Prawdziwe królowe wśród orzechów. 👑 Sprawdź❗
Prawdziwe królowe wśród orzechów. 👑 Sprawdź❗
Prawdziwe królowe wśród orzechów. 👑 Sprawdź❗

Olej z wiesiołka - na co pomaga i jakie ma właściwości? Dawkowanie i przeciwwskazania

Olej z wiesiołka to źródło wielu cennych substancji odżywczych, które działają od zewnątrz, jak i od wewnątrz na organizm. Nasiona, z których uzyskuje się olejek za pomocą specjalnej metody tłoczenia, nie tracą swoich korzystnych dla zdrowia właściwości.
Buteleczka zawierająca olej z wiesiołka
Źródło: 123RF
W skrócie
  • Olej z wiesiołka może być polecany jest kobietom tuż przed porodem, natomiast nie należy go stosować na wcześniejszych etapach ciąży.
  • Olej to źródło wartościowych substancji, wspierających odchudzanie i wpływających pozytywnie na płodność
  • Olej z wiesiołka stosuje się nie tylko zewnętrznie, ale również wewnętrznie. Dowiedz się, jakim dolegliwościom zapobiega.
Spis treści

Reklama

Olej z wiesiołka - czym jest?

W polskich lasach i na łąkach rośnie wiesiołek, dość niepozorne ziele o małych, drobnych, żółtych kwiatach, które kryje w sobie bogactwo wartościowych składników odżywczych: m.in. kwasów tłuszczowych omega-3. Z jego nasion pozyskiwany jest olej.

Dwa chętnie wykorzystywane gatunki do przygotowywania oleju to: wiesiołek dwuletni oraz wiesiołek dziwny.

Olej z wiesiołka uzyskuje się w procesie tłoczenia na zimno. Aby w pełni zachować wartości odżywcze oleju, temperatura w trakcie wyciskania oleju z nasion wiesiołka nie może przekraczać 30 st. Celsjusza.

Taki zimnotłoczony wyrób to bogactwo nienasyconych kwasów tłuszczowych, fitosteroli, witamin i minerałów. Nic więc dziwnego, że na co dzień znajduje on zastosowanie w wielu obszarach życia, np. w kosmetyce, w przemyśle farmaceutycznym.

Tłoczenie generuje sporą ilość odpadów w postaci odtłuszczonych nasion. Jednak - jak udowodniły badaczki z Uniwersytetu Łódzkiego dr Izabela Burzyńska-Pędziwiatr, dr Małgorzata Bukowiecka-Matusiak oraz prof. Lucyna Woźniak - takie rzekome „odpadki” mogą znaleźć zastosowanie, jako element naturalnych kosmetyków.

Pomysł pojawił się w trakcie realizacji pracy doktorskiej dr Izabeli Burzyńskiej-Pędziwiatr.

Jak przyznała badaczka, takie ekstrakty wyróżniają się właściwościami antyoksydacyjnymi, a poza tym to w pełni naturalne kosmetyki, które bazują również na pochodzących z natury konserwantach, będących częścią składową odtłuszczonych nasion.

Olej wiesiołkowy stosowany jest powszechnie w Polsce, w Europie, a także w Kanadzie i w Stanach Zjednoczonych.

Reklama

Właściwości oleju z wiesiołka

Czym charakteryzuje się przedstawiony tu olejek? Najpierw przyjrzyjmy się jego składowi. Swoje prozdrowotne właściwości olejek z wiesiołka zawdzięcza obecności takich substancji jak:

  • 20% tłuszczów, w tym 80% glicerydów niezbędnych nienasyconych kwasów tłuszczowych (NNKT), w tym: ok. 70% kwasu linolowego, 8-14% kwasu gamma-linolenowego (GLA);
  • 15% białka, w tym takie substancje jak: tryptofan, lizyna, tyroza, leucyna i wiele innych;
  • 42% włóknika,
  • 7% popiołu,
  • 5% skrobi i innych węglowodanów;
  • wapń,
  • żelazo,
  • cynk.

