Karbocysteina: działanie i skutki uboczne. Syrop i preparaty

Karbocysteina to substancja, która powoduje, że wydzielina zalegająca w drogach oddechowych staje się rzadsza, bardziej płynna i rozbita na drobniejsze elementy. To sprawia, że leki z karbocysteiną ułatwiają odkrztuszanie i przyczyniają się do tego, że organizm szybciej zwalcza stan zapalny. Dla kogo w szczególności są preparaty z karbocysteiną, a kto powinien na nie wyjątkowo uważać?
Mężczyzna zażywa lek z karbocysteiną
źrodło:123RF

Spis treści

Co to jest karbocysteina?

Karbocysteina to sekretolityczna substancja czynna, pochodząca z grupy mukolików, czyli preparatów ułatwiających odkrztuszanie. To pochodna aminokwasu cysteiny. Ten rodzaj medykamentów jest stosowany w przypadku produkowania dużej ilości lepkiej, gęstej wydzieliny, zalegającej drogi oddechowe. 

Ten organiczny związek chemiczny jest użytkowany w lecznictwie w postaci soli sodowej. Jest on polecany w chorobach dolnych i górnych dróg oddechowych, przebiegających z ostrym, zalegającym kaszlem

Substancja czynna, jaką jest karbocysteina, wykorzystywana jest w leczeniu schorzeń, w których pojawia się tzw. mokry kaszel. To składnik syropów, tabletek, kapsułek i granulatu do połknięcia, mających za zadanie rozrzedzić śluz z dróg oddechowych, tak by całkowicie pozbyć się jej nadmiaru.

Jak w przypadku większości leków, z jego przyjmowaniem wiąże się ryzyko wystąpienia skutków ubocznych. Ponadto nie każdy chory może aplikować leki mukolityczne, o czym będzie mowa poniżej.

Działanie karbocysteiny

Jak na organizm wpływa karbocysteina? Działanie tej substancji polega na ułatwieniu oczyszczania dróg oddechowych z nadmiernie zalegającej, lepiej i gęstej wydzieliny.

U zdrowego człowieka wydzielina w drogach oddechowych chroni je przed atakiem drobnoustrojów, nie dopuszczając do wysychania błony śluzowej i zapewniając optymalne funkcjonowanie rzęsek nabłonka oddechowego. Kiedy natomiast dochodzi do sytuacji, że produkcja wydzieliny się zwiększa, czynności rzęsek ulegają osłabieniu. Wówczas wydzielina gęstnieje i lepi się, co uniemożliwia odkrztuszenie jej. Do takich zadań dedykowane są właśnie środki mukolityczne. Jednym z nich jest opisywana karbocysteina. Substancja ta rozbija na mniejsze cząsteczki, rozrzedza i upłynnia śluz, tak by chory mógł z łatwością pozbyć się złogów z dróg oddechowych.

Co istotne karbocysteina nie zakłóca naturalnego odruchu kaszlowego. Stosuje się ją w objawowym leczeniu schorzeń układu oddechowego. Oprócz podawania leków z karbocysteiną zaleca się także regularne oklepywanie chorego, układanie go w odpowiednich pozycjach do snu, inhalacje oraz częste pojenie. 

Reklama

Dla kogo jest karbocysteina?

Karbocysteina bez recepty lub na receptę polecana jest przede wszystkim chorym na zapalenie oskrzeli lub oskrzelików, mukowiscydozę, przewlekłą obturacyjną chorobę płuc, astmę oskrzelową, przewlekły nieżyt nosa oraz zapalenie zatok przynosowych. Pomocniczo stosuje się karbocysteinę również w zapaleniu ucha środkowego.

Preparatów z karbocysteiną nie powinno się aplikować równolegle z lekami przeciwkaszlowymi, ponieważ może to powodować odkładanie rozrzedzonej wydzieliny w drogach oddechowych. Karbocysteina wzmaga odkrztuszanie, dlatego nie należy używać medykamentów z tą substancją przed snem.

Środków z karbocysteiną nie powinno się przyjmować dłużej niż 5-6 dni, chyba że lekarz zaleci inaczej. Szybko wchłania się z przewodu pokarmowego osiągając maksymalny poziom w surowicy krwi po około 2 godzinach. Substancja jest wydalana wraz z moczem w postaci niezmienionej. 

Preparaty karbocysteinowe mogą być przyjmowane przez osoby dorosłe i młodzież, a także dzieci powyżej szóstego roku życia. 

Syrop z karbocysteiną 

Karbocysteina syrop, tabletki do ssania, kapsułki oraz granulat – pod takimi postaciami najczęściej znajdziemy leki mukolityczne. Forma leku powinna być dopasowana do konkretnego pacjenta, tak by droga podania była optymalna.

W jaki sposób powinna być przyjmowana karbocysteina? Preparaty z tą substancją czynną powinny być aplikowane zgodnie z zaleceniami medyka lub farmaceuty. W innym przypadku należy się sugerować zapisami znajdującymi się na ulotce leku. Najczęściej zaleca się używanie karbocysteiny 2-3 razy dziennie w dawce 750 mg, czyli 15 ml (dla osoby dorosłej). Przyjmuje się, że syrop z karbocysteinąnależy podawać w ciągu doby w dawce odpowiadającej 20-30 mg na kg masy ciała.

Jeśli objawy nie mijają po 5-6 dniach stosowania preparatu, należy skontaktować się z lekarzem, a lek mukolityczny odstawić aż do wizyty lekarskiej.

Reklama

Skutki uboczne karbocysteiny

Skutki uboczne mogą oczywiście wystąpić, tak jak się to dzieje w przypadku aplikacji innych preparatów leczniczych. Do najczęstszych niechcianych objawów należą m.in. 

  • reakcje alergiczne pojawiające się na skórze (np. wysypka, swędzenie skóry), 
  • bóle głowy
  • bóle brzucha, 
  • nudności, 
  • biegunka, 
  • wymioty, 
  • krwawienie z przewodu pokarmowego, 
  • obrzęk naczynioruchowy,
  • zespół Stevensa-Johnsona.

Przeciwwskazaniem do stosowania karbocysteiny jest choroba wrzodowa żołądka lub dwunastnicy, stan astmatyczny, uczulenie na karbocysteinę lub inny komponent leku mukolitycznego. 

Karbocysteina dla dzieci jest dostępna dopiero ukończeniu szóstego roku życia. Dzieciom młodszym nie należy podawać leków z tą substancją. Ponadto nie zaleca się stosowania preparatów mukolitycznych przez kobiety ciężarne oraz karmiące piersią. Jak już wcześniej wspomniano, nie powinno się zażywać karbocysteiny razem z lekami hamującymi kaszel.

Czytaj też:

Bibliografia

  • Farmakopea Polska VI, Polskie Towarzystwo Farmaceutyczne, Warszawa: Urząd Rejestracji Produktów Leczniczych, Wyrobów Medycznych i Produktów Biobójczych, 2002, s. 1176, ISBN 83-88157-18-3.
  • Jehnen Jutta, Choroby dróg oddechowych. Opieka farmaceutyczna, Wydawnictwo Medpharm, 2011, ISBN 978-83-62283-76-7.

Oceń artykuł

(liczba ocen 0)

Dziękujemy za przeczytanie naszego artykułu do końca. Jeśli chcesz być na bieżąco z informacjami na temat zdrowia i zdrowego stylu życia, zapraszamy na nasz portal ponownie!