Anty-CCP: cena, norma, badanie i interpretacja wyników

Anty-CCP to przeciwciała wytwarzane przez układ immunologiczny, by zwalczały własne komórki. Przeciwciała anty-CCP określa się m.in. po to by stwierdzić lub wykluczyć występowanie reumatoidalnego zapalenia stawów, oszacować prawdopodobieństwo pojawienia się tej choroby w przyszłości oraz ustalić ciężkość przypadku, w celu wprowadzenia najskuteczniejszego leczenia.
Dłoni kobiety chorującej na artretyzm
źrodło:123RF

Spis treści

Czym są przeciwciała anty-CCP?

Przeciwciała anty-CCP to przeciwciała przeciw cyklicznemu cytrulinowanemu peptydowi. Są one tym rodzajem przeciwciał, które tworzy układ odpornościowy w drodze autoagresji. Zatem atakują one komórki własnego organizmu. Anty-CCP reagują z antygenami posiadającymi w składzie cytrulinę. Ten związek dokleja się do komórek stawowych, a dokładniej do błony maziowej stawów, w wyniku zapaleń o charakterze ostrym lub przewlekłym. Przeobrażone przez cytrulinę białka stają się autoprzeciwciałem, wpływającym na wzmożoną produkcję przeciwciał wytwarzanych przez komórki odpornościowe. Wówczas dochodzi do choroby, jaką jest reumatoidalne zapalenie stawów (RZS). 

W związku z tym badanie anty-CCP pozwala oszacować z dość dużą precyzją czy pacjent choruje na RZS oraz czy rozwinie się u niego choroba. Przeciwciała anty-CCP stanowią bowiem swoisty czujnik, który zawiadamia, że schorzenie może pojawić się u danej osoby w przeciągu kilku-kilkunastu lat. Jeszcze wówczas gdy nie ma objawów, charakterystycznych dla reumatoidalnego zapalenia stawów, wyniki analizy przeciwciał anty-CCP mogą sugerować występowanie bardzo wczesnego stadium choroby.

Po co kieruje się na badanie anty-CCP?

Jak już wcześniej zostało wspomniane przeciwciała antycytrulinowesą oznaczane jeśli zachodzi podejrzenie zachorowania na reumatoidalne zapalenie stawów. Szacuje się, że przeciwciała anty-CCP występują u chorych na RZS z częstością od 60 do nawet 90 procent. 

Ten rodzaj badania jest także ważny by wykluczyć inne niż RZS schorzenia i rodzaje zapaleń stawów. Ponadto nadwyżka przeciwciał anty-CCP może mieć związek z przebiegającym w ustroju zakażeniem wirusowym, bakteryjnym lub pierwotniakowym. Poza tym wpływ na wysoki współczynnik tych antyprzeciwciał może mieć także przewlekły stan zapalny organizmu. 

Ponadto przeciwciała anty-CCP dają lekarzom informację na temat ciężkości schorzenia i etapu podstępnej i ciężkiej choroby, jaką jest RZS. Im wyższe stężenie anty-CCP, tym większe zagrożenie pojawienia się nadżerek kości, czy ubytków w kośćcu oraz tym szybsze i bardziej agresywne leczenie takiego pacjenta. 

W przypadku RZS niesłychanie ważny jest czas. Najlepiej jeśli chorobę udaje się wykryć jeszcze zanim pojawią się takie objawy jak obrzęk i ból stawów lub w przeciągu pierwszych trzech miesięcy od zauważenia tych symptomów. Leczenie na tym etapie choroby przynosi najlepsze rezultaty.

Reklama

Czym jest RZS?

RZS czyli reumatoidalne zapalenie stawów to przewlekła, zapalna choroba układowa tkanki łącznej. Określa się ją jako schorzenie immunologicznie zależne. W wyniku toczenia się RZS w organizmie dochodzi do symetrycznego zapalenia stawów, zmian pozastawowych oraz powikłań układowych. RZS często prowadzi do kalectwa, niepełnosprawności, a także do obciążenia rozmaitych narządów (np. przez udar mózgu, zawał serca). Nie rzadko powikłania reumatoidalnego zapalenia stawów przyczyniają się do przedwczesnej śmierci pacjentów. 

