Krokosz barwierski – jakie ma właściwości zdrowotne?

Krokosz barwieński
Źródło:123RF
Krokosz barwierski to roślina azjatycka, która z powodzeniem może zastępować popularny szafran. Po ususzeniu jest bowiem podobna do tej drogiej przyprawy, jednak właściwości zdrowotne i pielęgnacyjne krokosza znacznie przewyższają walory szafranu. Krokosz m.in. działa przeciwbólowo, przeciwzapalnie, przeciwskurczowo oraz relaksująco.

Co to jest krokosz barwierski?

Krokosz barwierski to roślina jednoroczna pochodząca z południa Azji, która obecnie jest uprawiana w wielu krajach na całym świecie, w tym w Polsce. Jej łacińska nazwa to carthamus tinctorius. Ma ona około metr wysokości, wyglądem przypomina dobrze znany nam oset albo aster. Płatki krokosza są intensywnie żółte oraz pomarańczowo-czerwone. Właśnie z tych płatków pozyskuje się cenny ekstrakt z krokosza barwierskiego, który wykazuje działanie lecznicze, profilaktyczne oraz pielęgnacyjne. Natomiast z nasion robi się olej z krokosza, który wyróżnia się wieloma właściwościami zdrowotnymi oraz poprawiającymi urodę.

Krokosz od dawnych czasów był mylony lub celowo zastępował drogocenny szafran. Ponoć do dziś zdarzają się oszuści, którzy usiłują wykorzystać podobieństwo obu suszów i sprzedają krokosz jako tę najdroższą przyprawę świata. Jednak skład znakomitych substancji stanowiących zawartość krokosza barwierskiego jest znacznie cenniejszy od szafranu. Wśród nich znajdują się m.in.:

  • witamina A (świetnie działa na oczy i poprawia wzrok) i E (czyli pogromca wolnych rodników, a zatem procesu starzenia się organizmu);
  • fitosterole;
  • kwas linolowy, palmitynowy, oleinowy, stearynowy, arachinowy;
  • kwas linolenowy;
  • flawanoidy, a w tym kartamina (naturalny barwnik).

Od dawnych czasów krokosz wykorzystywany był do barwienia tkanin (w tym m.in. takich, w które owijano mumie egipskie), żywności (np. makaronu, ryżu, kaszy, zupy, sosu, deserów, itp.) oraz kosmetyków (np. pomadek, pudrów, różu, cieni do powiek, itd.).

Właściwości zdrowotne oleju z krokosza barwierskiego

Olej z krokosza barwierskiego oraz ekstrakt z krokosza posiadają liczne właściwości, które wspaniale oddziałują na zdrowie. Można tutaj wymienić takie korzyści jak:

  • cechy przeciwzapalne;
  • cechy napotne;
  • cechy przeciwbólowe;
  • cechy przeciwskurczowe;
  • cechy oczyszczające i diuretyczne;
  • cechy uspokajające (wyciszające układ nerwowy);
  • cechy profilaktyczne (zwłaszcza w odniesieniu do chorób układu krążenia, miażdżycy, cukrzycy typu II, itp.)

Olej krokoszowy powinien przypaść do gustu paniom, które mają silne bóle miesiączkowe, ich miesiączki są nieregularne oraz kobietom po przebyciu menopauzy, kiedy metabolizm nie funkcjonuje już tak jak wcześniej. Krokosz normuje bowiem przemianę materii i pomaga spalić tkankę tłuszczową, dzięki czemu da się minimalizować problem przybierania na wadze.

Ponadto krokosz barwierski normalizuje ciśnienie tętnicze krwi, przez co staje się pomocny przy tzw. skokach ciśnienia. Krokosz zapobiega nadwyżce złego cholesterolu. Co więcej ta roślina wzmacnia naczynka krwionośne, poprawia krążenie krwi i nie dopuszcza do tworzenia się zakrzepów.