Właściwości lecznicze oleju z wiesiołka to m.in. działanie antybakteryjne, przeciwalergiczne, wzmacniające odporność i wspierające walkę ze zmianami skórnymi.

Bardzo istotne znaczenie ma również forma jego przygotowania. Dzięki temu, że jest tłoczony na zimno, nie traci swoich właściwości pod wpływem wysokiej temperatury.

Do sięgania po olejek z wiesiołka zachęca jego orzechowo-zbożowy smak i złocisty kolor. Olejek jest dość kaloryczny, jednak zwykle nie spożywa się go w większej ilości. Jedna łyżeczka oleju z wiesiołka to 36 kcal.

Reklama

Na co pomaga olej z wiesiołka? Efekty zastosowania

Opisywany tu olej ma wielorakie zastosowanie: wykorzystuje się go nie tylko w kosmetyce, ale też w medycynie naturalnej i profilaktyce wielu chorób. Mniej znaną właściwością tej substancji jest jej działanie przeciwmiażdżycowe.

Olejek poprawia profil lipidowy, a także obniża stężenie kwasów nasyconych, co ma znaczenie w przeciwdziałaniu i terapii miażdżycy.

Olejek jest od dawna stosowany zewnętrznie do pielęgnacji i wzmocnienia kondycji:

  • włosów - wspiera stan włosów, zapobiega ich nadmiernemu wypadaniu, wzmacnia cebulki włosa, a dodatkowo stymuluje wzrost nowych włosów;
  • skóry - nakładany na twarz sprzyja niwelowaniu zmian trądzikowych, a także sprzyja walce z drobnymi zmarszczkami;
  • paznokci - to duża dawka nawilżenia dla odwodnionych, przesuszonych paznokci skłonnych do łamania. Płytka pod wpływem dostarczonych składników odżywczych stanie się grubsza i odporniejsza na uszkodzenia, a do tego zyska blask.

Na co jeszcze pomaga olej z wiesiołka? Badania przeprowadzone przez grupę badaczy na czele z Belchem, potwierdzają przeciwzapalne zastosowanie oleju z wiesiołka w leczeniu reumatoidalnego zapalenia stawów (RZS).

Stosowanie połączenia olejku i tranu przez 15 miesięcy zmniejszyło w istotny sposób objawy kliniczne tej choroby w porównaniu do placebo. Tego typu wyniki dały możliwość ograniczenia liczby leków u pacjentów.

Jednak tego typu korzystnego działania w terapii RZS nie rozpoznała inna grupa badawcza, której kierownikiem był Hansen.

Efekty oleju z wiesiołka są dostrzegalne w przypadku pacjentów z atopowym zapaleniem skóry (AZS). Brodoni i współpracujący z nim badacze podawali przez 4 tygodnie tę substancję w połączeniu z witaminą E dzieciom borykającym się z AZS.

Zaobserwowali oni pozytywne zmiany u młodych uczestników badania. Zresztą do podobnych wniosków doszedł badacz Biagi ze swoim zespołem, kiedy pod koniec lat 80. ubiegłego stulecia testował tego rodzaju substancje.

Niedobór kwasu gamma-linolenowego (GLA), którego źródłem jest olejek wiesiołkowy, zwiększa ryzyko zaburzeń:

  • gruczołów wydzielania wewnętrznego, co może prowadzić do rozwoju cukrzycy, otyłości czy zespołu napięcia przedmiesiączkowego;
  • układu immunologicznego, co wywołuje nawracające infekcje dróg oddechowych, stany zapalne wątroby, reumatoidalne zapalenie stawów, chorób alergicznych, atopowego zapalenia skóry;
  • pracy ośrodkowego układu nerwowego, co przekłada się m.in. na nadpobudliwość u dorosłych i dzieci;
  • przemiany tłuszczowej, co ma związek z chorobą niedokrwienną serca, miażdżycą, nadciśnieniem.

