Najzdrowsze miejsce w internecie

Anemia w ciąży – czy jest groźna? Co robić?

Niedokrwistość, czyli anemia w ciąży dotyczy dużej ilości kobiet. Jeśli lekarz stwierdzi niedobór hemoglobiny we krwi, należy przede wszystkim zmienić dietę. Co jeść, by go uniknąć? Kiedy anemia może być groźna?
Niedokrwistość
Źródło: 123RF
W skrócie
  • Anemia w ciąży to powszechne zjawisko, dotyczy niemal połowy kobiet spodziewających się dziecka. Objawiać się może np. ciągłym uczuciem zmęczenia, łamliwością włosów i paznokci.
  • Pierwszym krokiem w walce z anemią powinna być dieta. Warto zwiększyć spożycie produktów bogatych w żelazo i witaminę C.
  • W skrajnych przypadkach anemię leczy się w szpitalu, podając żelazo dożylnie lub przetaczając krew. Niedokrwistości w ciąży nie wolno lekceważyć.
SPRAWDŹ TEŻ: Objawy anemii u dzieci i niemowląt - jak je rozpoznać?
Spis treści

Objawy anemii w ciąży

Anemia w ciąży zdarza się często – dotyczy sporej kobiet ciężarnych. Kiedy wskazują na nią przeprowadzone badania krwi, nie należy popadać w panikę, ponieważ na wyrównanie poziomu żelaza jest wiele skutecznych sposobów.

Nie można jednak lekceważyć obniżonych wyników nie, ponieważ nieleczona niedokrwistość może prowadzić do poważnych konsekwencji (np. anemia w 3. trymestrze ciąży przyczynia się niekiedy do przedwczesnego porodu).

Wskaźnikami świadczącymi o anemii są hemoglobina i hematokryt. Badanie poziomu hemoglobiny może pozwolić na wykrycie, czy matce brakuje żelaza, witamin B6 i B12 oraz kwasu foliowego.

Hemoglobina to czerwony barwnik erytrocytów, tzw. czerwonych krwinek, który odpowiada za transport u tlenu i dwutlenku węgla w krwioobiegu. Oznacza się go w badaniach jako HGB lub Hb. Niska hemoglobina w ciąży zwykle wychodzi w badaniach krwi, istnieją jednak pewne symptomy o niej świadczące.

Objawy anemii w ciąży to przede wszystkim:

  • trudności z oddychaniem, 
  • bladość skóry, 
  • problemy z koncentracją, 
  • łamliwość paznokci, 
  • wypadanie włosów, 
  • senność, 
  • uczucie ciągłego zmęczenia, 
  • brak apetytu.

Co jeść przy anemii w ciąży?

Jak podnieść hemoglobinę w ciąży? Jeśli wyniki badań krwi odbiegają od normy, sytuację koniecznie trzeba skonsultować z lekarzem prowadzącym. W zależności od wielkości odchyleń zaleci on odpowiednie postępowanie.

Kiedy wahania są nieznaczne, zwykle zaczyna się od zmiany diety. Co jeść na anemię w ciąży?

Dużo żelaza zawierają:

  • wołowina, 
  • cielęcina, 
  • indyk,
  • wątróbka drobiowa, wieprzowa, cielęca i wołowa.

Zalecane jest również spożywanie ryb morskich: 

  • łososia norweskiego, 
  • morszczuka, 
  • dorsza, 
  • owoców morza. 

Duże ilości żelaza znajdują się również w żółtkach jaj. 

Kobieta w ciąży powinna jeść:

  • produkty pełnoziarniste, tj.: pieczywo pełnoziarniste, płatki owsiane;
  • warzywa gotowane, przede wszystkim: szpinak, fasolę i zielony groszek;
  • warzywa surowe, głównie: buraki w postaci soków i surówek, jabłka, marchewkę, sałatę;
  • szpinak, brokuły, koperek, natkę pietruszki.

Warto też zwiększyć spożycie soków na anemię w ciąży, szczególnie tych bogatych w witaminę C ułatwiającą organizmowi przyswajanie żelaza. Zaleca się picie soków z:

  • czarnej porzeczki,
  • pomarańczy,
  • jabłek,
  • z dodatkiem natki pietruszki,
  • z dodatkiem cytryny lub aceroli.

