowanie przepisanych przez lekarza antybiotyków.

Jak u dzieci leczyć zapalenie tchawicy?

U dzieci w wieku od kilku miesięcy do około 6. roku życia często diagnozuje się ostre podgłośniowe zapalenie krtani. Występuje ono w najwęższej części tego narządu. Obrzęk powoduje zmniejszenie przepływu powietrza i grozi uduszeniem. Towarzyszący zapaleniu kaszel i świsty bardzo często pojawiają się w nocy.

Leczenie choroby polega na podawaniu leków przeciwzapalnych, mukolitycznych lub steroidowych, a także inhalowaniu solą fizjologiczną. W najcięższych przypadkach konieczna jest intubacja pacjenta, a więc wprowadzenie w drogi oddechowe rurki, która zapewni ich drożność.

Domowe sposoby na zapalenie tchawicy

Leczenie zapalenia tchawicy zarówno u dzieci, jak i dorosłych, wspomóc można gdy odbywa się już w warunkach domowych. Przede wszystkim zadbać należy o odpowiednią, niezbyt wysoką temperaturę powietrza, sięgającą od 18 do maksymalnie 20 stopni Celsjusza. Należy także pamiętać o regularnym doustnym nawadnianiu chorego.

Czytaj też: Antybiotyk na zatoki - leczenie bakteryjnego zapalenia zatok

Oceń artykuł

(liczba ocen 18)

WASZA OPINIA JEST DLA NAS WAŻNA