Tym samym, dostarczając ten wartościowy składnik organizmowi, zmniejszasz możliwość rozwoju przedstawionych powyżej dolegliwości.

Olej z wiesiołka polecany jest na bóle piersi, a także na torbiele w piersiach. Oczywiście, zawsze trzeba zweryfikować u lekarza, czy w gruczole piersiowym pojawiły się niegroźne zmiany czy wymagają one interwencji chirurgicznej.

Jak stosować olejek z wiesiołka na torbiele w piersiach? Preparat wystarczy nałożyć raz dziennie, najlepiej na noc, przeprowadzając z jego wykorzystaniem masaż piersi.

Olejek z wiesiołka reguluje hormony, tym samym  wspierając walkę z zespołem napięcia przedmiesiączkowego oraz może pomagać w zwalczaniu nieprzyjemnych objawów związanych np. z endometriozą.

Obserwuje się również jego korzystne działanie w przypadku objawów menopauzy, które pomaga niwelować.

Olej z wiesiołka na odchudzanie

Wielu zastanawia się, czy olej z wiesiołka odchudza. Otóż tego typu substancja to skarbnica składników, które wspierają procesy trawienne i podkręcają przemianę materii. Przekłada się to na szybsze pozbycie się złogów jelitowych i zabezpiecza przed odkładaniem się tłuszczu.

Olejek wpływa na spalanie nadwyżki tłuszczu w organizmie. Zawarte w olejku kwasy GLA pobudzają brunatną tkankę tłuszczową do działania. Jej funkcją jest spalanie nadmiarowej ilości tłuszczu i przetwarzanie jej na ciepło.

Efekty odchudzania olejem z wiesiołka są szczególnie widoczne u kobiet, u których brunatnej tkanki tłuszczowej jest znacznie więcej niż u mężczyzn.

Olej z wiesiołka dla mężczyzn 

Choć ze względu na zastosowanie kosmetyczne, olej z wiesiołka traktowany jest przede wszystkim, jako substancja stosowana przez kobiety, to jednak olej z wiesiołka nadaje się też dla mężczyzn.

Nie tylko wypielęgnuje ich skórę, włosy, paznokcie, ale również wesprze męską potencję i zwiększy ilość plemników w nasieniu.

Oprócz pozytywnego wpływu oleju z wiesiołka na płodność, obserwuje się też korzystne działanie tej substancji na poprawę nastroju, sprawne myślenie i pamięć.

To ważne kwestie nie tylko dla kobiet, ale również dla mężczyzn, którzy każdego dnia muszą mierzyć się z nowymi wyzwaniami. Olej z wiesiołka może też być stosowany przez panów w walce z nadwagą.

Olej z wiesiołka dla dzieci

Olej wiesiołkowy zawiera niezwykle wartościowy kwas gamma-linolenowy, który jest kluczowy dla zdrowia nie tylko osób dorosłych, ale też dzieci. Dlatego do diety dla dziecka olej z wiesiołka można wprowadzić już na etapie jej rozszerzania.

Obecne w wiesiołku składniki odżywcze, w tym kwasy omega-6 wspierają prawidłowy rozwój mózgu, wzmacniają odporność i przyczyniają się do właściwego wzrastania najmłodszych. Sprawdza się również w przypadku przeziębienia, łagodzi chrypkę i stan zapalny.

Olej z wiesiołka to wsparcie dla dzieci borykających się z alergią lub atopią. Można stosować go u dzieci od wewnątrz, np. w formule do picia czy kapsułkach, ale też warto smarować nim chorobowo zmienioną skórę, która wymaga szczególnej troski rodziców i opiekunów.

Bogactwo nienasyconych kwasów tłuszczowych mobilizuje skórę do regeneracji, dzięki czemu goi się szybciej.