Okazuje się, że nie jest to schorzenie, na które cierpią przede wszystkim osoby starsze, ale występuje ono głównie u pań w średnim wieku, które przekroczyły 40. rok życia. Należy podkreślić, że na RZS mogą też chorować dzieci i osoby młode. Stąd nieocenione jest szybkie zdiagnozowanie tej choroby, m.in. dzięki analizie przeciwciał anty-CCP, i włączenie skutecznego leczenia. 

Kuracja w przypadku reumatoidalnego zapalenia stawów polega na opóźnianiu postępu choroby, ponieważ, póki co, nie da się jej zupełnie wyleczyć.

Badanie anty-CCP

Badanie ACCP, jak się określa inaczej oznaczanie tych przeciwciał, wykonuje się z krwi pochodzącej z żyły z dołka łokciowego. Stosuje się tutaj metodę immunoenzymatyczną ELISA lub MEIA lub metodę immunofluoroenzymatyczną FEIA albo też metodę immunochemiluminescencyjne ECLIA.

Współcześnie do oznaczania przeciwciał anty-CCP wykorzystuje się testy drugiej i trzeciej generacji, które wykazują dużo wyższą czułość i swoistość od testów pierwszej generacji. Czynnikami, które są używane w obecnych testach są wysoko oczyszczone peptydy cytrulinowe. 

Pacjent, któremu zlecono wykonanie badania przeciwciał anty-CCP nie musi być na czczo. Ile kosztuje badanie anty-CCP? Cena za przeciwciała, zarówno klasę IgG oraz IgA, wynosi około 60 zł. 

Reklama

Jak interpretuje się wyniki anty-CCP?

Jakie są prawidłowe wartości dla oznaczenia przeciwciał anty-CCP? Normadla tego wskaźnika jest zależna od przyjętej metody laboratoryjnej. Jednak za prawidłowy wynik przyjmuje się wartość poniżej 5 RU/ml. Niektóre placówki podają wyniki w jednostce U/ml. Wyższe stężenie anty-CCP stwierdza się u osób palących papierosy, natomiast na wysokość przeciwciała anty-CCP nie mają wpływu wiek i płeć pacjenta. Interpretacji wyników nie powinien się podejmować pacjent. To rola lekarza prowadzącego, by w oparciu o historię schorzenia, objawy kliniczne oraz wyniki różnych badań, nie tylko testu anty-CCP, postawić diagnozę. Wynik dodatni przeciwciał anty-CCP zazwyczaj oznacza występowanie RZS w ustroju, jednak nie zawsze będzie on zwiastował istnienie tego schorzenia. Wynik przekraczający normę może też oznaczać, że pacjent jest w grupie osób zagrożonych ryzykiem wystąpienia tej choroby w przyszłości. Może się ona rozwinąć w ciągu kilku-kilkunastu lat. 

Z kolei pomimo otrzymanego wyniku ujemnego, pacjent może okazać się chorym na reumatoidalne zapalenie stawów, ponieważ taki wynik nie wyklucza schorzenia, zmniejsza jedynie prawdopodobieństwo jej wystąpienia. 

Czytaj też:

Bibliografia

  • Jura-Półtorak A., Olczyk K., Diagnostyka i ocena aktywności reumatoidalnego zapalenia stawów, Diagnostyka laboratoryjna Journal of Laboratory Diagnostics, 2011, 47, 4, 431-438.
  • Polińska B. i wsp., Markery wczesnego stadium reumatoidalnego zapalenia stawów, Diagnostyka Labaratoryjna, 2015, 51, 4, 305-314.

Oceń artykuł

(liczba ocen 0)

Dziękujemy za przeczytanie naszego artykułu do końca. Jeśli chcesz być na bieżąco z informacjami na temat zdrowia i zdrowego stylu życia, zapraszamy na nasz portal ponownie!