Zastosowanie oleju z krokosza barwierskiego

Jakie zalety poza zdrowotnymi właściwościami posiada olej z krokosza? Depilacja to mało przyjemna czynność dla kobiet, przez co starają się one jak najbardziej złagodzić dyskomfort z nią związany, jak i wykonywać ją możliwie najrzadziej. I tu z pomocą przychodzi właśnie olej krokoszowy, który zmiękcza włoski, łagodzi stan zapalny często pojawiający się po goleniu pach, nóg, czy okolic bikini oraz sprawia, że z czasem nowy zarost odrasta coraz później i jest coraz rzadszy. 

Ponadto poleca się również olej krokoszowy na włosy, ponieważ ma on właściwości wzmacniające stan włosów, przyspieszające ich wzrost i poprawiające wygląd kosmyków.

Krokosz dobrze nawilża i regeneruje skórę, dlatego jest szczególnie polecany osobom, które mają cerę trądzikową, skłonną do wyprysków, tłustą oraz mieszaną. 

Działanie antyoksydacyjne to następna nieoceniona właściwość krokosza. Dzięki niemu można spłycić zmarszczki, uelastycznić skórę oraz przeciwdziałać negatywnym konsekwencjom promieni ultrafioletowych.

Kwiat krokosza barwierskiego ze względu na zawarty w nim barwnik jest szeroko stosowany w kosmetyce do kolorowania np. pomadek do ust, różu do policzków, cieni do powiek, pudrów, itp.

Jak stosować krokosz barwierski?

Krokosz barwierski można stosować w formie oleju oraz naparu, można też susz tej rośliny dodawać do herbat ziołowych lub robić z nich herbatkę. 

Aby przygotować napar z krokosza, trzeba łyżeczkę suszu zalać wrzątkiem i parzyć pod przykryciem, po kwadransie należy go odcedzić, napar jest gotowy do spożycia. 

Z kolei olej można pić łyżkami, a dokładniej w dawce: 1 łyżka na dzień. Krokoszowy olej można też dodawać do sałatek, sosów, itp. potraw oraz przystawek. Nie należy się go obawiać ponieważ jest on bezwonny i bezsmakowy. Olejem można też smarować skórę oraz włosy.

Olej z krokosza nie nadaje się do smażenia, ponieważ w temperaturze przewyższającej 65 stopni Celsjusza traci swoje właściwości. Poleca się jednak używać go do sałatek, zup, a susz czy wywar można dodawać do potraw słonych oraz do deserów.

Naparu ani oleju z krokosza nie powinny używać kobiety będące w ciąży, gdyż duże ilości tej rośliny mogą przyczynić się do poronienia. Kobiety karmiące piersią również powinny unikać krokosza. 

Przepisy z użyciem krokosza barwierskiego

Nie każdy wie, że z kwiatów krokosza barwierskiego można sporządzić wino. Wykonuje się je w ten sposób, że jedną część kwiatu zalewa się pięć razy większą ilością czerwonego, podgrzanego wina, a następnie odstawia na 2 tygodnie. Po tym czasie wino się przecedza i można kosztować. Aby wino z krokosza spełniało swoje zdrowotne właściwości wystarczy dziennie pić kieliszek specyfiku. Krokoszowe wino usuwa stres, wspiera serce oraz wzmacnia układ immunologiczny.

Susz krokoszowy świetnie nadaje się do zrobienia z niego herbaty lub dodania go do innej mieszanki ziół i suszonych kwiatów. Przygotowaną kompozycję wybranych składników zalewa się gorącą, lecz nie wrzącą wodą i odstawia do zaparzenia na ok 10 minut. Po tym czasie odcedza się wywar i można pić czaj. Takim suszonym krokoszem można też posypać sałatkę, dodać go do dressingu, czy do zapiekanki.

Czytaj:

 

Bibliografia

  • „Olej kartamusowy” A. Niekrasz
  • pl.wikipedia.org: https://pl.wikipedia.org/wiki/Krokosz_barwierski

Oceń artykuł

(liczba ocen 2)

WASZA OPINIA JEST DLA NAS WAŻNA