Dalszą część artykułu znajdziesz pod sekcją "Pytania do eksperta"

Pytania do eksperta
Wojciech Ziółkowski
Wojciech Ziółkowski
Magister Farmacji
01
Czy wiesiołek reguluje hormony?
W pewnym, niewielkim stopniu tak. Nie można go stosować zamiast leków farmakologicznych, ale może działać wspomagająco przy zwalczaniu nieprzyjemnych objawów endometriozy czy w zespole napięcia przedmiesiączkowego.
02
Z czym nie łączyć oleju z wiesiołka?
Preparaty na bazie wiesiołka są względnie bezpieczne w stosowaniu. Jednak uważać muszą osoby z nieuregulowanym ciśnieniem, przyjmujące leki przeciwzakrzepowe oraz stosujące doustną antykoncepcję hormonalną.
03
Kto nie może pić oleju z wiesiołka?
Osoby, które są uczulone na jakikolwiek składnik zawarty w preparatach z wiesiołkiem oraz na sam wiesiołek.
04
Czy olej z wiesiołka odchudza?
Olej z wiesiołka może wydatnie pomóc w walce z otyłością, jednak zawsze trzeba pamiętać, by dołożyć do tego unikanie używek oraz wdrożyć minimalną aktywność fizyczną. Jako że olej z wiesiołka jest skarbnicą prozdrowotnych składników, warto go włączyć do swojej diety.
05
Czy można łączyć olej z wiesiołka z Omega 3?
Olej z wiesiołka sam w sobie zawiera kwasy Omega 3, więc zanim doda się inny preparat zawierający te same kwasy, trzeba sprawdzić, czy nie przekroczymy dozwolonej dziennej dawki, którą może przyjąć człowiek.

Reklama

Olej z wiesiołka w ciąży i przed porodem

Po olej z wiesiołka można sięgnąć już na etapie starań o dziecko. Olejek to źródło kwasów tłuszczowych, będących prekursorem prostoglandyn, które odgrywają istotną rolę w dojrzewaniu szyjki macicy.

Substancje tego rodzaju mają rzekomo przyśpieszać zapłodnienie, choć nie ma oficjalnych badań w tym zakresie.

Istnieją natomiast przeciwwskazania związane z jego stosowaniem w trakcie ciąży. Warto wiedzieć, od którego tygodnia ciąży olej z wiesiołka można już przyjmować.

Okazuje się, że olej z wiesiołka w ciąży może być stosowany dopiero po upływie dwóch pierwszych trymestrów, z uwagi na obecność kwasu gamma-linolenowego.

Substancja może wywołać skurcze, a przez minimum pierwsze 6 miesięcy ciąży są one zagrożeniem dla rozwijającego się dziecka i mogą doprowadzić do przedwczesnego wywołania porodu lub poronienia.

Opisywana tu substancja jest wykorzystywana i polecana jako preparat przygotowujący do porodu. Jak stosować olej z wiesiołka w ciąży? Wiele położnych poleca przyszłym mamom masaż krocza olejkiem z wiesiołka w celu ułatwienia porodu siłami natury.

Olejek z wiesiołka przed porodem przyczynia się do regularnych skurczów macicy, a do tego zmiękczająco wpływa na rozwierającą się szyjkę. Przed zastosowaniem tej praktyki należy sięgnąć po poradę u swojego lekarza prowadzącego.

Reklama

Jak stosować olej z wiesiołka? Dawkowanie

Olej z wiesiołka obecnie dostępny jest w różnych formach. Wymienić tu można takie preparaty, jak:

  • tabletki,
  • kapsułki dopochwowe,
  • olej w formie do picia,
  • tran z wyciągiem z tej rośliny.

To, jak stosować olej z wiesiołka i szczegóły związane z jego dawkowaniem powinny być dostępne w opisie od producenta. Przede wszystkim należy opierać się na tych wytycznych.

Co do zasady, kapsułki z oleju z wiesiołka mogą być przyjmowane przez dzieci powyżej 6. roku życia, młodzież i dorosłych. Ta pierwsza grupa powinna stosować olej po 1 kapsułce 2 razy dziennie. Natomiast dorośli mogą zwiększyć tę dawkę do 2 kapsułek 2 razy dziennie.