Dobrze jest od czasu do czasu pić kakao i jeść gorzką czekoladę. Chcąc ułożyć szczegółowy jadłospis przy anemii w ciąży, można zgłosić się po poradę do dietetyka. 

Kiedy sama dieta i domowe sposoby okazują się niewystarczające, a wyniki się nie poprawiają, konieczne może okazać się rozpoczęcie suplementacji żelaza. Przed przyjmowaniem wszelkich leków lub suplementów diety należy zawsze skonsultować się z lekarzem.

Kiedy do szpitala z anemią w ciąży?

Niedokrwistość w ciąży nie jest powodem do niepokoju, jeśli pacjentka jest pod stałą opieką lekarza, który regularnie monitoruje jej stan. W zależności od wyników badań może on zalecić zmianę diety i nawyków żywieniowych lub odpowiednie leczenie. Jeśli sama dieta nie daje zadowalających rezultatów, zwykle włącza się suplementację preparatów żelazowych lub leki wyrównujące poziom hemoglobiny.

Zdarza się jednak, że anemia w ciąży wymaga leczenia szpitalnego. Nie są to częste sytuacje, niemniej jednak, kiedy organizm nie reaguje na zażywane leki, a żelazo nie wchłania się z pokarmów w wystarczającym stopniu, konieczne może okazać się leczenie dożylne lub przetaczanie krwi. 

Kiedy niska hemoglobina w ciąży zagraża zdrowiu matki lub dziecka, należy zgłosić się do szpitala i podjąć intensywne leczenie, by zmniejszyć ryzyko wystąpienia powikłań.

Czy anemia w ciąży szkodzi dziecku?

Anemia ciążowa – kiedy jest wcześnie wykryta i odpowiednio leczona – nie jest groźna dla rozwijającego się w łonie matki maluszka. Ryzyko pojawia się, kiedy pacjentka nie kontroluje systematycznie stanu swojego zdrowia, nie stosuje się do zaleceń lekarza lub gdy jej organizm nie reaguje prawidłowo na zastosowane leczenie.

Czy anemia w ciąży szkodzi dziecku, kiedy jest nieleczona lub gdy terapia nie przynosi rezultatów? W sytuacji, w której z jakiegoś powodu wyniki pogarszają się, a poziom hemoglobiny jest coraz niższy, prawidłowy rozwój płodu może być zagrożony. Czym grozi dziecku coraz większa niedokrwistość? 

W niektórych przypadkach może ona prowadzić do: 

  • przedwczesnego porodu,
  • nieprawidłowości w przebiegu ciąży oraz porodu,
  • ograniczeń we wzrastaniu płodu,
  • nieprawidłowości w rozwoju dziecka,
  • w sytuacjach skrajnych – do obumarcia płodu.

Wyniki badań w kierunku anemii w ciąży

Jakie wyniki badań krwi w ciąży świadczą o anemii? Norma hemoglobiny dla kobiet wynosi 11,5-16 g/dl (albo 7,2 – 10 mmol/l). Między 30. a 34. tygodniem ciąży może nastąpić spadek hemoglobiny poniżej 11 g/dl, wtedy należy go uzupełnić.

Aby stale kontrolować stan zdrowia, kobieta w ciąży powinna raz w miesiącu wykonywać pełną morfologię, najlepiej z ręcznym rozmazem. Morfologia wykrywa nie tylko anemię, ale daje dość szeroki obraz ogólnej kondycji organizmu. Wszystkie wyniki należy pokazać lekarzowi prowadzącemu, nawet jeśli wydają się one dobre i mieszczą się w przyjętych normach.

Anemię w ciąży może zdiagnozować tylko lekarz, na podstawie okazanych mu wyników i ogólnego obrazu klinicznego pacjentki. Samodzielne interpretowanie wyników może prowadzić do niepotrzebnego stresu lub przeciwnie – do zaniechania poważnych nieprawidłowości.

Anemia a zajście w ciążę

Czy anemia utrudnia zajście w ciążę? Na pytanie to trudno udzielić jednoznacznej odpowiedzi. Wiadomo jednak, że znaczna niedokrwistość może wpływać na cykl miesiączkowy, powodując zaburzenia owulacji, a tym samym utrudniać starania o dziecko.