Z kolei suplementy diety z olejem z wiesiołka do picia są zazwyczaj przeznaczone dla osób powyżej 3. roku życia. Takie maluchy mogą przyjmować maksymalnie 3-4 g tego płynu dziennie, czyli około 1 łyżkę na dzień.

Natomiast osoby powyżej 12. roku życia mogą zwiększyć tę dawkę do 6-8 gramów na dzień, czyli około 2 łyżki preparatu.

To, czy postawić na kapsułki czy płyn z oleju z wiesiołka zależy przede wszystkim od naszych preferencji. Dla dzieci znacznie bardziej bezpieczny jest płyn, a nie tabletka, ponieważ zapewnia większy komfort połykania.

Reklama

Negatywne skutki stosowania oleju z wiesiołka i przeciwwskazania

Olej z wiesiołka przynosi nie tylko korzyści, ale może też negatywnie wpływać na organizm. Kiedy jednak można odczuć jego negatywne skutki? W składzie wiesiołka znajduje się odrobina glikozydu, niekorzystnie wpływającego na wątrobę.

Z tego względu nie należy przesadzać z czasem przyjmowania preparatów z wiesiołkiem. Zalecany maksymalny okres suplementacji to około 3 miesiące.

Ponadto przekroczenie dziennej dawki wskazanej na opakowaniu przez producenta może doprowadzić do pojawienia się różnych nieprzyjemnych objawów, w tym:

  • bólów brzucha,
  • nudności,
  • dolegliwości żołądkowych,
  • bólów głowy.

U niektórych osób olej z wiesiołka może też prowadzić do podwyższania się ciśnienia, obniżenia się odporności i wystąpienia stanów zapalnych. Należy więc obserwować reakcje organizmu na określone dawki.

Przeciwwskazaniem do stosowania oleju z wiesiołka jest nadwrażliwość na jakikolwiek składnik preparatu. Ponadto nie należy łączyć tej substancji z lekami przeciwzakrzepowymi. Takie połączenie może doprowadzić do krwotoku.

Z reguły olej wiesiołkowy nie wchodzi w interakcję z tabletkami antykoncepcyjnymi i nie wpływa na ich skuteczność, jednak zawsze warto upewnić się u lekarza, czy przy antykoncepcji doustnej olej wiesiołkowy stanowi przeciwwskazanie.

Reklama

Jaka jest cena oleju z wiesiołka i gdzie można go kupić?

Obecnie olej z wiesiołka jest łatwo dostępny w wielu miejscach. Bez trudu zakupisz go w Internecie, w aptece - zarówno tej stacjonarnej, jak i internetowej, a także w sklepach ze zdrową żywnością. Niekiedy też można znaleźć go w hipermarketach na półkach ze specjalną żywnością.

Cena oleju z wiesiołka w dużej mierze zależy od tego, gdzie decydujesz się na zakup. Koszty zakupu przez Internet mogą być niższe niż np. w aptece stacjonarnej, jednak nie jest to reguła. Znacznie ma również forma, w jakiej kupujesz ten olejek.

Olej w formie płynu to koszt około 50-60 zł za 250 ml. Niższe są natomiast ceny oleju z wiesiołka w formie kapsułek w aptece lub innym punkcie. Za około 120-150 tabletek takiego suplementu diety zapłacisz już 20-30 zł.

Olejek z wiesiołka to niezwykle wartościowa substancja, która działa wieloaspektowo na cały organizm.

Poprawia kondycję włosów, skóry i paznokci.

Dodatkowo działa przeciwmiażdżycowo, nadaje się idealnie do pielęgnacji skóry atopowej i skłonnej do alergii.

Jednak należy pamiętać również o ewentualnych zagrożeniach płynących z jego stosowania.

Przede wszystkim na ten składnik powinny uważać kobiety w pierwszych dwóch trymestrach ciąży, osoby z nadwrażliwością na ten olejek, a także pacjenci przyjmujący leki przeciwzakrzepowe.

Czytaj również

Bibliografia

  • E. Gawor, A. Kaźmierska, Wpływ oleju z wiesiołka na skórę, ze szczególnym uwzględnieniem działania kwasu gamma-linolenowego, 4 / 2015 / vol. 4, Kosmetologia Estetyczna, http://aestheticcosmetology.com/wp-content/uploads/2019/02/ke2015.4-2.pdf, [dostęp: 31.07.2023].
  • P. Szczepanik-Kułak, D. Krasowska, (2020). Powody, dla których warto stosować olej z wiesiołka (wskazania u dzieci i niemowląt). Medycyna Faktów, 13(1(46), 105-109. https://doi.org/10.24292/01.MF.0120.11
  • R. Zadernowski, H. Polakowska-Nowak, Lipidy nasion wiesiołka i ogórecznika, Rośliny oleiste, 1999, Uniwersytet Warmińsko-Mazurski w Olsztynie, Katedra Przetwórstwa i Chemii Surowców Roślinnych, Tom XX.
  • A. Bazylko, Substancje roślinne, wskazania i przeciwwskazania do stosowania w czasie ciąży i przygotowania do porodu, Tom 66, nr 7, 2010, https://www.ptfarm.pl/pub/File/Farmacja%20Polska/2010/07-2010/04%20%20Rosliny%20w%20ciazy.pdf, [dostęp: 31.07.2023].
  • Badaczki z Łodzi chcą wykorzystać odpady po tłoczeniu oleju z wiesiołka do produkcji kosmetyków, PAP, https://www.pap.pl/aktualnosci/news%2C429791%2Cbadaczki-z-lodzi-chca-wykorzystac-odpady-po-tloczeniu-oleju-z-wiesiolka-do , [dostęp: 31.07.2023].
Katarzyna Augustyniak-Woźnica
Artykuł napisany przez
Katarzyna Augustyniak-Woźnica
Dziennikarka, przyszła prawniczka. Autorka wielu publikacji o tematyce społeczno-kulturalnej, marketingowej, prawniczej, kulinarnej, medycznej i dziecięcej. Absolwentka dziennikarstwa i komunikacji społecznej na Uniwersytecie Jagiellońskim i studentka prawa na Uniwersytecie Opolskim. Prywatnie opiekunka kotki Kici.
Pokaż więcej
Czy ten artykuł był dla Ciebie pomocny?
Dziękujemy za przeczytanie naszego artykułu do końca.
Jeśli chcesz być na bieżąco z informacjami na
temat zdrowia i zdrowego stylu życia,
zapraszamy na nasz portal ponownie!
Więcej z kategorii Zdrowa żywność
Spirulina - co to jest i na co pomaga? Właściwości i przeciwwskazania
Napój ze spiruliny
Olej z wiesiołka - na co pomaga i jakie ma właściwości? Dawkowanie i przeciwwskazania
Buteleczka zawierająca olej z wiesiołka
Na jakim oleju najlepiej smażyć, a na jakich nie można?
Zielonkawa oliwa jest nalewana na patelnię, w tle jest rozmyta druga patelnia, prawdobodobnie z mięsem na niej.
Podobne artykuły
Miseczka z tofu
Co to jest i jak smakuje tofu? Sprawdź, jak przyrządzić danie z serem sojowym
Olej z krokosza w butelce a obok kwiaty
Olej z krokosza - jakie ma właściwości? Przeciwwskazania
Orzechy nerkowca w miseczce
Orzechy nerkowca - właściwości zdrowotne i odżywcze
Gotowany kalafior
Kiszony kalafior – jak kisić? Przepis
Garść migdałów do jedzenia
Migdały - jak rosną i jak je obrać? Poznaj ich właściwości

Reklama


Sonda
Sonda redakcyjna
Jakie środki stosujesz, aby złagodzić suchy kaszel?
Unituss Junior