W skrajnych przypadkach niedobór żelaza może całkowicie hamować owulację i prowadzić do niepłodności. Jego niedobory niekiedy wpływają też negatywnie na jakość komórek jajowych produkowanych przez organizm.

Kiedy kobieta ma anemię, a ciąża jest przez nią planowana w niedługim czasie, powinna zgłosić się do lekarza, który doradzi odpowiedni sposób na wyrównanie wszystkich parametrów. Jest to bardzo ważne, ponieważ zapotrzebowanie na żelazo u kobiet w ciąży jest wyższe niż u pacjentek nie ciężarnych.

Lekka anemia w ciąży nie jest groźna i łatwo można ją zwalczać, jednak anemia stwierdzona już przed ciążą grozi kobiecie pogorszeniem jej stanu po poczęciu.

Czytaj również

Bibliografia

  • Zalecenia żywieniowe w niedokrwistości, Szpital Specjalistyczny im. Świętej Rodziny SPZOZ, https://szpitalmadalinskiego.pl/attachments/article/2011/Zalecenia%20%C5%BCywieniowe%20w%20niedokrwisto%C5%9Bci.pdf [data dostępu: 16.01.2022].
  • Rekomendacje Polskiego Towarzystwa Ginekologicznego w zakresie stosowania witamin i mikroelementów u kobiet planujących ciążę, ciężarnych i karmiących, Ginekologia Polska 5/2014, 85, 395-399. https://mlodzilekarzerodzinni.pl/wp-content/uploads/2020/01/Stosowanie-witamin-i-mikroelement%C3%B3w-u-kobiet-planuj%C4%85cych-ci%C4%85%C5%BC%C4%99-ci%C4%99%C5%BCarnych-i-karmi%C4%85cych.pdf [data dostępu: 16.01.2022].
  • B. Pietrzak, A. Seremak-Mrozikiewicz, B. Marciniak, A. Witek, B. Leszczyńska-Gorzelak, Niedokrwistość z niedoboru żelaza w położnictwie i ginekologii, Ginekologia i Perinatologia Praktyczna 2016, tom 1, nr 3.
  • Bręborowicz G.H., Sobieszczyk S. Zaburzenia hematologiczne. W: Ciąża wysokiego ryzyka. Bręborowicz G.H. (red.). Ośrodek Wydawnictw Naukowych. Poznań MMX 2010; 871–886.
  • Taylor S., Rampton D. Leczenie niedokrwistości z niedoboru żelaza — zagadnienia praktyczne. Med. Prakt. 2015; 6: 12–24.
Justyna Gabrysiak-Kula
Artykuł napisany przez
Justyna Gabrysiak-Kula
Copywriterka, od kilku lat specjalizująca się w tematyce medycznej, kosmetycznej i parentingowej. Autorka kilkuset artykułów o zdrowiu, urodzie i na tematy pokrewne. Absolwentka kulturoznawstwa, dla której obcowanie z kulturą zawsze było ważnym obszarem życia. Prywatnie matka dzieciom, kocha muzykę i pływanie.
Pokaż więcej
Czy ten artykuł był dla Ciebie pomocny?
9
Więcej z kategorii Parenting
Przeczytaj artykuł
Przebarwienia w okolicy kresy – czym są i co oznaczają?
Kobieta w ciąży z przebarwieniami w okolicy kresy
Przeczytaj artykuł
Badanie beta hCG - normy oraz interpretacja wyników
Kobieta w ciąży trzyma się za brzuch
Przeczytaj artykuł
Bóle brzucha w ciąży. Co mogą oznaczać?
Kobieta w ciąży odczuwa ból brzucha
Podobne artykuły
Przebarwienia w okolicy kresy – czym są i co oznaczają?
Badanie beta hCG - normy oraz interpretacja wyników
Bóle brzucha w ciąży. Co mogą oznaczać?
Implantacja zarodka - objawy. Ile trwa?
Ryby w ciąży - jakie można jeść? Czy są bezpieczne?

Reklama

Może to Cię zainteresuje
Clear Aligner - działanie i efekty. Jaka cena całego leczenia?
Analiza składu ciała - waga i normy. Na czym polega BIA?
Zapaść serca - objawy i przyczyny. Jak wygląda leczenie?
Spanie nago - czy jest zdrowe? W pojedynkę i z partnerem
Sonda redakcyjna
Jakie są Twoje sposoby na kolki u dziecka?